Thách thức từ quy mô nhỏ và năng lực cung ứng

Theo Báo Đà Nẵng, sau hơn 7 năm triển khai chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP) đã góp phần quan trọng vào phát triển kinh tế nông thôn, tạo thêm việc làm và nâng cao thu nhập cho người dân. Nhờ khai thác hiệu quả lợi thế từ đồng bằng, miền núi, ven biển đến du lịch cộng đồng, thành phố đã hình thành danh mục sản phẩm đa dạng. Đến nay, toàn thành phố có 473 sản phẩm OCOP còn thời hạn công nhận, trong đó có 4 sản phẩm đạt chuẩn 5 sao, 78 sản phẩm 4 sao và 391 sản phẩm 3 sao. Hơn 90% hồ sơ đã công bố chất lượng và tất cả sản phẩm đều được gắn mã QR để truy xuất nguồn gốc rõ ràng.

Dù đạt được những kết quả nhất định, hoạt động tiêu thụ vẫn bộc lộ nhiều điểm nghẽn đáng chú ý. Điểm yếu lớn nhất nằm ở quy mô sản xuất còn nhỏ lẻ, năng lực cung ứng chưa ổn định và sản phẩm chế biến sâu còn hạn chế. Điều này khiến khả năng tiếp cận các thị trường lớn chưa đồng đều. Tại nhiều khu vực, dù sản phẩm đạt chất lượng cao nhưng việc tìm kiếm đầu ra vẫn là bài toán khó. Nhiều địa phương có sản phẩm đặc trưng như nông sản nương rẫy, rượu tà vạc cất, gà thả vườn hay heo đen vẫn loay hoay trong việc tiếp cận các chuỗi phân phối.

Ông Châu Ngọc Vĩnh, Chủ tịch UBND xã Bến Giằng, chia sẻ rằng địa phương có nhiều sản phẩm đạt OCOP 3 sao, đã được trưng bày tại các hội chợ trong và ngoài thành phố. Tuy nhiên, đầu ra vẫn còn hạn chế do chưa được quảng bá rộng rãi đến các thị trường tiêu thụ lớn. Nhiều chủ thể vẫn chờ đợi cơ hội để đưa sản phẩm đến gần hơn với khách hàng. Nếu tìm được nhà phân phối phù hợp, địa phương cam kết cung ứng sản phẩm chất lượng, bảo đảm nguồn hàng ổn định và tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn thị trường.

Thực trạng này cũng diễn ra tương tự tại các hợp tác xã nông nghiệp. Ông Huỳnh Văn Ca, Giám đốc Hợp tác xã nông nghiệp Phú Mỹ (xã Tây Hồ), cho biết mỗi năm đơn vị cung ứng hơn 500 tấn rau ra thị trường để đáp ứng nhu cầu doanh nghiệp. Hợp tác xã luôn chú trọng bình ổn giá và bảo đảm an toàn thực phẩm. Tuy nhiên, ông cũng thừa nhận việc tiếp cận hệ thống siêu thị và các kênh phân phối lớn vẫn còn nhiều rào cản. Chính sự thiếu hụt trong khâu kết nối này đã làm chậm tốc độ tăng trưởng sản phẩm địa phương, khiến giá trị thương hiệu chưa thể bứt phá như kỳ vọng.

Định hướng phát triển bền vững cho thương hiệu OCOP

Hướng đến giai đoạn 2026–2030, Đà Nẵng xác định nhiều định hướng chiến lược nhằm tháo gỡ các điểm nghẽn, đưa sản phẩm OCOP phát triển theo hướng xanh và bền vững. Thành phố tập trung đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng khoa học công nghệ vào sản xuất, đồng thời phát triển mạnh các sản phẩm chế biến sâu. Đây được xem là chìa khóa nâng cao giá trị, giúp hàng hóa địa phương không chỉ đạt số sao OCOP mà còn tạo được niềm tin với người tiêu dùng trong và ngoài nước.

Ông Nguyễn Thế Hùng, Chi cục trưởng Chi cục Phát triển nông thôn (Sở Nông nghiệp và Môi trường), cho biết định hướng hiện nay là mở rộng thị trường, tăng cường liên kết tiêu thụ và nâng cao giá trị sản phẩm. Nhiều sản phẩm đã từng bước thâm nhập hệ thống siêu thị lớn như GO!, Co.opMart, Lotte Mart, WinMart và các sàn thương mại điện tử như Shopee, Lazada, TikTok Shop. Việc kết nối giao thương giúp các chủ thể có cơ hội ký kết hợp đồng, tiếp cận doanh nghiệp xuất khẩu và đưa sản phẩm đến các thị trường khó tính như Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc.

Đối với các đơn vị tiên phong, việc đạt chuẩn 5 sao cấp quốc gia được xem là đòn bẩy quan trọng để nâng cao vị thế. Bà Đặng Thị Nhung, Phó Giám đốc Công ty TNHH Mỹ Phương Food, cho rằng danh hiệu này không chỉ là vinh dự mà còn là động lực để doanh nghiệp duy trì chất lượng và tiêu chuẩn. Theo bà, đây là nền tảng để mở rộng thương hiệu, tăng nhận diện và đưa nông sản Việt ra thị trường quốc tế. Doanh nghiệp cũng kỳ vọng chương trình tiếp tục hỗ trợ mở rộng nguồn nguyên liệu, bảo đảm đầu vào ổn định và phát triển thêm các dòng sản phẩm mới từ nông sản đặc trưng địa phương.

Bà Vũ Thị Bích Hậu, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, nhấn mạnh việc nâng tầm OCOP không chỉ dừng ở số sao mà quan trọng hơn là giá trị cốt lõi và thương hiệu sản phẩm. Mục tiêu dài hạn là giúp ngày càng nhiều người biết đến và tin dùng sản phẩm địa phương. Bà cũng mong muốn các địa phương, đơn vị và chủ thể tăng cường liên kết, đồng hành để đưa OCOP trở thành câu chuyện riêng của từng vùng. Chỉ khi gắn kết sản xuất với văn hóa, du lịch và nhu cầu thị trường, chương trình mới thực sự lan tỏa mạnh mẽ, góp phần nâng cao đời sống người dân.