Xây dựng thương hiệu OCOP từ tài nguyên và tri thức bản địa
Nhờ khai thác hiệu quả các đặc sản bản địa và nguồn tài nguyên đặc trưng, nhiều địa phương tại Gia Lai – đặc biệt là khu vực vùng sâu, vùng xa, đồng bào dân tộc thiểu số đang đẩy mạnh chương trình OCOP, góp phần gia tăng giá trị nông sản và nâng cao đời sống người dân.
Theo Báo Gia Lai, phát triển sản phẩm OCOP từ nguồn lực bản địa đang trở thành hướng đi chiến lược giúp khai thác tiềm năng thế mạnh của từng vùng, tạo động lực phát triển kinh tế nông thôn một cách bền vững.
Đẩy mạnh liên kết chuỗi giá trị và chuyển đổi số ở cấp cơ sở
Tại xã Ia Hiao tỉnh Gia Lai, việc phát huy thế mạnh trồng trọt và chăn nuôi đã giúp các chủ thể xây dựng thành công nhiều sản phẩm OCOP chất lượng như: gạo Hương Châu 6, gạo Đài Thơm 8, trứng vịt thả đồng, cùng các dòng Yến chưng hũ và Yến tinh chế Bảo Hân Nests. Các sản phẩm này từng bước khẳng định uy tín thương hiệu trên thị trường, tạo đầu ra ổn định cho các hợp tác xã và hộ dân.
Giai đoạn 2026-2030, xã Ia Hiao đặt mục tiêu phát triển thêm các dòng sản phẩm OCOP đạt từ 3 sao trở lên như: khoai lang sấy, trứng gà bán hữu cơ, trứng vịt hữu cơ, cùng các giống gạo chất lượng cao (ST24, ST25, RVT, Ngọc Nương 9…).
Ông Ngô Văn Hiếu - Phó Chủ tịch UBND xã Ia Hiao chia sẻ, chính quyền địa phương sẽ tiếp tục đồng hành, hỗ trợ người dân liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị, áp dụng các tiêu chuẩn an toàn như VietGAP, hữu cơ, đồng thời chú trọng hoàn thiện bao bì, truy xuất nguồn gốc để tăng sức cạnh tranh cho nông sản.
Đổi mới từ tri thức dân gian và tài nguyên rừng
Song song với sản xuất nông nghiệp, việc ứng dụng tri thức bản địa và nguồn dược liệu dưới tán rừng cũng đem lại hiệu quả kinh tế rõ rệt. Chị Đinh Thị Bích Ngọc (thôn 6, xã An Vinh) đã nâng tầm món thịt heo, thịt bò gác bếp truyền thống của người H’re thành thương hiệu sản xuất Minh Khuê. Đánh giá về bước tiến này, chị Ngọc cho biết việc cả hai sản phẩm đều đạt chuẩn OCOP 3 sao vào năm 2022 là động lực lớn để cơ sở tiếp tục nâng cao chất lượng, mở rộng quy mô. Hiện mỗi năm cơ sở cung ứng ra thị trường 1 - 1,3 tấn sản phẩm, mang lại lợi nhuận gần 250 triệu đồng và tạo việc làm cho nhiều lao động địa phương.
Cùng khai thác thế mạnh tự nhiên, Hợp tác xã Nông dược và Dịch vụ tổng hợp An Toàn (xã An Toàn) đã tận dụng hệ sinh thái rừng đặc dụng giàu có để phát triển hơn 4 ha dược liệu và chè dây. Tháng 7/2024, sản phẩm Bột ngâm chân thảo mộc cùng Trà thảo mộc Chè dây - Dạ cẩm của HTX đã được chứng nhận OCOP 3 sao. Chị Mai Thị Mỹ Lâm - Giám đốc Phát triển chiến lược của HTX khẳng định, việc chế biến sâu từ nguồn thảo mộc tự nhiên không chỉ nâng cao giá trị tài nguyên rừng mà còn tạo sinh kế lâu dài cho bà con.
Đến nay, xã An Toàn đã sở hữu 5 sản phẩm đạt OCOP 3 sao bao gồm: trà thảo mộc, bột ngâm chân thảo mộc, trà túi lọc chè dây, nụ quế thông và rượu sim. Theo ông Nguyễn Văn Vân - Phó Chủ tịch UBND xã An Toàn, trong giai đoạn 2026-2030, địa phương phấn đấu phát triển thêm 5 sản phẩm OCOP mới, đồng thời vận động các chủ thể chuẩn hóa quy trình, áp dụng hệ thống quản lý chất lượng tiên tiến.
Định hướng mở rộng thị trường và nâng cao chất lượng toàn diện
Thống kê từ Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Gia Lai cho thấy, toàn tỉnh hiện có 852 sản phẩm OCOP đạt từ 3 đến 5 sao còn hiệu lực, thuộc quản lý của 443 chủ thể là các doanh nghiệp, hợp tác xã và cơ sở sản xuất. Các đơn vị này liên tục được hỗ trợ hoàn thiện bao bì, xây dựng thương hiệu và đẩy mạnh xúc tiến thương mại thông qua các hội chợ, triển lãm cũng như các sàn thương mại điện tử.
Bà Nguyễn Thị Thế Vy - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Gia Lai nhấn mạnh, phát huy lợi thế địa phương trong phát triển OCOP là giải pháp then chốt để khai thác tối đa tiềm năng bản địa và gia tăng thu nhập cho người dân. Trong thời gian tới, ngành nông nghiệp tỉnh sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các địa phương để rà soát thế mạnh từng vùng, tổ chức tập huấn quản trị và định hướng phát triển sản phẩm theo hướng chất lượng, bền vững, tạo xung lực mới cho kinh tế nông thôn, miền núi.