Hạ tầng số tạo nền tảng cho tăng trưởng kinh tế và chuyển đổi số quốc gia

Tiêu điểm 24/07/2026 11:19

Đầu tư mạnh vào hạ tầng số đang trở thành một trong những động lực quan trọng để Việt Nam thúc đẩy tăng trưởng trong giai đoạn mới. Từ mạng 5G, cáp quang, trung tâm dữ liệu đến nền tảng chia sẻ dữ liệu quốc gia, hạ tầng số không chỉ nâng cao năng lực cạnh tranh mà còn mở đường cho phát triển kinh tế số, chính phủ số và xã hội số.

Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ trên toàn cầu, hạ tầng số được xác định là nền tảng cốt lõi cho đổi mới sáng tạo và tăng trưởng kinh tế. Nghị quyết số 57-NQ/TW đã đặt mục tiêu phát triển hạ tầng số hiện đại, phổ cập Internet chất lượng cao và xây dựng các trung tâm dữ liệu quy mô lớn nhằm hình thành nền tảng dữ liệu quốc gia, phục vụ phát triển bền vững.

Những năm gần đây, Việt Nam đã đẩy mạnh đầu tư đồng bộ vào hạ tầng viễn thông, tạo bước tiến rõ nét về chất lượng kết nối. Hệ thống cáp quang được mở rộng nhanh chóng, giúp phần lớn khu vực đô thị tiếp cận Internet tốc độ cao, trong khi mạng 4G đã phủ rộng trên cả nước và mạng 5G đang được triển khai thương mại tại nhiều địa phương.

5ecb2077-8146-4116-aa24-8b9ff833ad26-1_1784784397.png
Hạ tầng số tạo nền tảng cho tăng trưởng kinh tế và chuyển đổi số quốc gia

Theo thống kê, đến tháng 4/2026, tốc độ Internet băng rộng di động trung bình của Việt Nam đạt hơn 200 Mbps, xếp thứ 11 trong số 104 quốc gia được khảo sát. Chỉ trong chưa đầy hai năm, tốc độ truy cập di động đã tăng gần bốn lần. Ở lĩnh vực băng rộng cố định, tốc độ đạt gần 282 Mbps, đưa Việt Nam lên thứ 12 thế giới và thuộc nhóm dẫn đầu Đông Nam Á.

Hạ tầng kết nối quốc tế cũng được mở rộng với sáu tuyến cáp quang biển đang vận hành, cùng việc đưa vào khai thác tuyến cáp quang đất liền VSTN có dung lượng thiết kế lên tới 12 Tbps, góp phần giảm phụ thuộc vào các tuyến cáp quốc tế. Song song đó, việc triển khai thí điểm Internet vệ tinh Starlink được kỳ vọng sẽ tăng khả năng kết nối tại vùng sâu, vùng xa, biên giới và hải đảo.

Đến nay, Việt Nam có hơn 110 triệu thuê bao Internet băng rộng di động, với mật độ trên 107 thuê bao/100 dân, phản ánh mức độ phổ cập Internet ngày càng cao. Theo Bộ Khoa học và Công nghệ, đến hết tháng 6/2026, mạng viễn thông đã phủ sóng tới 99,56% số thôn, bản trên cả nước. Những khu vực chưa có sóng chủ yếu nằm ở địa hình đặc biệt khó khăn và đang được xây dựng phương án đầu tư phù hợp nhằm thu hẹp khoảng cách số giữa các vùng miền.

Không chỉ dừng ở hạ tầng viễn thông, Việt Nam cũng đang từng bước xây dựng hạ tầng dữ liệu quốc gia. Trung tâm Dữ liệu quốc gia số 1 đã đi vào hoạt động, đóng vai trò kết nối, chia sẻ và khai thác dữ liệu giữa các bộ, ngành, địa phương, tạo nền tảng cho quá trình chuyển đổi số trên phạm vi toàn quốc.

Cùng với đó, Cổng Dịch vụ công quốc gia đã công khai hơn 5.100 thủ tục hành chính, tích hợp trên 3.700 thủ tục và cắt giảm hàng trăm điều kiện kinh doanh. Việc liên thông dữ liệu giúp rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ, giảm chi phí cho người dân và doanh nghiệp, đồng thời nâng cao tính minh bạch trong hoạt động của cơ quan nhà nước.

Ở khu vực doanh nghiệp, hạ tầng số đang thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang mô hình sản xuất và quản trị thông minh. Ngày càng nhiều doanh nghiệp ứng dụng điện toán đám mây, trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT) và các nền tảng số trong quản lý chuỗi cung ứng, sản xuất, chăm sóc khách hàng và điều hành hoạt động.

Năm 2025, ngành công nghiệp công nghệ số Việt Nam ghi nhận doanh thu khoảng 198 tỷ USD, tăng 26% so với năm trước. Số lượng doanh nghiệp công nghệ số tăng 10%, đóng góp gần 1,1 triệu tỷ đồng vào GDP và tiếp tục khẳng định vai trò là một trong những động lực tăng trưởng quan trọng của nền kinh tế.

Theo định hướng đến năm 2030, Việt Nam sẽ tiếp tục mở rộng mạng 5G, bổ sung ít nhất 10 tuyến cáp quang biển mới với tổng dung lượng tối thiểu 350 Tbps, trong đó có ít nhất hai tuyến do doanh nghiệp Việt Nam làm chủ đầu tư. Mục tiêu là đưa Việt Nam trở thành trung tâm trung chuyển dữ liệu của khu vực Đông Nam Á, đồng thời xây dựng nền tảng vững chắc cho kinh tế số, chính phủ số và xã hội số.

Trong bối cảnh dữ liệu và AI ngày càng trở thành nguồn lực phát triển mới, đầu tư cho hạ tầng số không chỉ là đầu tư cho công nghệ mà còn là đầu tư cho năng lực cạnh tranh quốc gia, tạo nền móng để Việt Nam bước vào giai đoạn phát triển nhanh, bền vững và hội nhập sâu rộng với nền kinh tế số toàn cầu.

Thanh Tú
Tin đáng đọc