Người duy nhất liên tiếp 3 lần đạt điểm tuyệt đối 42/42 Olympic Toán học Quốc tế: Đang là Giáo sư đại học, nhiều lần đến thăm Việt Nam

Đời sống 14/07/2026 22:37

Đến nay, dù IMO đã trải qua hàng chục kỳ thi với sự góp mặt của hàng nghìn tài năng toán học xuất sắc nhất thế giới nhưng vẫn chưa có ai vượt qua hoặc san bằng thành tích của ông.

Nhắc đến những huyền thoại của Olympic Toán học Quốc tế (International Mathematical Olympiad - IMO), không thể bỏ qua Giáo sư Ciprian Manolescu. Trong gần 70 kỳ IMO kể từ lần đầu tiên được tổ chức vào năm 1959, ông đã lập nên thành tích chưa có ai vượt qua. Theo đó, nhà toán học người Romania là người duy nhất trong lịch sử 3 lần liên tiếp giành Huy chương Vàng với điểm số tuyệt đối 42/42 tại IMO.

Giáo sư Ciprian Manolescu sinh ngày 24/12/1978, tại Romania. Ông sớm bộc lộ niềm yêu thích đặc biệt với những con số, phép tính. Ban đầu, ông chỉ giải những câu đố đăng trên tạp chí. Đến khoảng lớp 4-5, ông tình cờ đọc một cuốn sách về toán học giải trí của Martin Gardner và từ đó ngày càng say mê môn học này.

Nhận thấy năng khiếu của Ciprian Manolescu, các thầy cô luôn tạo điều kiện để ông phát triển đam mê toán học. Họ cho ông mượn sách, tìm mua tài liệu, thậm chí photo những cuốn sách hiếm không thể mua được. 

imo16_1784016084.jpg
Giáo sư Ciprian Manolescu. Ảnh: Internet.

Với tình yêu và nỗ lực không ngừng, Ciprian Manolescu đạt được nhiều thành tích ấn tượng. Năm 1995, khi đang học lớp 10, ông được lựa chọn tham gia Olympic Toán học Quốc tế. Đáng nói, ngay trong lần đầu ra quân, ông đã giành Huy chương Vàng với số điểm tuyệt đối 42/42. 2 năm tiếp theo, vào các năm 1996 và 1997, ông tiếp tục lặp lại thành tích hoàn hảo này.

Như vậy, 3 kỳ IMO liên tiếp, Ciprian Manolescu đều đạt điểm tuyệt đối, lập nên kỷ lục vô tiền khoáng hậu. Cho đến nay, dù IMO đã trải qua hàng chục kỳ thi với sự góp mặt của hàng nghìn tài năng toán học xuất sắc nhất thế giới, vẫn chưa có ai vượt qua hoặc san bằng thành tích của ông.

Sau thành tích xuất sắc này, Manolescu theo học tại Đại học Harvard (Mỹ). Ông tốt nghiệp cử nhân năm 2001 và bảo vệ thành công luận án Tiến sĩ toán học năm 2004 dưới sự hướng dẫn của Giáo sư Peter B. Kronheimer - một trong những chuyên gia hàng đầu thế giới về tôpô và lý thuyết gauge.

Tiếp đó, Ciprian Manolescu lần lượt làm nghiên cứu viên tại Viện Toán học Clay, nghiên cứu sau Tiến sĩ tại Đại học Princeton và Viện Nghiên cứu Cao cấp (IAS). Ông cũng từng giảng dạy tại Đại học Columbia và Đại học California, Los Angeles (UCLA), trước khi gia nhập Đại học Stanford vào năm 2019 với cương vị Giáo sư.

imo14_1784016083.jpg
imo13_1784016083.jpg
Giáo sư Ciprian Manolescu giảng dạy tại nhiều trường đại học nổi tiếng thế giới. Ảnh: Internet.

Hiện nay, Giáo sư Ciprian Manolescu là thành viên của nhóm Tôpô học và Hình học tại Đại học Stanford. Ông đồng thời tham gia hướng dẫn nhóm sinh viên chuyên chuẩn bị cho các kỳ thi toán học của trường.

Lĩnh vực nghiên cứu của ông tập trung vào lý thuyết gauge, tôpô chiều thấp và hình học symplectic - những ngành toán học hiện đại nghiên cứu về cấu trúc của không gian và hình dạng. Trong sự nghiệp khoa học, ông đã có nhiều công trình quan trọng liên quan đến phương trình Seiberg-Witten, lý thuyết Heegaard-Floer và đồng điều Khovanov, góp phần tạo nên những bước tiến đáng kể trong toán học đương đại.

Những đóng góp nổi bật giúp Ciprian Manolescu được cộng đồng khoa học quốc tế ghi nhận bằng nhiều giải thưởng danh giá. Năm 2012, ông nhận Giải thưởng của Hội Toán học châu Âu (EMS Prize). 

Đến năm 2018, ông được mời trình bày báo cáo tại Đại hội Toán học Thế giới (International Congress of Mathematicians - ICM) ở Rio de Janeiro, một trong những diễn đàn học thuật danh giá nhất dành cho các nhà toán học. Năm 2019, ông tiếp tục được trao Giải thưởng Moore nhờ những thành tựu xuất sắc trong nghiên cứu.

imo15_1784016084.jpg
Ông đến Việt Nam và gặp gỡ đội tuyển Olympic Toán học Quốc tế (IMO) Việt Nam năm 2025. Ảnh: VIASM.

Đầu tháng 6/2025, Giáo sư Ciprian Manolescu đã có chuyến thăm Việt Nam theo lời mời của Viện Nghiên cứu cao cấp về Toán (VIASM). Tại đây, ông trình bày các bài giảng và báo cáo chuyên đề trong Hội thảo về Tôpô lượng tử và Hình học Hyperbolic cũng như Trường hè VIASM-ICTP tổ chức tại Phú Quốc và Hà Nội.

Nhân dịp đội tuyển Olympic Toán học Quốc tế (IMO) Việt Nam năm 2025 đang tập huấn tại VIASM, vị Giáo sư người Romania cũng dành thời gian gặp gỡ, trò chuyện, động viên và chụp ảnh lưu niệm cùng các thành viên của đội tuyển.

Trúc Linh