He Yide (biệt danh Duo Duo) từng gây chú ý trên mạng xã hội Trung Quốc khi lập nên thành tích hiếm có ở độ tuổi lên 5. Thời điểm ấy, cậu bé đã tự điều khiển thành công một chiếc máy bay siêu nhẹ trong chuyến bay kéo dài khoảng 35 phút, vượt quãng đường gần 30km qua khu vực Công viên Động vật hoang dã Bắc Kinh. Tổ chức Kỷ lục Guinness Thế giới đã xác nhận He Yide trở thành phi công nhỏ tuổi nhất thế giới vào thời điểm đó.

Thành tích đặc biệt của He Yide nhanh chóng thu hút sự quan tâm của dư luận và đưa cậu trở thành hình mẫu "thần đồng" gắn liền với phương pháp giáo dục khác biệt. Tuy nhiên, ít ai biết rằng phía sau dấu mốc đáng kinh ngạc ấy là hành trình vượt qua nhiều thử thách về sức khỏe ngay từ khi chào đời.

Theo truyền thông Trung Quốc, He Yide sinh ngày 11/2/2008 tại thành phố Nam Kinh, tỉnh Giang Tô. Cậu chào đời trong tình trạng sinh non, cân nặng chưa đến 2kg và gặp nhiều vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, thậm chí từng đối mặt với nguy cơ bị bại não. 

Trước hoàn cảnh đó, cha của cậu là He Liesheng, đã xây dựng một chương trình rèn luyện thể chất nghiêm ngặt kết hợp với phương pháp giáo dục mang tên "Đại bàng". Ông tin rằng việc tăng cường vận động, thử thách khả năng thích nghi và rèn luyện ý chí từ sớm sẽ giúp con trai cải thiện thể chất, vượt qua những hạn chế do sinh non để phát triển toàn diện.

Không chỉ gây tiếng vang với kỷ lục trở thành phi công nhỏ tuổi nhất thế giới, tuổi thơ của He Yide còn trải qua rất nhiều thử thách cùng cha. 

Năm 2012, He Yide thu hút sự chú ý của truyền thông Trung Quốc sau khi xuất hiện trong đoạn video luyện tập cởi trần chạy trên tuyết tại một khu vực ở Mỹ. Hình ảnh này khiến cậu được cộng đồng mạng đặt biệt danh là "cậu bé chạy tuyết". Tuy nhiên, thời điểm đó, cha của He Yide bị chỉ trích nặng nề bởi để đứa trẻ co ro trong giá rét. 

Bất chấp chỉ trích, ông He Liesheng cho biết mục tiêu của mình là rèn cho con sự mạnh mẽ và khả năng thích nghi từ nhỏ. 

Cũng trong năm đó, He Yide liên tiếp tham gia nhiều hoạt động đòi hỏi thể lực và kỹ năng như một mình điều khiển thuyền buồm trên hồ Kim Ngưu, góp mặt tại Giải vô địch thuyền buồm Optimist quốc tế ở Thanh Đảo và hoàn thành hành trình leo núi kéo dài 15 giờ tại Nhật Bản.

Bước sang năm 2013, He Yide tiếp tục được cha cho trải nghiệm nhiều hoạt động thực tế nhằm rèn luyện kỹ năng sống. Vào ngày đầu năm mới, cậu bán báo tại ga tàu điện ngầm Xinjiekou với mục tiêu học cách quản lý tài chính từ sớm. 

Sau đó, He Yide trở thành tình nguyện viên nhỏ tuổi nhất của Hiệp hội Tình nguyện Hiến máu Chữ thập đỏ Nam Kinh. Đến tháng 8 cùng năm, cậu tự điều khiển máy bay siêu nhẹ bay qua Công viên Động vật hoang dã Bắc Kinh và được Tổ chức Kỷ lục Guinness Thế giới công nhận là phi công trẻ nhất thế giới. 

Cũng trong năm này, He Yide được phép theo học vượt cấp với tư cách học sinh dự thính lớp 4 tại Trường Tiểu học Thực nghiệm thuộc Đại học Khoa học và Công nghệ Nam Kinh.

Năm 2014, He Yide tiếp tục gây chú ý khi gửi thư tới nguyên thủ của hơn 50 quốc gia. Một năm sau, cậu xuất bản cuốn tự truyện đầu tiên và tham gia thành lập doanh nghiệp riêng, trở thành cổ đông lớn nhất của công ty, thu hút hàng chục nhà đầu tư tham gia góp vốn.

Về học tập, He Yide cũng sớm thể hiện tư chất thông minh. Năm 2016, khi mới 8 tuổi, cậu vượt qua kỳ thi chuyển cấp lên trung học cơ sở và đăng ký chương trình thi tự học của Đại học Nam Kinh sau đó không lâu. Cậu đăng ký chuyên ngành Quản lý bán hàng và học song song ngành Quản lý nhân sự với mục tiêu trở thành doanh nhân trong tương lai.

