Nghệ sĩ Bùi Bài Bình sinh năm 1956 tại Hà Nội, là một trong những gương mặt quen thuộc của điện ảnh Việt suốt nhiều thập kỷ. Với gương mặt khắc khổ, lối diễn xuất chân thật, mộc mạc nhưng đầy chiều sâu, ông đã để lại dấu ấn qua hàng loạt tác phẩm nổi tiếng như Mùa ổi, Gió làng Kình, Gió qua miền tối sáng… và gần đây nhất là Phí Phông.

Trước khi bén duyên với nghệ thuật, Bùi Bài Bình từng theo học nghề sửa chữa ô tô. Tuy nhiên, niềm đam mê diễn xuất đã đưa ông đến với lớp Diễn viên khóa 2 của Trường Đại học Sân khấu - Điện ảnh Hà Nội. Sau khi tốt nghiệp năm 1977, ông về công tác tại Hãng phim truyện Việt Nam và bắt đầu hành trình nghệ thuật bền bỉ suốt hàng chục năm.

Trong lĩnh vực điện ảnh, Bùi Bài Bình ghi dấu với nhiều vai diễn đa dạng, đặc biệt là vai ông Hòa trong bộ phim Mùa ổi của đạo diễn Đặng Nhật Minh. Đây được xem là bước ngoặt quan trọng giúp ông khẳng định phong cách diễn xuất riêng, đồng thời giành được nhiều giải thưởng như giải Nam diễn viên chính xuất sắc tại Liên hoan phim Việt Nam lần thứ 13; giành giải A của Hội Điện ảnh. 

Ngoài ra, ông còn gây chú ý khi hóa thân thành Chủ tịch Hồ Chí Minh trong phim Nhà tiên tri năm 2015. Trong phim, Bác Hồ ở trong giai đoạn kháng chiến chống Pháp từ năm 1947 - 1954 tại chiến khu Việt Bắc. Bằng lối diễn xuất tinh tế và giàu chiều sâu, nam nghệ sĩ đã khắc họa thành công hình ảnh vị lãnh tụ uy nghi, bản lĩnh nhưng cũng rất gần gũi và giản dị. Từ dáng vẻ trầm ngâm ngồi viết trong lán nhỏ giữa núi rừng, hình ảnh nhanh nhẹn chống gậy vượt dốc đá, cưỡi ngựa băng rừng cho tới những khoảnh khắc thư thái câu cá bên suối giữa thời chiến, tất cả đều được ông thể hiện tự nhiên và chân thực.

Nhắc về cơ duyên đến với vai diễn đặc biệt này, NSND Bùi Bài Bình từng chia sẻ rằng trong một lần trò chuyện cùng nhà thơ Hoàng Nhuận Cầm, ông được ngỏ ý mời vào vai Bác Hồ trong một dự án điện ảnh. Sau khi nhận vai, ông dành nhiều thời gian nghiên cứu tư liệu, hình ảnh và phim tài liệu về Chủ tịch Hồ Chí Minh từ cả trong và ngoài nước.

Để chuẩn bị cho vai diễn trong Người tiên tri, nghệ sĩ Bùi Bài Bình đã đầu tư rất nhiều công sức. Ông học thêm tiếng Pháp, tiếng Trung và tiếng Nga để có thể thoại khớp khẩu hình với các phần lồng tiếng. Nam nghệ sĩ còn chấp nhận thay đổi ngoại hình, giảm tới 6kg, mài răng khểnh, nuôi râu để tạo diện mạo tiệm cận hình ảnh Bác Hồ thời ở Việt Bắc.

Đoàn phim đã mời nhiều chuyên gia hóa trang giàu kinh nghiệm để hỗ trợ tạo hình cho ông, đặc biệt ở các chi tiết như đôi tai, ánh mắt và gương mặt. Mỗi ngày quay, riêng phần hóa trang râu tóc cũng mất khoảng ba tiếng đồng hồ để hoàn thiện.

Trong quá trình ghi hình, NSND Bùi Bài Bình còn trải qua một tai nạn nguy hiểm mà ông nhớ mãi. Khi thực hiện cảnh quay cưỡi ngựa, con ngựa vốn quen thuộc nhiều ngày bất ngờ hất ông ngã mạnh xuống đất. Nam nghệ sĩ từng ngừng thở trong vài phút, mặt tím tái khiến cả đoàn phim hoảng loạn. Ngay sau đó, đạo diễn lập tức đưa ông về Hà Nội kiểm tra sức khỏe. May mắn là sau khi thăm khám, ông hoàn toàn không gặp chấn thương nghiêm trọng và vẫn có thể tiếp tục công việc.

Ngoài ra, ông còn ghi dấu ấn với nhiều dự án phim truyền hình như Hương vị tình thân, ông vào vai bố của Chiến “chó” - một người đàn ông nghèo khổ, ít lời nhưng chất chứa nhiều đau đớn. Dù không có quá nhiều thoại, chỉ bằng ánh mắt và biểu cảm khuôn mặt, nam nghệ sĩ vẫn khiến người xem cảm nhận được tâm tư, tình cảm, nỗi khổ của nhân vật.

Năm 2026, ở tuổi 70, NSND Bùi Bài Bình tiếp tục khiến công chúng bất ngờ khi tham gia phim kinh dị Phí Phông với vai thầy mo đầy bí ẩn và độc ác. Vai phản diện giàu màu sắc sáng tạo này đã góp phần quan trọng vào thành công của bộ phim khi đạt doanh thu gần 200 tỷ đồng và tạo nên "cơn sốt" tại phòng vé.

Bên cạnh sự nghiệp thành công, điều khiến nhiều người ngưỡng mộ ở Bùi Bài Bình còn là cuộc hôn nhân bền chặt với NSƯT Ngọc Thu - gương mặt vàng của màn ảnh Việt một thời. Hai người là bạn học cùng khóa tại trường Sân khấu - Điện ảnh Hà Nội. Bà từng nổi tiếng từ rất sớm với vai chị Út Tịch trong phim Mẹ vắng nhà khi mới 23 tuổi.

Sau 2 năm ra trường, cả hai chính thức kết hôn vào năm 1981 và gắn bó hàng chục năm qua. Nghệ sĩ Ngọc Thu chấp nhận lùi về sau để chăm lo gia đình, hỗ trợ chồng theo đuổi nghệ thuật.

Hiện tại, vợ chồng nghệ sĩ sống bình yên trong ngôi nhà tại Hà Nội cùng gia đình con trai. Họ có 2 người con, trong đó con cả làm trong lĩnh vực ngân hàng còn con út theo học đạo diễn để tiếp nối con đường nghệ thuật của bố mẹ.