Chính phủ đã ban hành Nghị định số 295/2026/NĐ-CP quy định chi tiết về đăng ký tổ hợp tác, hợp tác xã và liên hiệp hợp tác xã. Nghị định áp dụng từ ngày 23/7/2026, đồng thời thay thế Nghị định số 92/2024/NĐ-CP.

Giấy chứng nhận đăng ký không phải giấy phép kinh doanh

Theo quy định mới, Giấy chứng nhận đăng ký được cấp tương ứng cho tổ hợp tác, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã cũng như các đơn vị trực thuộc như chi nhánh, văn phòng đại diện và địa điểm kinh doanh.

Toàn bộ nội dung trên giấy chứng nhận được xác lập dựa trên thông tin trong hồ sơ đăng ký của tổ chức.

Đáng chú ý, Giấy chứng nhận đăng ký tổ hợp tác và Giấy chứng nhận đăng ký hợp tác xã đồng thời là Giấy chứng nhận đăng ký thuế. Tuy nhiên, các giấy chứng nhận này không được xem là giấy phép kinh doanh.

Cấp xã trực tiếp giải quyết thủ tục đăng ký

Nghị định quy định cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã sẽ là đơn vị tiếp nhận và giải quyết hồ sơ đăng ký.

Trong trường hợp địa phương có thành lập phòng chuyên môn, việc đăng ký sẽ do phòng chuyên môn thuộc UBND cấp xã đảm nhiệm theo phân công của UBND cấp tỉnh.

Nếu không thành lập phòng chuyên môn, UBND cấp xã sẽ trực tiếp thực hiện chức năng đăng ký tổ hợp tác, hợp tác xã và liên hiệp hợp tác xã.

Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã được sử dụng con dấu và tài khoản riêng để thực hiện nhiệm vụ theo quy định.

Hồ sơ được tiếp nhận tại bộ phận một cửa

Người thành lập hoặc đại diện tổ hợp tác, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã chỉ cần nộp một bộ hồ sơ tại bộ phận một cửa cấp xã.

Hồ sơ chỉ được tiếp nhận khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện như:

Có đầy đủ thành phần hồ sơ theo quy định.

Tên tổ chức đã được kê khai trong giấy đề nghị đăng ký.

Có số điện thoại của người nộp hồ sơ.

Hoàn thành nghĩa vụ nộp lệ phí đăng ký (trừ trường hợp được miễn).

Sau khi tiếp nhận, bộ phận một cửa sẽ cấp giấy hẹn và chuyển hồ sơ ngay đến cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã để xử lý.

Thông tin trong hồ sơ được số hóa và cập nhật lên Hệ thống thông tin về đăng ký hợp tác xã, đồng thời kết nối với hệ thống đăng ký thuế nhằm phục vụ việc trao đổi dữ liệu giữa cơ quan đăng ký và cơ quan thuế.

Có 60 ngày để bổ sung hồ sơ

Nếu hồ sơ chưa hợp lệ, cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã sẽ thông báo yêu cầu sửa đổi, bổ sung.

Thời hạn hoàn thiện hồ sơ là 60 ngày kể từ ngày ban hành thông báo. Quá thời hạn này mà không bổ sung, hồ sơ sẽ hết hiệu lực và bị hủy trên hệ thống.

Bên cạnh đó, người có thẩm quyền ký hồ sơ cũng có thể đề nghị dừng thủ tục đăng ký nếu hồ sơ chưa được chấp thuận. Trong vòng một ngày làm việc kể từ khi nhận được đề nghị, cơ quan đăng ký sẽ xem xét và thông báo kết quả.

Đăng ký trực tuyến bằng tài khoản định danh điện tử

Nghị định cũng quy định quy trình đăng ký hoàn toàn trên môi trường điện tử.

Người nộp hồ sơ sử dụng tài khoản định danh điện tử để đăng nhập Cổng Dịch vụ công quốc gia hoặc ứng dụng định danh điện tử, sau đó truy cập Hệ thống thông tin về đăng ký hợp tác xã để kê khai và nộp hồ sơ.

Đối với các biểu mẫu được khai trực tiếp trên hệ thống, người nộp không phải tải lên bản giấy. Những tài liệu khác thuộc thành phần hồ sơ phải được ký số hoặc ký trực tiếp, chuyển đổi thành văn bản điện tử trước khi gửi.

Sau khi hoàn tất việc kê khai, thanh toán phí (nếu có) và xác thực điện tử, hệ thống sẽ cấp giấy tiếp nhận hồ sơ và giấy hẹn trả kết quả dưới dạng điện tử.

Người được ủy quyền thực hiện thủ tục cũng thực hiện theo quy trình tương tự nhưng phải tải đầy đủ giấy tờ đã được ký hợp lệ lên hệ thống.

Đồng bộ dữ liệu với cơ quan thuế

Theo quy định mới, toàn bộ dữ liệu đăng ký của tổ hợp tác, hợp tác xã và liên hiệp hợp tác xã sẽ được tự động chuyển sang Hệ thống ứng dụng đăng ký thuế nhằm tăng cường phối hợp giữa cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã và cơ quan thuế.

Người nộp hồ sơ có thể theo dõi toàn bộ quá trình xử lý và nhận kết quả trực tuyến thông qua Hệ thống thông tin về đăng ký hợp tác xã.

Nghị định số 295/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành từ ngày 23/7/2026, chính thức thay thế Nghị định số 92/2024/NĐ-CP ban hành năm 2024.