Chỉ thị số 17/CT-TTg nêu rõ, Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 9/9/2025 của Bộ Chính trị đã đặt ra yêu cầu cấp thiết phải đổi mới mạnh mẽ cả về nhận thức và hành động trong công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân. Trọng tâm là chuyển từ tư duy “chữa bệnh” sang “phòng bệnh”, chú trọng chăm sóc sức khỏe toàn diện, liên tục theo vòng đời.

Theo định hướng này, từ năm 2026, người dân sẽ được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí ít nhất mỗi năm một lần, đồng thời được lập sổ sức khỏe điện tử để theo dõi, quản lý sức khỏe lâu dài, từng bước giảm gánh nặng chi phí y tế.

Để cụ thể hóa chủ trương, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 282/NQ-CP về chương trình hành động thực hiện Nghị quyết 72-NQ/TW; Quốc hội cũng thông qua Nghị quyết số 261/2025/QH15, tạo cơ chế, chính sách đặc biệt nhằm tạo đột phá trong lĩnh vực y tế và chăm sóc sức khỏe nhân dân.

Thời gian qua, một số bộ, ngành và địa phương như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Tuyên Quang đã chủ động triển khai khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí cho người dân, góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng về phòng ngừa bệnh tật.

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành, địa phương xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên, lâu dài, gắn với phát triển kinh tế - xã hội và bảo đảm an sinh. Mục tiêu đặt ra là đến hết năm 2026, toàn dân được khám sức khỏe định kỳ hoặc sàng lọc miễn phí và được lập sổ sức khỏe điện tử.

Để thực hiện hiệu quả, các địa phương cần huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, phát huy vai trò của người đứng đầu trong chỉ đạo, tổ chức triển khai; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền nhằm hình thành thói quen chủ động khám sức khỏe định kỳ trong người dân.

Về tổ chức thực hiện, Bộ Y tế được giao chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành và địa phương ban hành hướng dẫn chuyên môn, bảo đảm việc triển khai đồng bộ, hiệu quả và khả thi. Đồng thời, Bộ Y tế hướng dẫn lập và quản lý sổ sức khỏe điện tử, bảo đảm kết nối, liên thông dữ liệu và tích hợp trên ứng dụng VNeID, hoàn thành trong tháng 5/2026.

Cùng với đó, hệ thống y tế cơ sở và y tế dự phòng sẽ được củng cố, nâng cao năng lực, bảo đảm đủ nhân lực, trang thiết bị, thuốc và điều kiện cần thiết để đáp ứng yêu cầu khám sức khỏe định kỳ cho người dân.

Bộ Công an được giao chủ trì triển khai kết nối, khai thác cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và hệ thống định danh điện tử, phục vụ việc quản lý sổ sức khỏe điện tử, đồng thời bảo đảm an ninh, an toàn thông tin và bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Đáng chú ý, việc khám sức khỏe miễn phí cho học sinh, sinh viên sẽ được triển khai ngay từ đầu năm học 2026–2027 theo hướng dẫn của Bộ Giáo dục và Đào tạo, góp phần nâng cao thể chất và phát hiện sớm các vấn đề sức khỏe trong lứa tuổi học đường.

Bên cạnh đó, Bộ Tài chính có trách nhiệm bố trí kinh phí từ ngân sách nhà nước theo phân cấp, hướng dẫn cơ chế chi trả và bảo đảm việc sử dụng nguồn lực hiệu quả, đúng quy định.

Tại địa phương, chính quyền các cấp sẽ xây dựng kế hoạch triển khai theo từng nhóm đối tượng, trong đó ưu tiên người có công, người cao tuổi, người khuyết tật, hộ nghèo, người mắc bệnh mạn tính và người dân vùng khó khăn. Hình thức khám sẽ linh hoạt, kết hợp giữa cơ sở y tế và các đợt khám lưu động tại cộng đồng, vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo.

Ngoài ra, các cơ quan, doanh nghiệp và người sử dụng lao động có trách nhiệm tổ chức khám sức khỏe định kỳ hằng năm cho người lao động theo quy định, đặc biệt tại khu công nghiệp, khu chế xuất và các ngành nghề có nguy cơ cao về bệnh nghề nghiệp.

Việc triển khai khám sức khỏe miễn phí toàn dân được kỳ vọng sẽ tạo bước chuyển căn bản trong chăm sóc sức khỏe, giúp người dân chủ động phòng bệnh, giảm áp lực cho hệ thống y tế và hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng sống một cách bền vững.