Phát hiện hàng loạt tảng đá nặng 80 tấn dưới đáy biển, mở ra bí ẩn bị chôn vùi suốt nhiều thế kỷ?
Bằng cách kết hợp các hiện vật khảo cổ với tư liệu lịch sử và mô tả từ thời cổ đại, các nhà nghiên cứu hy vọng có thể tái hiện chính xác hơn diện mạo nguyên thủy của công trình Hải đăng Alexandria.
Các nhà khảo cổ học vừa trục vớt những khối đá khổng lồ dưới đáy biển ngoài khơi Ai Cập, được cho là tàn tích của Hải đăng Alexandria cổ đại - một trong Bảy kỳ quan của thế giới cổ đại. Phát hiện này nằm trong nỗ lực kéo dài nhiều năm nhằm ghi chép và tái dựng công trình huyền thoại đã biến mất từ lâu.
Hoạt động nghiên cứu được thực hiện trong khuôn khổ dự án PHAROS, chương trình chuyên về khảo cổ học dưới nước gần thành phố Alexandria. Theo Daily Galaxy, các nhà nghiên cứu đã đưa lên khỏi đáy Địa Trung Hải 22 cấu kiện kiến trúc lớn, trong đó có những khối nặng tới 80 tấn.
Các hiện vật được phục hồi bao gồm đà ngang, khung cửa, bậc ngưỡng và các phiến lát đá. Giới chuyên gia tin rằng đây từng là một phần của lối vào đồ sộ của ngọn hải đăng, nơi kết hợp hài hòa giữa phong cách kiến trúc Ai Cập và Hy Lạp cổ đại.
Khu vực khảo cổ này thực tế đã được biết đến từ nhiều thập kỷ trước. Những dấu tích dưới nước đầu tiên được phát hiện vào năm 1968, trong khi một cuộc khảo sát quy mô lớn năm 1994 đã ghi nhận hàng nghìn hiện vật liên quan đến hải đăng cùng các công trình xung quanh.
Trong số đó có tượng đá, cột trụ và các khối granite nằm rải rác dưới đáy biển.
Các nỗ lực gần đây tập trung vào việc trục vớt những cấu kiện lớn và quan trọng nhất để nghiên cứu chi tiết hơn. Mỗi khối đá sau khi được đưa lên đều được quét bằng công nghệ đo ảnh quang học độ chính xác cao nhằm tạo ra mô hình kỹ thuật số chi tiết. Những mô hình này sau đó được sử dụng để tái dựng Hải đăng Alexandria trong không gian ảo, từng phần một.
Hải đăng Alexandria nguyên bản được xây dựng vào thế kỷ III trước Công nguyên dưới triều đại vua Ptolemy I Soter trên đảo Pharos. Đây từng là một trong những công trình nhân tạo cao nhất thế giới thời cổ đại, với chiều cao vượt quá 100 mét.
Trong hơn 1.000 năm, công trình đóng vai trò như cột mốc dẫn đường quan trọng cho tàu thuyền ra vào cảng Alexandria - một trong những thương cảng nhộn nhịp nhất thời bấy giờ.
Tuy nhiên, hải đăng cuối cùng đã bị phá hủy bởi hàng loạt trận động đất, với những thiệt hại nghiêm trọng được ghi nhận vào thế kỷ XIV. Nhiều phần đá còn sót lại sau đó bị tháo dỡ và tái sử dụng trong các công trình khác, bao gồm cả thành Qaitbay được xây dựng ngay trên nền vị trí cũ của hải đăng.
Bằng cách kết hợp các hiện vật khảo cổ với tư liệu lịch sử và mô tả từ thời cổ đại, các nhà nghiên cứu hy vọng có thể tái hiện chính xác hơn diện mạo nguyên thủy của công trình nổi tiếng này. Dự án xem mỗi khối đá được phục hồi như một mảnh ghép trong bức tranh khổng lồ, từng bước hé lộ hình dáng thực sự của ngọn hải đăng huyền thoại.
Giới chuyên gia nhận định những phát hiện mới không chỉ cung cấp thêm hiểu biết về kỹ thuật xây dựng và kỹ thuật công trình cổ đại mà còn góp phần bảo tồn di sản của một trong những biểu tượng nổi tiếng nhất trong lịch sử nhân loại.