Ngoài việc học, He Yide còn bày tỏ đam mê đối với robot. Năm 2017, cậu cùng em gái và các đồng đội tham gia Cuộc thi Robot Thế giới, đảm nhiệm vai trò thành viên chính kiêm trợ lý huấn luyện viên. Đội của He Yide giành chức vô địch ở bảng trung học cơ sở và lập kỷ lục thế giới mới. Trong những năm tiếp theo, cậu tiếp tục gặt hái nhiều thành tích nổi bật với tổng cộng 8 Huy chương Vàng cấp quốc gia, 4 Huy chương Vàng cấp châu Á cùng 11 chức vô địch thế giới và liên lục địa về robot.

Cuối năm 2019, ở tuổi 11, He Yide hoàn thành chương trình cao đẳng ngành Quản lý bán hàng theo hình thức tự học tại Đại học Nam Kinh. Một năm sau, cậu tiếp tục nhận bằng cử nhân ngành Quản lý nhân sự sau khi vượt qua 20 môn thi chỉ trong vòng một năm. Thành tích này giúp He Yide trở thành một trong những người trẻ nhất Trung Quốc hoàn thành cả chương trình cao đẳng và đại học.

Không những thế, He Yide còn theo học chương trình MBA tại Đại học Công giáo San Antonio (Tây Ban Nha). Đến năm 2021, sau khi hoàn thành các học phần và bảo vệ thành công luận văn Thạc sĩ, cậu tốt nghiệp với thành tích xuất sắc và được vinh danh là sinh viên tiêu biểu của khóa. Cùng năm, He Yide nhận được thư mời theo học chương trình Tiến sĩ tại Đại học Saint Paul (Philippines).

Sau khi hoàn thành chương trình Tiến sĩ, He Yide tiếp tục theo đuổi con đường nghiên cứu học thuật. Theo thông tin được công bố, năm 2023, khi mới 15 tuổi, cậu nhận được thông báo trúng tuyển chương trình nghiên cứu sau Tiến sĩ tại Đại học Cambridge. Đến năm 2025, He Yide tiếp tục hoạt động nghiên cứu và công bố bài viết hồi tưởng về nhà vật lý đoạt giải Nobel Dương Chấn Ninh (Chen-Ning Yang).

Từ cậu bé sinh non từng đối mặt với nhiều vấn đề sức khỏe, He Yide trở thành nhân vật gây nhiều tranh luận tại Trung Quốc bởi hành trình phát triển khác thường, với hàng loạt thành tích trong học tập, nghiên cứu, thể thao, hàng không và robot ngay từ khi còn rất nhỏ.

Danh sách thành tích đồ sộ khiến He Yide được nhiều người xem là một "thần đồng" hiếm có. Tuy nhiên, chính bảng thành tích đồ sộ ấy cũng là nguyên nhân khiến He Yide trở thành nhân vật gây nhiều tranh cãi. Không ít ý kiến đặt dấu hỏi về tính xác thực của một số kỷ lục và thành tựu do gia đình cậu công bố, cho rằng cần có thêm sự xác nhận từ các nguồn độc lập.

Cùng với đó, phương pháp nuôi dạy He Yide cũng vấp phải nhiều tranh cãi. Truyền thông và dư luận Trung Quốc cho rằng cách giáo dục quá khắc nghiệt của gia đình có thể tạo áp lực lớn lên trẻ. Trong bối cảnh nhiều vụ việc phụ huynh phóng đại, thậm chí làm giả thành tích của con bị phanh phui, không ít người cũng đặt câu hỏi về cuộc đua tạo ra những "thần đồng" trong xã hội hiện nay.

Dù vậy, cha của He Yide tự nhận mình là một "ông bố đại bàng". Ông cho biết luôn khuyến khích con trai vượt qua giới hạn thể chất và tinh thần để rèn luyện ý chí, ví cách dạy con giống như đại bàng buộc con non phải tự học cách sinh tồn. 

Theo ông, mọi thử thách đều được trao đổi trước với He Yide và cậu bé luôn đồng ý tham gia. Dù vậy, ông cũng thừa nhận từng kiên quyết theo đuổi phương pháp này bất chấp sự phản đối từ vợ và cha mẹ.

Áp lực nuôi dạy con thành tài vốn là vấn đề phổ biến ở Trung Quốc. Cuộc cạnh tranh để vào các trường học danh tiếng khiến nhiều phụ huynh đầu tư rất lớn cho việc học và các hoạt động ngoại khóa của con. Những năm gần đây, ngành giáo dục Trung Quốc đã khuyến khích các trường đánh giá học sinh toàn diện hơn thay vì chỉ dựa vào điểm số, nhằm giảm bớt áp lực cho trẻ.

Theo ông Liu Chunjie - Viện trưởng Viện Nghiên cứu Nghệ thuật Nam Kinh, điều quan trọng nhất trong giáo dục trẻ là nuôi dưỡng hứng thú và động lực học tập. Ông cho rằng nếu cha mẹ quá coi trọng thành tích, trẻ sẽ chịu áp lực, mất đi sự sáng tạo và niềm vui trong quá trình học.