Mở rộng quy mô, chuẩn hóa sản phẩm OCOP

Theo Báo Điện Biên Phủ, giai đoạn 2021 - 2025, Chương trình Mỗi xã một sản phẩm trên địa bàn tỉnh Điện Biên ngày càng khẳng định vai trò trong phát triển kinh tế - xã hội, với sự gia tăng cả về số lượng sản phẩm và chủ thể tham gia. Từ những sản phẩm nông nghiệp, thực phẩm thế mạnh, danh mục OCOP từng bước được mở rộng sang các nhóm thủ công mỹ nghệ, sản phẩm đặc trưng và dịch vụ du lịch cộng đồng. Cùng với phát triển sản phẩm mới, các chủ thể chú trọng đầu tư máy móc, hoàn thiện quy trình sản xuất, nâng cao chất lượng, mẫu mã, bao bì và xây dựng thương hiệu. Theo thống kê, toàn tỉnh hiện có 147 sản phẩm OCOP còn hiệu lực, gồm 142 sản phẩm đạt 3 sao và 5 sản phẩm đạt 4 sao.

Tại xã Tuần Giáo, địa phương đã xây dựng được 17 sản phẩm OCOP, trong đó có 15 sản phẩm đạt 3 sao và 2 sản phẩm đạt 4 sao. Phần lớn sản phẩm OCOP tại đây là thành phẩm từ hai loại cây trồng chủ lực là mắc ca và cà phê. Một số sản phẩm tiêu biểu có thể kể đến như Hồng Kỳ International Coffee HK13, Arabica Espresso, mắc ca Việt Hà, hạt mắc ca sấy tách kẽ Thoa Quang cùng nhân mắc ca sấy giòn Thoa Doãn. Việc phát triển các sản phẩm đặc trưng này góp phần gia tăng giá trị cho nguồn nông sản bản địa, đồng thời mở rộng hướng tiêu thụ cho sản phẩm của địa phương.

Hiện nay, hộ kinh doanh mắc ca Thoa Quang tại bản Minh Thắng đã có sản phẩm mắc ca sấy tách kẽ được công nhận đạt tiêu chuẩn OCOP 3 sao. Về định hướng phát triển tiếp theo, chị Quàng Thị Thoa, chủ hộ kinh doanh mắc ca Thoa Quang, chia sẻ cơ sở đã công bố sản phẩm và đang hoàn thiện hồ sơ, thủ tục đề nghị công nhận OCOP 3 sao đối với sản phẩm rượu mắc ca. Bên cạnh đó, cơ sở cũng chủ động đăng ký sản phẩm OCOP 3 sao đối với sản phẩm mắc ca nhân sấy, qua đó tiếp tục đa dạng hóa các mặt hàng và đáp ứng tốt hơn nhu cầu tiêu dùng ngày càng cao của thị trường.

Trên địa bàn xã Mường Ảng hiện có 18 sản phẩm OCOP đang vận hành hiệu quả. Riêng trong năm 2026, địa phương đặt kế hoạch phát triển và hoàn thiện 10 sản phẩm OCOP, gồm 2 sản phẩm chứng nhận lại, 3 sản phẩm nâng hạng và 5 sản phẩm đăng ký mới, phấn đấu đạt từ 3 đến 4 sao. Các sản phẩm đăng ký mới bao gồm Cà phê hạt rang mộc Hà Chung, Cà phê hạt rang mộc Hải An, Vú sữa Hoàng Kim Hoàng Toàn, Bưởi da xanh Hải Trang cùng Cà phê bột Hải Trang.

Giải pháp nâng chất, phát triển OCOP bền vững

Trên nền tảng những kết quả đạt được, Điện Biên đặt mục tiêu tiếp tục mở rộng và nâng chất chương trình OCOP giai đoạn 2026 - 2030. Tỉnh phấn đấu phát triển mới khoảng 200 sản phẩm đạt từ 3 sao trở lên, đưa tổng số sản phẩm OCOP lên 357 sản phẩm vào năm 2030. Cùng với phát triển sản phẩm mới, tỉnh tập trung nâng hạng các sản phẩm đã được công nhận, phấn đấu ít nhất 50% sản phẩm OCOP còn hiệu lực tại thời điểm ngày 31/12/2025 đạt từ 4 sao trở lên, đồng thời hoàn thiện hồ sơ nâng cao chất lượng ít nhất 2 sản phẩm tiềm năng đề nghị công nhận OCOP 5 sao cấp quốc gia.

Giai đoạn 2026 - 2030, xã Tuần Giáo phấn đấu có thêm ít nhất 16 sản phẩm OCOP từ 3 sao trở lên. Chia sẻ về giải pháp hiện thực hóa mục tiêu này, ông Quàng Văn Cương, Chủ tịch UBND xã Tuần Giáo, cho biết xã chủ động rà soát, quy hoạch vùng nguyên liệu tập trung, bảo đảm vùng sản xuất được cấp mã số vùng trồng và kiểm soát chất lượng theo tiêu chuẩn VietGAP hoặc hữu cơ. Đồng thời, xã tăng cường chuyển giao khoa học kỹ thuật, củng cố hiệu quả hoạt động của các hợp tác xã nông nghiệp nhằm xây dựng hợp tác xã trở thành đầu mối trung tâm liên kết sản xuất, thu mua, sơ chế và tiêu thụ sản phẩm, kết nối nông dân với doanh nghiệp.

Nhằm hiện thực hóa các mục tiêu đề ra, xã Mường Ảng đẩy mạnh tuyên truyền sâu rộng về mục tiêu, ý nghĩa của Chương trình OCOP đến các tổ chức, doanh nghiệp và nhân dân. Xã rà soát, đánh giá các sản phẩm nông nghiệp đặc trưng để lựa chọn những sản phẩm có lợi thế tham gia chương trình. Địa phương ưu tiên phát triển các sản phẩm gắn với thế mạnh như Cà phê Mường Ảng cùng các loại trái cây đặc sản như bưởi da xanh, vú sữa Hoàng Kim, na Sầu Riêng, Cam, Ổi Ruby; đồng thời hỗ trợ các chủ thể hoàn thiện hồ sơ, đánh giá phân hạng và xây dựng bao bì, nhãn mác.

Để nâng cao chất lượng sản phẩm OCOP, tỉnh Điện Biên đề ra nhiều giải pháp trọng tâm, trong đó tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách hỗ trợ phát triển sản phẩm phù hợp với thực tiễn. Tỉnh ưu tiên hỗ trợ sản phẩm mới, nâng hạng sao, xúc tiến thương mại và phát triển các sản phẩm tiềm năng 5 sao. Đồng thời, địa phương tăng cường huy động nguồn lực về vốn, đất đai, công nghệ từ các doanh nghiệp, hợp tác xã và người dân. Việc rà soát vùng nguyên liệu kết hợp ứng dụng công nghệ số trong tuyên truyền, quảng bá sẽ góp phần tôn vinh thương hiệu OCOP, tạo sinh kế và nâng cao thu nhập bền vững cho nhân dân.