Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ trên phạm vi toàn cầu, Bắc Ninh đang từng bước khẳng định vị thế là địa phương tiên phong phát triển kinh tế số tại khu vực phía Bắc. Bên cạnh lợi thế về công nghiệp điện tử và thu hút đầu tư nước ngoài, tỉnh xác định thương mại điện tử là một trong những động lực tăng trưởng mới, góp phần mở rộng không gian phát triển cho doanh nghiệp, hợp tác xã và hộ sản xuất.

Từ các sản phẩm công nghiệp, hàng tiêu dùng đến nông sản, sản phẩm OCOP và sản phẩm làng nghề truyền thống, ngày càng nhiều mặt hàng của Bắc Ninh được đưa lên môi trường số. Điều này không chỉ mở rộng thị trường tiêu thụ mà còn giúp doanh nghiệp đa dạng hóa kênh phân phối, nâng cao giá trị sản phẩm và từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng trong nước cũng như quốc tế.

Một trong những điểm nhấn trong quá trình phát triển kinh tế số của Bắc Ninh là việc xây dựng hệ sinh thái thương mại điện tử đồng bộ. Sàn thương mại điện tử Chợ Bắc Ninh đang đóng vai trò cầu nối giữa nhà sản xuất với người tiêu dùng thông qua việc hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng gian hàng số, số hóa thông tin sản phẩm, quảng bá thương hiệu, tích hợp thanh toán điện tử, kết nối dịch vụ vận chuyển và truy xuất nguồn gốc.

Theo ông Nguyễn Đình Hiếu, Giám đốc Phát triển Sàn thương mại điện tử và Bất động sản Chợ Bắc Ninh, việc đưa sản phẩm lên môi trường số không chỉ mở rộng đầu ra mà còn góp phần xây dựng thương hiệu, nâng cao niềm tin của người tiêu dùng nhờ minh bạch thông tin và khả năng truy xuất nguồn gốc.

Hiệu quả của mô hình này đã được chứng minh khi nhiều sản phẩm đặc trưng của tỉnh duy trì lượng đơn hàng ổn định trên các nền tảng thương mại điện tử. Đáng chú ý, sản phẩm gốm Phù Lãng đã có đơn hàng xuất khẩu trực tiếp sang thị trường Hoa Kỳ, trong khi các sản phẩm OCOP như mắm tép chưng thịt PTK hay tinh chất nghệ Curcumin cũng ngày càng mở rộng thị trường tiêu thụ.

Không chỉ dừng lại ở giao dịch trực tuyến, Sàn thương mại điện tử Chợ Bắc Ninh đang nghiên cứu ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), bản đồ số và các giải pháp thanh toán không dùng tiền mặt nhằm hỗ trợ doanh nghiệp phân tích nhu cầu thị trường, tối ưu hoạt động kinh doanh và nâng cao trải nghiệm khách hàng.

Theo Sở Công Thương tỉnh Bắc Ninh, thương mại điện tử đang góp phần giảm chi phí giao dịch, đổi mới phương thức quản trị, mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp. Việc ứng dụng các nền tảng số cũng giúp doanh nghiệp tiếp cận dữ liệu thị trường, kết nối chuỗi cung ứng và từng bước tham gia sâu hơn vào mạng lưới sản xuất, phân phối toàn cầu.

Lợi thế lớn của Bắc Ninh đến từ hệ thống hạ tầng số phát triển đồng bộ. Hiện nay, tỷ lệ phủ sóng 4G trên địa bàn đạt 100%, phủ sóng 5G đạt trên 92%, trong khi toàn bộ thôn, tổ dân phố đã được kết nối Internet cáp quang. Cùng với đó, hạ tầng trung tâm dữ liệu, điện toán đám mây và nền tảng tích hợp, chia sẻ dữ liệu của tỉnh tiếp tục được đầu tư, tạo nền móng cho các mô hình kinh doanh số phát triển.

Với quy mô dân số khoảng 3,6 triệu người, Bắc Ninh cũng sở hữu thị trường tiêu dùng giàu tiềm năng. Hiện khoảng 55-60% người dân tham gia mua sắm trực tuyến, trong khi thanh toán không dùng tiền mặt trong thương mại điện tử đạt khoảng 50%, chủ yếu thông qua ví điện tử, mã QR và các cổng thanh toán trực tuyến. Đây được xem là nền tảng quan trọng để địa phương tiếp tục mở rộng thị trường số trong những năm tới.

Theo Phó Giám đốc Sở Công Thương tỉnh Bắc Ninh Nguyễn Thế Thi, với lợi thế là trung tâm công nghiệp điện tử và sản xuất lớn của cả nước, Bắc Ninh có nhiều điều kiện phát triển các mô hình thương mại điện tử hiện đại gắn với sản xuất, logistics và chuỗi cung ứng.

Thời gian tới, ngành Công Thương sẽ tiếp tục xây dựng hệ sinh thái thương mại điện tử lấy doanh nghiệp làm trung tâm, ưu tiên hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã, hộ kinh doanh và các chủ thể OCOP ứng dụng nền tảng số, xây dựng thương hiệu, truy xuất nguồn gốc và kết nối với các sàn thương mại điện tử trong và ngoài nước.

Đồng thời, địa phương sẽ đẩy mạnh ứng dụng AI, Big Data, blockchain, điện toán đám mây trong hoạt động thương mại; phát triển logistics thông minh, thanh toán số, đào tạo nguồn nhân lực và tăng cường quản lý nhằm xây dựng môi trường thương mại điện tử minh bạch, an toàn.

Theo định hướng đến năm 2030, Bắc Ninh đặt mục tiêu đưa thương mại điện tử trở thành một trong những trụ cột quan trọng của nền kinh tế số. Tỉnh phấn đấu có từ 70% dân số trưởng thành tham gia mua sắm trực tuyến; doanh số bán lẻ thương mại điện tử tăng bình quân 20-30% mỗi năm và chiếm khoảng 20% tổng mức bán lẻ hàng hóa cùng doanh thu dịch vụ tiêu dùng.

Bên cạnh đó, trên 70% doanh nghiệp sẽ ứng dụng thương mại điện tử trong hoạt động sản xuất, kinh doanh; 100% giao dịch trên các nền tảng thương mại điện tử sử dụng hóa đơn điện tử; tỷ lệ thanh toán không dùng tiền mặt đạt trên 80%. Bắc Ninh cũng hướng tới mục tiêu 100% xã, phường có thương nhân tham gia bán hàng trực tuyến, đồng thời đào tạo hơn 15.000 lượt doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh, cán bộ quản lý và sinh viên về kỹ năng thương mại điện tử.

Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh Phạm Văn Thịnh, để duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế ở mức hai con số, bên cạnh các động lực truyền thống như công nghiệp chế biến, chế tạo và thu hút đầu tư, địa phương cần khai thác hiệu quả các dư địa tăng trưởng mới, trong đó kinh tế số và thương mại điện tử giữ vai trò đặc biệt quan trọng.

Trong giai đoạn tới, Bắc Ninh sẽ tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách phát triển thương mại điện tử; tăng cường kiểm tra, giám sát hoạt động kinh doanh trên môi trường số; đồng thời đầu tư hạ tầng logistics, thanh toán điện tử và hỗ trợ doanh nghiệp tham gia thương mại điện tử xuyên biên giới. Đây được kỳ vọng sẽ trở thành nền tảng quan trọng giúp Bắc Ninh mở rộng không gian tăng trưởng, nâng cao năng lực cạnh tranh và hiện thực hóa mục tiêu trở thành địa phương dẫn đầu về phát triển kinh tế số của cả nước.