Ba thay đổi lớn về tiền lương áp dụng từ năm 2026
Từ ngày 1/1/2026, nhiều chính sách quan trọng về tiền lương và bảo hiểm xã hội chính thức có hiệu lực, tác động trực tiếp đến thu nhập của người lao động, cán bộ công chức và giáo viên công lập. Ba điểm đáng chú ý gồm: tăng lương tối thiểu vùng, áp dụng “mức tham chiếu” trong BHXH và dự kiến bổ sung hệ số lương đặc thù cho giáo viên.
Theo Nghị định 293/2025/NĐ-CP được Chính phủ ban hành ngày 10/11, mức lương tối thiểu vùng mới sẽ được áp dụng từ 1/1/2026, tăng thêm 250.000–350.000 đồng so với hiện hành. Lần đầu tiên, lương tối thiểu theo giờ cũng được quy định nhằm làm căn cứ trả lương cho lao động bán thời gian và tính tiền làm thêm. Doanh nghiệp vì vậy cần rà soát thang bảng lương, cập nhật hợp đồng và điều chỉnh mức đóng bảo hiểm ngay từ kỳ lương tháng 1/2026.
 |
Ba thay đổi lớn về tiền lương áp dụng từ năm 2026 |
Từ ngày 1/7/2025, Luật Bảo hiểm xã hội 2024 có hiệu lực, thay thế “lương cơ sở” bằng “mức tham chiếu” trong tính toán các khoản đóng – hưởng BHXH. Tới kỳ lương đầu năm 2026, quy định này bắt đầu tác động trực tiếp đến thu nhập. Mức tham chiếu hiện được tạm xác định là 2,34 triệu đồng/tháng và là cơ sở đặt ra sàn – trần đóng BHXH: mức đóng không được thấp hơn mức tham chiếu và không vượt quá 20 lần mức này. Các chế độ như ốm đau, thai sản, tuất, mai táng… cũng được tính theo mức tham chiếu, giúp trợ cấp linh hoạt hơn theo biến động kinh tế.
Đối với khu vực công, Nghị định 73/2024/NĐ-CP quy định mức lương cơ sở 2,34 triệu đồng/tháng vẫn tiếp tục áp dụng cho đến khi có văn bản mới. Quốc hội đã bố trí hơn 57.000 tỷ đồng trong dự toán 2026 để phục vụ cải cách tiền lương và giao Chính phủ chủ động điều chỉnh khi đủ điều kiện. Tại các phiên làm việc cuối năm, nhiều đại biểu đề nghị điều chỉnh lương cơ sở từ 1/1/2026, cho thấy khả năng tăng lương vẫn đang được xem xét.
Trong khi đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo đang lấy ý kiến dự thảo nghị định về chính sách tiền lương nhà giáo, dự kiến có hiệu lực từ đầu năm 2026. Dự thảo đưa ra hệ số đặc thù từ 1,15 đến 1,30, nhân cùng hệ số ngạch – bậc, giúp tăng thu nhập từ 15–30% tùy nhóm giáo viên. Ngoài ra, dự thảo bổ sung phụ cấp trách nhiệm, lưu động và tư vấn học sinh cho các đối tượng phù hợp. Nếu được ban hành, công thức tính lương mới sẽ là: lương = lương cơ sở × hệ số ngạch, bậc × hệ số đặc thù. Hiện các trường chưa thể áp dụng cho đến khi nghị định chính thức được ký.
