Vì sao Hà Nội hoãn xem xét đề án hạn chế xe máy ở vùng lõi Thủ đô?
Phương án hạn chế xe máy xăng theo khung giờ tại quận Hoàn Kiếm nằm trong đề án vùng phát thải thấp tạm thời chưa được thông qua tại kỳ họp HĐND TP Hà Nội lần này do tờ trình liên quan còn thiếu các điều kiện cần thiết.
Tạm hoãn xem xét các nội dung chưa đủ điều kiện
Sáng ngày 11/5, tại Kỳ họp chuyên đề thứ 2, HĐND TP. Hà Nội khóa XVII (nhiệm kỳ 2026-2031) đã thảo luận về nhiều vấn đề trọng điểm của Thủ đô. Đáng chú ý, cơ quan quyền lực Nhà nước tại địa phương đã quyết định chưa xem xét thông qua Đề án thiết lập vùng phát thải thấp (LEZ) cùng một số nội dung quan trọng khác do chưa đảm bảo các điều kiện về hồ sơ.
Phát biểu tại kỳ họp, ông Trần Thế Cương, Phó Chủ tịch Thường trực HĐND TP. Hà Nội cho biết, trong danh mục các nội dung dự kiến trình kỳ họp lần này, có 3 tờ trình và dự thảo nghị quyết đã được rút lại, không đưa vào xem xét thông qua.
Cụ thể bao gồm: Nghị quyết về Đề án Vùng phát thải thấp trong phạm vi Vành đai 1; Nghị quyết quy định chính sách hỗ trợ đào tạo nghiên cứu sinh giai đoạn 2026-2030; và chủ trương đầu tư tuyến đường tiếp giáp giữa Bệnh viện Nhi Trung ương và Bệnh viện Thận Hà Nội.
Theo đại diện HĐND thành phố, lý do chính dẫn đến việc tạm dừng này là các dự thảo tờ trình và nghị quyết nêu trên vẫn chưa đảm bảo đầy đủ các điều kiện về thông tin, dữ liệu cũng như quy trình hồ sơ pháp lý cần thiết. Để đảm bảo tính khả thi và sự đồng thuận cao khi ban hành các chính sách tác động lớn đến đời sống dân sinh, HĐND thành phố yêu cầu các cơ quan soạn thảo tiếp tục hoàn thiện, bổ sung chặt chẽ trước khi trình vào kỳ họp kế tiếp.
"Vùng xanh" và lộ trình hạn chế xe máy xăng
Tâm điểm của sự chú ý tại kỳ họp lần này chính là Đề án Vùng phát thải thấp (Low Emission Zone - LEZ) trong phạm vi Vành đai 1. Đây là nỗ lực của Hà Nội nhằm cải thiện chất lượng không khí đang ở mức báo động và giảm thiểu ùn tắc giao thông tại lõi đô thị.
Theo dự thảo đề án do UBND Thành phố xây dựng, lộ trình thực hiện được chia làm nhiều giai đoạn đầy tham vọng. Giai đoạn đầu (dự kiến từ 1/7 đến 31/12/2026), thành phố sẽ thí điểm tại địa bàn phường Hoàn Kiếm. Khu vực này có diện tích khoảng 0,5 km2, tác động trực tiếp đến khoảng 20.000 dân sinh sống tại 11 tuyến phố biểu tượng như: Tràng Tiền, Hàng Khay, Lê Thái Tổ, Hàng Đào, Hàng Ngang, Hàng Buồm...
Điểm gây chú ý nhất trong đề án là quy định nghiêm ngặt đối với phương tiện cá nhân. Cụ thể, các loại xe máy sử dụng động cơ xăng hoạt động kinh doanh vận tải qua ứng dụng công nghệ (xe ôm công nghệ) sẽ bị cấm hoàn toàn trong vùng phát thải thấp. Đối với xe máy xăng không kinh doanh, thành phố đưa ra phương án hạn chế lưu thông theo khung giờ: cấm từ 18h đến 24h ngày thứ Sáu và từ 6h đến 24h các ngày thứ Bảy, Chủ nhật.
Không chỉ xe máy, các loại ô tô tải, xe khách và xe buýt lưu thông qua khu vực phố cổ, hồ Hoàn Kiếm cũng sẽ phải đối mặt với những tiêu chuẩn khí thải khắt khe hơn và khung giờ hoạt động bị siết chặt.
Lộ trình mở rộng và thách thức thực thi
Nếu được thông qua và triển khai thành công giai đoạn thí điểm, Hà Nội dự kiến sẽ mở rộng mô hình này ra phường Cửa Nam vào năm 2027 với thêm 14 tuyến phố bao quanh lõi Hoàn Kiếm.
Tầm nhìn xa hơn đến giai đoạn 2028-2029, vùng phát thải thấp sẽ không còn gói gọn trong vài phường mà mở rộng ra toàn bộ khu vực phía trong Vành đai 1. Khi đó, diện tích vùng LEZ sẽ lên tới hơn 26 km2, ảnh hưởng đến đời sống của khoảng 625.000 cư dân. Phạm vi bao phủ sẽ gồm 9 phường thuộc các trục đường huyết mạch như: Hoàng Cầu, Xã Đàn, Đại Cồ Việt, Yên Phụ, Âu Cơ, Lạc Long Quân, Bưởi và Cầu Giấy.
Việc tạm dừng xem xét đề án này tại kỳ họp sáng 11/5 cho thấy sự thận trọng của chính quyền Thủ đô. Nhiều chuyên gia cho rằng, để một chính sách có tác động sâu rộng như "cấm xe máy theo giờ" hay "vùng phát thải thấp" đi vào đời sống, Hà Nội cần giải quyết bài toán về hạ tầng giao thông công cộng, bãi đỗ xe ngoại vi và đặc biệt là đánh giá tác động kinh tế - xã hội đối với người dân trong khu vực chịu ảnh hưởng.
Dù chưa được thông qua ngay, nhưng sự xuất hiện của đề án này là tín hiệu rõ nét cho thấy Hà Nội đang quyết tâm chuyển mình hướng tới một đô thị xanh và bền vững. Các nội dung này chắc chắn sẽ tiếp tục là chủ đề nóng được cử tri và dư luận quan tâm trong các kỳ họp sắp tới của HĐND thành phố.