Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, nâng cao năng lực quản trị quốc gia có ý nghĩa quan trọng đối với việc phát huy các nguồn lực, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và củng cố niềm tin của nhân dân. Yêu cầu đặt ra không chỉ là xây dựng các chủ trương, chính sách phù hợp mà còn phải bảo đảm tổ chức thực hiện hiệu quả, đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Chuyển từ xử lý sự vụ sang quản trị chủ động

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm của quản trị quốc gia hiện đại là nâng cao năng lực dự báo, chủ động nhận diện và xử lý các nguy cơ từ sớm. Thay vì chờ vấn đề phát sinh mới giải quyết, các cơ quan chức năng cần tăng cường nắm bắt tình hình, phối hợp chặt chẽ và chủ động tháo gỡ khó khăn ngay từ cơ sở.

Để thực hiện yêu cầu này, cơ chế cảnh báo sớm cần gắn với trách nhiệm cụ thể của từng cơ quan, thời hạn xử lý và việc kiểm tra kết quả. Những kiến nghị của người dân, doanh nghiệp phải được tiếp nhận, giải quyết đúng thẩm quyền, tránh tình trạng kéo dài hoặc chuyển qua nhiều cấp, nhiều đơn vị mà không có kết quả rõ ràng.

Cùng với đó, việc hoàn thiện thể chế cần đi đôi với khắc phục khoảng cách giữa chính sách và thực tiễn. Hệ thống pháp luật phải bảo đảm tính đồng bộ, khả thi; trách nhiệm của cơ quan, tổ chức và người đứng đầu cần được phân định minh bạch. Công tác kiểm tra, giám sát cũng cần được tăng cường nhằm khắc phục tình trạng né tránh, đùn đẩy trách nhiệm, gây ảnh hưởng đến hiệu lực quản lý nhà nước.

Quản trị quốc gia hiệu quả còn đòi hỏi sự hài hòa giữa phát triển kinh tế và bảo đảm an sinh xã hội. Các chính sách về việc làm, tiền lương, nhà ở, giáo dục, y tế cần được triển khai đồng bộ, đúng đối tượng và có cơ chế đánh giá hiệu quả thực chất.

Đối với những vấn đề dễ phát sinh tranh chấp như đất đai, môi trường, bồi thường và giải phóng mặt bằng, việc giải quyết phải bảo đảm công khai, minh bạch, đúng pháp luật, hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người dân và doanh nghiệp.

Tăng trưởng kinh tế không chỉ được đánh giá bằng những con số mà còn phải thể hiện qua chất lượng cuộc sống, cơ hội tiếp cận các thành quả phát triển và khả năng bảo vệ những nhóm dễ bị tổn thương.

Lấy hiệu quả phục vụ nhân dân làm thước đo

Năng lực quản trị quốc gia không chỉ thể hiện ở việc ban hành chính sách mà còn được đánh giá qua chất lượng thực thi và khả năng giải quyết những vấn đề thiết thực của người dân, doanh nghiệp.

Văn kiện Đại hội XIV của Đảng đặt ra yêu cầu nâng cao năng lực lãnh đạo, quản lý, điều hành và tổ chức thực hiện. Cùng với đó, các nghị quyết của Trung ương tạo cơ sở quan trọng cho việc hoàn thiện thể chế, đổi mới phương thức lãnh đạo, bảo đảm an sinh xã hội và hiện đại hóa quản trị quốc gia.

Trọng tâm là chuyển từ tư duy xử lý tình huống sang quản trị chủ động; từ chú trọng xây dựng chính sách sang nâng cao hiệu quả thực thi. Mỗi nhiệm vụ cần có đầu mối chịu trách nhiệm, thời hạn hoàn thành và cơ chế giám sát cụ thể.

Việc đánh giá cán bộ, công chức cũng cần gắn với vị trí việc làm, sản phẩm và kết quả thực hiện nhiệm vụ. Trách nhiệm của người đứng đầu phải được đề cao, đồng thời xử lý nghiêm những trường hợp trì trệ, gây phiền hà hoặc ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp.

Bên cạnh kỷ luật, kỷ cương hành chính, việc phát huy quyền làm chủ của nhân dân và nâng cao chất lượng đối thoại giữa chính quyền với người dân có vai trò quan trọng. Các cơ quan công quyền cần công khai thông tin theo quy định, tiếp nhận và giải quyết kiến nghị thực chất, bảo đảm rõ trách nhiệm và tiến độ xử lý.

Niềm tin xã hội được củng cố khi người dân được lắng nghe, quyền lợi hợp pháp được bảo vệ và những sai phạm được xử lý nghiêm minh. Vì vậy, minh bạch, trách nhiệm giải trình và hiệu quả phục vụ cần trở thành những tiêu chí xuyên suốt trong quá trình nâng cao năng lực quản trị quốc gia.

Gắn chuyển đổi số với cải cách thực chất

Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là những động lực quan trọng trong quá trình hiện đại hóa quản trị quốc gia. Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị xác định đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia là động lực quan trọng cho phát triển đất nước.

Tuy nhiên, chuyển đổi số cần gắn với cải cách quy trình, nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ và bảo đảm an toàn thông tin, bảo vệ dữ liệu cá nhân. Việc ứng dụng công nghệ phải hướng đến nâng cao chất lượng dịch vụ công, giảm thời gian và chi phí thực hiện thủ tục cho người dân, doanh nghiệp.

Trong môi trường số, khả năng tiếp nhận, kiểm chứng và phản hồi thông tin kịp thời cũng trở thành yêu cầu quan trọng. Các cơ quan chức năng cần chủ động phát hiện vấn đề, xử lý thông tin sai lệch trên cơ sở kiểm chứng, đồng thời công khai những nội dung người dân có quyền được biết.

Về lâu dài, nâng cao năng lực quản trị quốc gia phải được triển khai đồng bộ từ hoàn thiện thể chế, đổi mới phương thức điều hành đến nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ và phát huy vai trò giám sát của nhân dân.

Khi chính sách được thực thi nhất quán, trách nhiệm được xác định rõ ràng và quyền lợi chính đáng của người dân được bảo đảm, các nguồn lực xã hội sẽ có điều kiện được khơi thông, tạo nền tảng cho phát triển bền vững và hiện thực hóa các mục tiêu chiến lược của Việt Nam đến năm 2045.