Diễn biến thời tiết bất thường trong những tháng đầu năm

Theo dữ liệu từ cơ quan khí tượng, từ tháng 1 đến tháng 3/2026, thời tiết trên cả nước có những diễn biến phức tạp. Tại Nam Bộ, nắng nóng đã xuất hiện sớm hơn trung bình nhiều năm với mức nhiệt tại Tây Ninh có lúc lên tới 37,5°C ngay từ tháng 2.

Tại miền Bắc, dù đã có 8 đợt không khí lạnh tràn về tính từ đầu năm, nhưng các đợt rét đậm, rét hại diện rộng chỉ kéo dài ngắn ngày. Đáng chú ý, ngày 5/2/2026, tại Sông Mã (tỉnh Sơn La), nhiệt độ đã vọt lên ngưỡng 37,8°C – một mức nhiệt cực kỳ hiếm gặp trong cao điểm mùa đông.

Ông Mai Văn Khiêm, Giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, nhận định:

"Tính theo chuỗi giá trị quan trắc 65 năm qua, đây là mùa đông ấm thứ hai tại miền Bắc, chỉ xếp sau mùa đông năm 2018-2019."

Nguyên nhân được xác định là do sự biến động của hệ thống hoàn lưu khí quyển ở Bắc bán cầu và sự suy yếu của xoáy cực, khiến các khối khí lạnh từ Siberia không di chuyển ổn định xuống Đông Á mà lệch sâu xuống khu vực Bắc Mỹ.

Khả năng xuất hiện rét nàng Bân năm 2026

"Rét nàng Bân" vốn là khái niệm dân gian để chỉ đợt rét muộn xảy ra vào tháng 3 Âm lịch ở miền Bắc. Năm nay, tháng 3 Âm lịch sẽ bắt đầu từ ngày 17/4 và kéo dài đến 16/5 Dương lịch.

Dựa trên các mô hình dự báo hiện tại, khả năng xuất hiện một đợt rét buốt giá đúng nghĩa "nàng Bân" là không cao. Cụ thể:

Giai đoạn cuối tháng 3: Không khí lạnh có xu hướng hoạt động yếu. Nếu có ảnh hưởng, nhiệt độ chỉ giảm nhẹ và chủ yếu gây mưa rào, dông.

Giai đoạn tháng 4 (Tháng 3 Âm lịch): Chuyên gia thời tiết Lê Thị Xuân Lan nhận định có thể còn khoảng 2 đợt không khí lạnh ảnh hưởng đến miền Bắc nhưng cường độ không quá mạnh. Nhiệt độ có giảm nhưng không sâu, nếu có thì chỉ là "rét nàng Bân yếu".

Xu hướng nhiệt độ: Trong tháng 4, nhiệt độ tại Bắc Bộ và khu vực từ Thanh Hóa đến Nghệ An dự báo sẽ cao hơn trung bình nhiều năm từ 0,5 đến 1°C. Khi bước sang nửa sau tháng 4, cái nóng mùa hè đã bắt đầu chiếm ưu thế.

Cảnh báo hiện tượng thời tiết nguy hiểm thời kỳ chuyển mùa

Dù rét đậm ít có khả năng quay lại, nhưng các chuyên gia đặc biệt lưu ý về các hiện tượng thời tiết cực đoan. Giai đoạn tháng 4 và tháng 5 là thời kỳ chuyển mùa, sự xung đột giữa các khối không khí nóng và lạnh rất dễ làm phát sinh dông, lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh.

Trong tuần này, Hà Nội và các tỉnh phía Bắc vẫn duy trì hình thái trưa chiều nắng ấm (nhiệt độ từ 25-28°C), đêm và sáng sớm se lạnh kèm sương mù. Riêng khu vực Nam Bộ, nắng nóng diện rộng sẽ tiếp tục gia tăng cường độ, miền Đông có nơi trên 35°C; dự báo ngày 21-22/3 có thể xuất hiện mức nhiệt cao nhất từ 36-37°C.

Khuyến cáo cho người dân:

Sức khỏe: Thời tiết giao mùa, sáng ẩm tối oi bí dễ gây mệt mỏi. Nên mặc trang phục thoáng mát, bổ sung nước đều đặn.

Sản xuất: Cần đề phòng mưa đá và dông lốc có thể gây thiệt hại cho hoa màu và các sản phẩm nông nghiệp, đặc biệt là tại vùng núi phía Bắc.

Cập nhật: Theo dõi sát các bản tin từ Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia để có phương án ứng phó kịp thời với các đợt mưa chuyển mùa.

Thông tin được tổng hợp từ dữ liệu của Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia và các chuyên gia khí tượng hàng đầu.