Sáng 26/10, tại phiên họp Quốc hội, Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an, thay mặt Chính phủ trình bày tờ trình về dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi). Dự thảo gồm 6 chương, 128 điều, tập trung hoàn thiện các quy định về xử phạt vi phạm hành chính, biện pháp xử lý hành chính và cơ chế bảo đảm thi hành quyết định xử phạt.

Một trong những nội dung đáng chú ý của dự thảo là đề xuất nâng mức phạt tiền tối đa trong xử lý vi phạm hành chính lên 1,5 tỷ đồng đối với cá nhân và 3 tỷ đồng đối với tổ chức. Đồng thời, thời hiệu xử phạt tại một số lĩnh vực cũng được đề xuất kéo dài lên 2 năm hoặc 3 năm, tùy theo tính chất, mức độ và đặc thù của hành vi vi phạm.

Theo Chính phủ, việc điều chỉnh mức xử phạt nhằm đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước trong tình hình mới, tăng tính răn đe, phòng ngừa và nâng cao hiệu quả xử lý các hành vi vi phạm hành chính.

Bên cạnh việc điều chỉnh mức phạt, dự thảo luật còn sửa đổi, bổ sung các quy định liên quan đến đối tượng bị xử lý vi phạm hành chính, tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ và những trường hợp được miễn trách nhiệm hành chính.

Đáng chú ý, dự thảo hướng tới đơn giản hóa quy trình xử phạt, cắt giảm một số thủ tục không cần thiết, đồng thời hoàn thiện cơ chế xử lý vi phạm trên môi trường điện tử. Theo đó, cơ quan có thẩm quyền có thể xử phạt không lập biên bản đối với một số trường hợp vi phạm được phát hiện thông qua phương tiện, thiết bị kỹ thuật, nghiệp vụ theo quy định.

Một điểm mới thu hút sự quan tâm là đề xuất bổ sung hàng loạt biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính. Trong đó có tạm hoãn xuất cảnh; niêm phong trụ sở, địa điểm hoặc một phần cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ; ngừng cung cấp điện, nước; tạm dừng đăng kiểm, đăng ký hoặc cấp giấy phép điều khiển phương tiện.

Ngoài ra, dự thảo còn đề xuất biện pháp ngừng cung cấp dịch vụ internet, viễn thông, hạ tầng số hoặc áp dụng các giải pháp kỹ thuật nhằm ngăn chặn, chặn truy cập trong những trường hợp thuộc phạm vi điều chỉnh của luật.

Đây được xem là những biện pháp có tác động trực tiếp đến hoạt động sản xuất, kinh doanh cũng như sinh hoạt của người dân và doanh nghiệp. Vì vậy, việc xác định rõ phạm vi, điều kiện và thẩm quyền áp dụng được đặt ra nhằm hạn chế nguy cơ ảnh hưởng đến quyền, lợi ích hợp pháp của các bên liên quan.

Bộ trưởng Lương Tam Quang nhấn mạnh, dự thảo đã bổ sung các quy định chặt chẽ hơn về nguyên tắc và điều kiện áp dụng biện pháp cưỡng chế, bảo đảm quyền con người, quyền công dân, đồng thời tránh tác động đến cá nhân, tổ chức không liên quan đến hành vi vi phạm.

Đặc biệt, đối với các biện pháp ngừng cung cấp điện, nước, internet, viễn thông và hạ tầng số, yêu cầu bảo đảm tính cần thiết, phù hợp và không gây ảnh hưởng ngoài phạm vi xử lý vi phạm được đặt lên hàng đầu.

Thẩm tra dự án luật, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Phan Chí Hiếu cho biết, cơ quan thẩm tra tán thành sự cần thiết sửa đổi toàn diện Luật Xử lý vi phạm hành chính hiện hành. Các nội dung của dự thảo về cơ bản bảo đảm tính hợp hiến, hợp pháp và sự thống nhất trong hệ thống pháp luật.

Tuy nhiên, đối với đề xuất kéo dài thời hiệu xử phạt lên tối đa 3 năm ở một số lĩnh vực, cơ quan thẩm tra đề nghị tiếp tục rà soát, phân loại cụ thể các trường hợp áp dụng. Việc điều chỉnh cần bảo đảm nguyên tắc hành vi vi phạm phải được phát hiện, ngăn chặn kịp thời và xử lý nhanh chóng, tránh kéo dài thời gian giải quyết không cần thiết.

Liên quan đến việc nâng mức phạt tiền tối đa, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cho rằng cần nghiên cứu đồng bộ các giải pháp nâng cao hiệu quả xử lý vi phạm, thay vì chỉ tập trung tăng mức phạt. Trong đó, cần chú trọng các biện pháp khắc phục hậu quả, hình thức xử phạt bổ sung và tham khảo kinh nghiệm quốc tế để tăng hiệu quả phòng ngừa, răn đe.

Đối với những biện pháp cưỡng chế mới như ngừng cung cấp điện, nước và internet, cơ quan thẩm tra lưu ý đây là các giải pháp chủ yếu hướng đến việc đình chỉ hoặc chấm dứt hành vi vi phạm, chưa thực sự phù hợp với bản chất của biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt.

Do đó, Ủy ban đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục nghiên cứu, rà soát và chỉnh lý các quy định liên quan, làm rõ mục đích, điều kiện áp dụng và cơ chế thực hiện để bảo đảm tính thống nhất, khả thi khi luật được ban hành.

Việc sửa đổi Luật Xử lý vi phạm hành chính được kỳ vọng góp phần hoàn thiện hành lang pháp lý, nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước. Tuy nhiên, những đề xuất liên quan đến mức phạt lớn và các biện pháp cưỡng chế tác động trực tiếp đến đời sống, hoạt động kinh doanh cần tiếp tục được đánh giá thận trọng, bảo đảm hài hòa giữa yêu cầu thực thi pháp luật và bả