Thị trường dầu nóng lên vì Trung Đông, Nga hưởng lợi lớn từ giá tăng
Căng thẳng tại Trung Đông, đặc biệt quanh eo biển Strait of Hormuz, đang làm gián đoạn nguồn cung và đẩy giá dầu leo thang. Trong bối cảnh đó, doanh thu dầu khí của Nga tăng mạnh, trở thành một trong những bên hưởng lợi rõ nét nhất từ biến động thị trường năng lượng toàn cầu.
Thị trường dầu mỏ toàn cầu đang bước vào giai đoạn biến động mạnh khi xung đột địa chính trị tại Trung Đông khiến chuỗi cung ứng bị gián đoạn. Nút thắt lớn nhất nằm ở eo biển Hormuz – tuyến vận tải năng lượng huyết mạch của thế giới – nơi đang chịu ảnh hưởng trực tiếp từ căng thẳng giữa Mỹ, Israel và Iran.
Trong bối cảnh nguồn cung bị đe dọa, giá dầu tăng nhanh đã giúp Nga gia tăng đáng kể nguồn thu từ xuất khẩu năng lượng. Theo số liệu từ Reuters và các nguồn trong ngành, doanh thu dầu khí của Moscow trong tháng 4 ước đạt khoảng 700 tỷ rúp, tăng gấp đôi so với mức 327 tỷ rúp của tháng trước và cao hơn khoảng 10% so với cùng kỳ năm ngoái.
Nguồn thu từ dầu khí, chủ yếu thông qua thuế khai thác khoáng sản, tiếp tục là trụ cột ngân sách của Nga. Với vị thế là một trong những quốc gia xuất khẩu dầu lớn nhất thế giới, Nga đang tận dụng tốt làn sóng tăng giá khi nhu cầu đối với dầu nước này tăng mạnh sau khi khủng hoảng Trung Đông bùng phát.
Dữ liệu từ Bộ Kinh tế Nga cho thấy giá dầu Urals – loại dầu chuẩn để tính thuế – đã tăng lên khoảng 77 USD/thùng trong tháng 3, mức cao nhất kể từ tháng 10/2023. Con số này không chỉ tăng mạnh so với tháng trước mà còn vượt xa mức giả định 59 USD/thùng trong kế hoạch ngân sách năm nay.
Trong những tuần đầu tháng 4, Moscow ghi nhận lượng đề nghị mua dầu và khí đốt tăng đáng kể từ nhiều thị trường. Ước tính của Reuters cho thấy tổng doanh thu dầu khí của Nga trong năm 2026 có thể đạt khoảng 7.900 tỷ rúp, phản ánh tác động tích cực của giá năng lượng cao.
Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo rằng mức lợi nhuận này khó duy trì dài hạn. Triển vọng ngân sách của Nga vẫn phụ thuộc lớn vào diễn biến và thời gian kéo dài của căng thẳng tại Trung Đông, đặc biệt liên quan đến Iran.
Ở chiều chính sách, Office of Foreign Assets Control (OFAC) thuộc Bộ Tài chính Mỹ đã tạm thời nới lỏng một số quy định, cho phép tiếp tục giao nhận các lô dầu Nga đã được bốc lên tàu trước thời điểm áp dụng lệnh hạn chế. Quyết định này có hiệu lực đến giữa tháng 5, nhằm giảm nguy cơ gián đoạn nguồn cung trên thị trường toàn cầu.
Song song, rủi ro vận tải vẫn hiện hữu. Theo nhận định của bà Susannah Streeter, ngay cả khi hoạt động qua eo Hormuz được khôi phục, chi phí bảo hiểm và vận chuyển tăng cao vẫn sẽ duy trì áp lực lên giá dầu.
Các tổ chức tài chính lớn như Goldman Sachs dự báo giá dầu sẽ tiếp tục duy trì ở mức cao trong ngắn hạn, với dầu Brent trung bình khoảng 90 USD/thùng và WTI khoảng 87 USD/thùng trong quý II/2026.
Diễn biến hiện tại cho thấy thị trường dầu mỏ đang ngày càng nhạy cảm với yếu tố địa chính trị. Trong khi nhiều nền kinh tế phải đối mặt với chi phí năng lượng leo thang, Nga lại đang tận dụng tốt cơ hội để củng cố nguồn thu ngân sách từ “vàng đen”.
