Trước 31/3 hằng năm, các quỹ từ thiện bắt buộc phải làm điều này
Quy định mang tính bắt buộc, áp dụng cho tất cả các quỹ đang hoạt động tại Việt Nam, không phân biệt quy mô hay phạm vi hoạt động.
Theo Điều 9 Nghị định 03/2026/NĐ-CP, quyền và nghĩa vụ của quỹ xã hội, quỹ từ thiện đã được quy định rõ ràng, trong đó đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu về minh bạch tài chính.
Đáng chú ý, tại điểm g khoản 2 Điều 9, Nghị định 03/2026/NĐ-CP nêu rõ: Hàng năm, quỹ có trách nhiệm công khai các khoản đóng góp, tài sản đã tiếp nhận và kết quả sử dụng trên phương tiện thông tin đại chúng trước ngày 31/3.
Đây là quy định mang tính bắt buộc, áp dụng đối với tất cả các quỹ đang hoạt động tại Việt Nam, không phân biệt quy mô hay phạm vi hoạt động. Việc công khai cũng không chỉ dừng ở các báo cáo nội bộ, mà phải được đưa ra trước công chúng để người dân, nhà tài trợ và cơ quan quản lý có thể dễ dàng theo dõi, giám sát.
Cùng với đó, điểm i khoản 2 Điều 9 cũng yêu cầu quỹ phải báo cáo đầy đủ về tình hình tổ chức, hoạt động và tài chính, kèm theo báo cáo kiểm toán (nếu có), gửi đến cơ quan có thẩm quyền trước cùng thời hạn 31/3 hằng năm.
Có thể thấy, lần đầu tiên nghĩa vụ minh bạch tài chính của các quỹ được “chuẩn hóa” rõ về thời điểm, hình thức và nội dung công bố. Đây được xem là bước tiến đáng chú ý nhằm khắc phục tình trạng công khai chậm trễ, thiếu đầy đủ hoặc chỉ mang tính hình thức từng xảy ra trước đây.
Không chỉ dừng ở việc công khai, điểm đ khoản 2 Điều 9 còn nhấn mạnh yêu cầu các quỹ phải thực hiện đầy đủ chế độ kế toán, kiểm toán, kê khai thuế và sử dụng tài sản đúng mục đích, tiết kiệm, hiệu quả. Việc bắt buộc công khai thu, chi trước ngày 31/3 vì thế không chỉ là yêu cầu pháp lý, mà còn được xem là “thước đo” uy tín và mức độ chuyên nghiệp của mỗi quỹ.
Đồng thời, Điều 10 Nghị định 03/2026/NĐ-CP tiếp tục siết chặt khung quản lý khi liệt kê hàng loạt hành vi bị nghiêm cấm, trong đó có:
Lợi dụng quỹ để hoạt động trái tôn chỉ, mục đích, gây ảnh hưởng đến lợi ích quốc gia, cộng đồng;
Gian dối, lập chứng từ khống, sử dụng hóa đơn bất hợp pháp để trốn thuế hoặc trục lợi;
Thực hiện hành vi rửa tiền, tài trợ khủng bố;
Làm giả, cho thuê, cầm cố giấy phép thành lập quỹ;
Sử dụng tài sản có nguồn gốc ngân sách Nhà nước để góp vốn thành lập quỹ;
Nhận tiền gửi, cho vay, góp vốn đầu tư trái quy định.
Ngoài ra, pháp luật cũng trao cho quỹ nhiều quyền quan trọng như được vận động tài trợ, tiếp nhận các khoản đóng góp trong và ngoài nước; được phối hợp triển khai các chương trình hỗ trợ cộng đồng; được thực hiện quyền khiếu nại theo quy định. Tuy nhiên, song hành với những quyền hạn đó là yêu cầu về trách nhiệm và sự minh bạch, khi hoạt động của quỹ luôn đặt dưới sự giám sát chặt chẽ của cơ quan quản lý, nhà tài trợ và toàn xã hội.
