Thị trường chứng khoán Việt Nam khép lại tuần giao dịch từ ngày 8-12/6 với diễn biến kém tích cực khi VN-Index giảm 2,57%, xuống còn 1.791,65 điểm, chính thức đánh mất mốc 1.800 điểm.

Áp lực bán xuất hiện ngay từ đầu tuần khiến chỉ số liên tục suy yếu. Mặc dù lực cầu bắt đáy giúp thị trường có ba phiên phục hồi liên tiếp trong giai đoạn giữa tuần, dòng tiền vẫn chưa đủ mạnh để duy trì đà tăng. Trong phiên cuối tuần, VN-Index có thời điểm vượt trở lại mốc 1.800 điểm nhưng nhanh chóng đảo chiều do áp lực bán gia tăng. Điểm đáng chú ý là thanh khoản tiếp tục suy giảm mạnh. Tổng giá trị giao dịch trên HOSE chỉ đạt khoảng 79.200 tỷ đồng, giảm hơn 13% so với tuần trước và đánh dấu tuần thứ ba liên tiếp thanh khoản đi xuống.

Theo giới phân tích, diễn biến này cho thấy thị trường đang rơi vào trạng thái "cạn cung - cạn cầu", khi bên bán không còn muốn hạ giá mạnh trong khi dòng tiền mới vẫn duy trì tâm lý thận trọng và đứng ngoài quan sát. Một đặc điểm nổi bật của thị trường hiện nay là sự tập trung dòng tiền vào nhóm cổ phiếu tài chính và ngân hàng.

Thống kê cho thấy nhóm tài chính chiếm khoảng 33% tổng giá trị giao dịch toàn thị trường, trong khi nhóm ngân hàng đóng góp thêm 31%. Như vậy, riêng hai nhóm ngành này đã chiếm tới gần 2/3 thanh khoản toàn thị trường. Tuy nhiên, nghịch lý là đây cũng chính là nhóm cổ phiếu giảm mạnh nhất trong tuần. Điều này phản ánh dòng tiền hiện chủ yếu luân chuyển giữa các cổ phiếu dẫn dắt thay vì lan tỏa sang các nhóm ngành khác như công nghệ, dầu khí, tiêu dùng hay nguyên vật liệu.

Bên cạnh đó, áp lực từ khối ngoại vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Trong tuần qua, nhà đầu tư nước ngoài bán ròng hơn 3.000 tỷ đồng trên hai sàn, tập trung tại các cổ phiếu vốn hóa lớn như VHM, VPB, MBB, FPT và VIC. Theo đánh giá của Công ty Cổ phần Chứng khoán SSI, trong 5 tháng đầu năm 2026, khối ngoại đã bán ròng khoảng 65.000 tỷ đồng, tương đương gần một nửa lượng bán ròng của cả năm trước. Nguyên nhân chủ yếu đến từ mặt bằng lãi suất cao, sức hấp dẫn của trái phiếu Mỹ và xu hướng dòng vốn quốc tế ưu tiên các thị trường hưởng lợi từ làn sóng AI và bán dẫn.

Sau nhịp điều chỉnh hơn 130 điểm kể từ đỉnh tháng 5, mặt bằng giá cổ phiếu trên thị trường đã trở nên hấp dẫn hơn đáng kể. Nhiều cổ phiếu đã quay về vùng giá đầu năm, trong khi không ít mã bất động sản và khu công nghiệp trở lại vùng định giá từng xuất hiện trong giai đoạn biến động mạnh của năm 2025.

SSI cho biết VN-Index hiện đang giao dịch ở mức P/E dự phóng khoảng 13 lần. Nếu loại bỏ nhóm cổ phiếu Vingroup, mức P/E chỉ còn khoảng 10,3 lần, thấp hơn đáng kể so với trung bình nhiều năm. Dù vậy, giới phân tích cho rằng vấn đề lớn nhất hiện nay không nằm ở định giá mà là niềm tin của nhà đầu tư. Những yếu tố như căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông, biến động giá dầu, áp lực lạm phát và triển vọng lãi suất toàn cầu vẫn đang khiến dòng tiền ngắn hạn duy trì trạng thái phòng thủ.

Trái ngược với sự thận trọng trên thị trường chứng khoán, nền kinh tế Việt Nam vẫn được đánh giá duy trì nền tảng tăng trưởng tích cực. SSI dự báo GDP năm 2026 có thể đạt từ 8,5-9%, nhờ sự hỗ trợ từ giải ngân đầu tư công, dòng vốn FDI và các cải cách thể chế.

Trong 5 tháng đầu năm, vốn FDI giải ngân đạt 9,75 tỷ USD, mức cao nhất trong nhiều năm, trong khi tỷ lệ giải ngân đầu tư công mới đạt khoảng 21,6% kế hoạch năm, cho thấy dư địa tăng tốc còn khá lớn trong thời gian tới. Đáng chú ý, câu chuyện nâng hạng thị trường tiếp tục được xem là động lực lớn nhất đối với chứng khoán Việt Nam trong nửa cuối năm. SSI ước tính nếu Việt Nam được FTSE Russell nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp từ tháng 9/2026, dòng vốn thụ động có thể đạt khoảng 1,4 tỷ USD trong giai đoạn 2026-2027.

Theo kịch bản cơ sở, SSI vẫn duy trì mục tiêu VN-Index ở mức 1.920 điểm trong nửa cuối năm, trong khi kịch bản tích cực có thể đưa chỉ số lên vùng 2.120 điểm. Trong khi thị trường chứng khoán Việt Nam đang tìm điểm cân bằng, chứng khoán Mỹ lại trải qua một tuần giao dịch đầy hứng khởi.

Cả ba chỉ số chủ chốt gồm Dow Jones, S&P 500 và Nasdaq đều tăng khoảng 7% trong tuần qua nhờ kỳ vọng căng thẳng giữa Mỹ và Iran hạ nhiệt cùng hiệu ứng tích cực từ thương vụ IPO được đánh giá là lớn nhất lịch sử của SpaceX.

Cổ phiếu SpaceX tăng gần 20% ngay trong phiên giao dịch đầu tiên, đưa vốn hóa doanh nghiệp lên khoảng 2.100 tỷ USD. Cùng với triển vọng đạt được thỏa thuận hòa bình tại Trung Đông, diễn biến này đã góp phần cải thiện mạnh tâm lý nhà đầu tư trên Phố Wall.

Dù thị trường Việt Nam vẫn đang đối mặt với nhiều thử thách ngắn hạn, sự cải thiện của nền tảng vĩ mô, định giá hấp dẫn hơn và kỳ vọng nâng hạng thị trường đang tạo cơ sở để giới đầu tư kỳ vọng vào một chu kỳ tăng trưởng mới khi dòng tiền quay trở lại.