Sáng sớm tại New York, Eddy Alvarez (25 tuổi) nhìn dòng người đang nối dài trước văn phòng công đoàn. Khi nhận ra hàng chờ đã hình thành từ 15 tiếng trước, anh lập tức gọi đồng nghiệp mang lều đến tiếp ứng để giữ chỗ xuyên đêm. Alvarez và những người bạn của mình không đợi mua iPhone hay vé ca nhạc; họ đang đợi một tấm phiếu nộp đơn vào chương trình đào tạo nghề xây dựng.

"Ít nhất là ở thời điểm hiện tại, AI chưa thể thay thế được công việc này", John Pallares (29 tuổi) chia sẻ khi đang đứng trong hàng chờ cùng Alvarez. Từng làm việc tại cửa hàng T-Mobile, Pallares thừa nhận nỗi lo sợ về việc các thuật toán sẽ xóa sổ ngành bán lẻ trong vài năm tới đã thôi thúc anh đi tìm một cái nghề "tay chân" đúng nghĩa.

Cơn sốt này khiến tỷ lệ chọi trở nên khốc liệt. Chỉ trong vòng 1 giờ, công đoàn đã phát sạch 100 bộ hồ sơ để tuyển chọn vỏn vẹn 15 vị trí. Theo New York Times, cùng kỳ năm ngoái, số hồ sơ này phải mất nhiều ngày mới phát hết.

Dữ liệu từ các tổ chức công đoàn xây dựng tại Bắc Mỹ cho thấy sự quan tâm của giới trẻ đang tăng đột biến. Tại New York, lượng đơn đăng ký học nghề xây dựng tăng 20% trong 2 năm qua, riêng khối ngành nội thất ghi nhận mức tăng vọt lên đến 50%. Sự bùng nổ này không chỉ lan tỏa qua truyền miệng mà còn trở thành trào lưu trên các nền tảng mạng xã hội của giới trẻ.

Lý do đằng sau sự dịch chuyển này đến từ thực tế phũ phàng của thị trường việc làm. Trong giai đoạn 2022–2024, số lượng vị trí dành cho nhân sự mới tại New York đã sụt giảm 37%.

Michael Figueroa (18 tuổi) là một ví dụ. Dù vừa tốt nghiệp trung học với một bộ hồ sơ được đánh giá là "ổn", anh vẫn nhận về hàng loạt cái lắc đầu từ các cửa hàng bán lẻ. Trong khi đó, khảo sát từ Đại học Harvard chỉ ra phần lớn người trẻ Mỹ đang sống trong nỗi ám ảnh rằng AI sẽ tác động tiêu cực đến cơ hội nghề nghiệp của họ.

Ngược lại, những công việc như sửa chữa, xây dựng và bảo trì lại trở thành "vùng an toàn" trước làn sóng công nghệ. Makayla Otero (20 tuổi) quyết định nối nghiệp gia đình vì tin vào sự ổn định của đôi bàn tay. "Tôi cần một công việc mà robot không thể làm thay trong vài năm tới", cô khẳng định.

Bên cạnh yếu tố an tâm, mức đãi ngộ cũng là thỏi nam châm thu hút nhân lực. Các học viên không chỉ được hưởng lương và bảo hiểm ngay trong quá trình thực tập, mà còn có cơ hội chạm mức thu nhập khởi điểm 100.000 USD/năm sau khi tốt nghiệp.

Dù hấp dẫn, con đường này không dành cho những người tìm kiếm sự nhàn hạ. Tyshae Shields (24 tuổi), hiện theo học ngành sơn công nghiệp, cho biết khối lượng công việc tay chân là một thử thách lớn về thể chất. Tuy nhiên, so với cảm giác quá tải và vô hướng khi học cao đẳng cộng đồng trước đây, cô hài lòng với hướng đi hiện tại nhờ các quyền lợi y tế và môi trường thực tế.

Sự thay đổi này cho thấy một bước ngoặt trong quan niệm nghề nghiệp của thế hệ trẻ Mỹ. Thay vì bám lấy tấm bằng đại học như con đường duy nhất để đạt được "Giấc mơ Mỹ", nhiều người đang tự hào tìm thấy giá trị bản thân qua các công việc thực hành.

Nhu cầu học nghề tăng cao cũng trùng hợp với giai đoạn ngành xây dựng Mỹ dự báo thiếu hụt hàng chục nghìn nhân công để đáp ứng các dự án hạ tầng khổng lồ. Với những người như Jeffrey Astacio (26 tuổi), phần thưởng lớn nhất không chỉ là lương thưởng, mà là sự hãnh diện khi nhìn vào những tòa nhà trong thành phố và nói với bạn bè rằng: "Cái đó là chính tôi làm".