Phạt đến 12 triệu đồng nếu ép vợ hoặc chồng triệt sản theo định kiến giới tính
Nghị định 76/2026/NĐ-CP vừa ban hành đã tăng mạnh mức xử phạt đối với các hành vi vi phạm bình đẳng giới trong gia đình, đặc biệt là việc áp đặt trách nhiệm kế hoạch hóa gia đình lên một giới.
Siết chặt kỷ cương bình đẳng giới trong gia đình
Theo quy định mới có hiệu lực từ ngày 1/5/2026, các hành vi vi phạm bình đẳng giới trong môi trường gia đình sẽ bị xử phạt ở khung cao hơn hẳn so với trước đây. Cụ thể, cơ quan chức năng sẽ phạt tiền từ 10 - 12 triệu đồng đối với hành vi ép buộc vợ hoặc chồng sử dụng biện pháp tránh thai, triệt sản vì lý do định kiến giới.
Bên cạnh đó, các hành vi mang tính chất cản trở quyền tự chủ của thành viên gia đình cũng được điều chỉnh:
Phạt từ 5 - 10 triệu đồng: Đối với hành vi cản trở người thân tham gia tạo thu nhập hoặc phân biệt đối xử giữa các thành viên vì lý do giới tính (mức phạt này đã tăng gấp đôi).
Phạt từ 12 - 15 triệu đồng: Đây là mức phạt cao nhất, áp dụng cho hành vi dùng vũ lực để cản trở quyền định đoạt tài sản chung của thành viên gia đình vì lý do giới tính.
Trách nhiệm ngừa thai: Khi phụ nữ không còn phải "đơn độc"
Động thái tăng nặng chế tài của Chính phủ xuất phát từ thực trạng mất cân bằng nghiêm trọng trong trách nhiệm kế hoạch hóa gia đình tại Việt Nam. Số liệu từ Điều tra biến động dân số cho thấy, trong khi có hơn 120.000 ca đình sản nữ, thì chỉ có khoảng 10.000 nam giới thực hiện thủ thuật này.
Định kiến xã hội cho rằng việc ngừa thai là "việc của đàn bà" đã đẩy nhiều phụ nữ vào tình thế nguy hiểm. Trong khi triệt sản nam (thắt ống dẫn tinh) là một tiểu phẫu đơn giản, không ảnh hưởng đến sinh lý, thì đình sản nữ lại là một can thiệp nội soi tương đương đại phẫu, tiềm ẩn nhiều rủi ro sức khỏe. Việc áp dụng Nghị định 76/2026/NĐ-CP được kỳ vọng sẽ thúc đẩy nam giới chủ động chia sẻ trách nhiệm, bảo vệ sức khỏe cho bạn đời và xây dựng nền tảng hôn nhân bền vững.
Mở rộng phạm vi điều chỉnh sang chính trị và kinh doanh
Không chỉ dừng lại ở phạm vi gia đình, Nghị định 76/2026/NĐ-CP còn bảo vệ quyền bình đẳng trong các hoạt động chính trị, kinh tế và văn hóa:
Đặc biệt, các hành vi tuyên truyền sai sự thật để cản trở việc bổ nhiệm cán bộ, hoặc xúi giục trì hoãn cung cấp tài liệu kinh doanh vì lý do giới tính cũng sẽ bị xử lý nghiêm khắc.
Việc ban hành Nghị định 76/2026/NĐ-CP không chỉ là một bước tiến về pháp lý mà còn là lời khẳng định về giá trị con người trong kỷ nguyên mới. Đối với các doanh nghiệp và tổ chức, việc tuân thủ các quy định về bình đẳng giới không chỉ giúp tránh các rủi ro pháp lý mà còn góp phần xây dựng thương hiệu uy tín, nhân văn và chuyên nghiệp.
Đây là minh chứng cho quyết tâm của Chính phủ trong việc xóa bỏ những rào cản định kiến cũ kỹ, hướng tới một xã hội mà ở đó mọi giới đều có cơ hội phát triển và bảo vệ ngang nhau.
