Từng được xem là một trong những “thần đồng” nổi bật của vùng Đông Bắc Trung Quốc, Wang Sihan gây chú ý khi mới 14 tuổi đã vượt qua kỳ thi tuyển sinh đại học với số điểm 572, cao hơn điểm chuẩn 60 điểm và trúng tuyển ngành Tự động hóa của Đại học Công nghiệp Thẩm Dương. 

Tuy nhiên, hành trình học tập của cậu thiếu niên từng được kỳ vọng này lại khép lại theo cách ít ai ngờ tới khi bị nhà trường buộc thôi học.

Từ cậu bé học vượt cấp đến sinh viên đại học tuổi 14

Wang Sihan sinh ra trong một gia đình công nhân bình thường, điều kiện kinh tế không mấy dư dả. Ngay từ nhỏ, cậu đã bộc lộ năng lực học tập nổi trội và khả năng tiếp thu nhanh hơn bạn bè cùng trang lứa.

Khi mới học hết lớp 3 tiểu học, Wang Sihan đã được tuyển vào lớp năng khiếu thiếu niên của Trường Trung học Dongbei Yucai - một trong những môi trường đào tạo học sinh năng khiếu nổi tiếng tại Trung Quốc. Sau đó, em tiếp tục học vượt cấp, chỉ mất 4 năm để hoàn thành toàn bộ chương trình trung học cơ sở và trung học phổ thông.

Tháng 8/2001, ở tuổi 14, Wang Sihan tham dự kỳ thi tuyển sinh đại học quốc gia và đạt 572 điểm. Thành tích này giúp em trở thành một trong những sinh viên trẻ tuổi nhất trúng tuyển vào Đại học Công nghiệp Thẩm Dương thời điểm đó.

Sự kiện một thiếu niên 14 tuổi bước chân vào giảng đường đại học từng được truyền thông Trung Quốc đánh giá là minh chứng cho khả năng đào tạo nhân tài đặc biệt của hệ thống giáo dục năng khiếu.

Thành tích học tập sa sút sau khi bước vào giảng đường đại học

Trái với những kỳ vọng ban đầu, quá trình học tập của Wang Sihan tại đại học không diễn ra thuận lợi. Theo lãnh đạo ngôi trường nơi Wang Sihan theo học, ngay từ năm thứ nhất, sinh viên này đã không vượt qua hơn ba học phần. Nhà trường buộc phải yêu cầu em học lại các môn của năm nhất trong năm học tiếp theo.

Những năm sau đó, kết quả học tập của Wang Sihan tiếp tục giảm sút. Nhiều môn học liên tiếp không đạt yêu cầu, khiến tiến độ đào tạo bị kéo dài và ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng tốt nghiệp.

Trong kỳ thi tốt nghiệp cuối khóa, ngoài môn tiếng Anh đạt yêu cầu, Wang Sihan đã bỏ thi tất cả các môn còn lại. Với kết quả học tập không đáp ứng quy định đào tạo, nhà trường đã ra quyết định buộc thôi học.

Theo đánh giá của nhà trường, có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng trên xuất phát từ nhiều yếu tố. Trong đó, việc bước vào môi trường đại học khi tuổi đời còn quá nhỏ khiến Wang Sihan gặp khó khăn trong quá trình thích nghi.

Bên cạnh đó, cú sốc tinh thần sau khi người cha qua đời và sự thiếu chủ động trong học tập cũng là những nguyên nhân quan trọng khiến em không theo kịp chương trình đào tạo.

Nỗi đau mất cha và những khoảng trống tâm lý

Đằng sau câu chuyện học tập dang dở của Wang Sihan là hoàn cảnh gia đình nhiều khó khăn. Để có điều kiện cho con theo học các chương trình đào tạo năng khiếu, cha của Wang Sihan phải làm việc cùng lúc nhiều công việc. Tuy nhiên, đúng vào thời điểm con trai đỗ đại học, người cha đã qua đời do lao lực kéo dài.

Biến cố này để lại ảnh hưởng sâu sắc đối với Wang Sihan. Chia sẻ với truyền thông, em cho biết kể từ khi cha mất, bản thân gần như không còn tập trung được vào việc học. Nỗi đau tinh thần kéo dài khiến em ngày càng thu mình và gặp nhiều khó khăn trong việc hòa nhập với cuộc sống đại học.

Khi được hỏi về quãng thời gian học tập của mình, Wang Sihan cho rằng thành tích đạt được không chỉ đến từ sự thông minh mà còn là kết quả của cường độ học tập rất lớn. Em cho biết phần lớn thời gian tuổi thơ dành cho việc học, thậm chí vừa ăn cơm vừa đọc sách và chỉ có khoảng 4-5 giờ mỗi ngày để nghỉ ngơi.

Khó hòa nhập với môi trường đại học

Một trong những trở ngại lớn nhất đối với Wang Sihan là khả năng thích nghi với môi trường học tập hoàn toàn khác biệt so với giai đoạn trước đó. Tại các lớp năng khiếu, em được học trong quy mô nhỏ với sự quan tâm sát sao của giáo viên. Trong khi đó, khi bước vào đại học, mỗi lớp học có tới hàng trăm sinh viên và phương pháp đào tạo đòi hỏi khả năng tự học, tự nghiên cứu cao hơn.

Wang Sihan thừa nhận bản thân cảm thấy lạc lõng khi không còn nhận được sự hướng dẫn trực tiếp như trước. Em cũng gặp khó khăn trong giao tiếp với bạn bè cùng lớp do khoảng cách tuổi tác và khác biệt về trải nghiệm sống.

Theo lời kể của Wang Sihan, trong suốt những năm đại học, em gần như không tham gia các hoạt động tập thể, ít giao lưu với bạn bè và thường xuyên sống trong trạng thái suy tư, trầm lắng. Nỗi đau mất cha càng khiến em khép kín hơn và khó tìm được sự cân bằng trong cuộc sống.

Trường hợp của Wang Sihan đã thu hút sự quan tâm của nhiều chuyên gia giáo dục tại Trung Quốc. Chuyên gia giáo dục Song Fenglan cho rằng đây là ví dụ điển hình cho sự mất cân bằng giữa phát triển trí tuệ, thể chất và tâm lý. Theo bà, việc một đứa trẻ đạt thành tích học tập vượt trội không đồng nghĩa với việc đã sẵn sàng về mặt tâm lý và kỹ năng xã hội để thích nghi với môi trường học tập của người trưởng thành.

Câu chuyện của Wang Sihan cũng đặt ra nhiều suy ngẫm về việc giáo dục và bồi dưỡng học sinh năng khiếu. Bên cạnh việc phát hiện và phát triển tài năng, quá trình giáo dục cần đặc biệt quan tâm đến sức khỏe tinh thần, khả năng thích nghi xã hội và sự phát triển toàn diện của người học.

Từ một cậu bé được kỳ vọng trở thành nhân tài xuất chúng, Wang Sihan đã trải qua hành trình nhiều thăng trầm. Câu chuyện ấy không chỉ phản ánh áp lực mà các thần đồng phải đối mặt, mà còn là lời nhắc nhở về tầm quan trọng của sự cân bằng giữa tri thức, tâm lý và kỹ năng sống trong quá trình trưởng thành của mỗi con người.