Phát hiện 6 đường hầm ngầm dưới thành đá 4.500 năm tuổi khiến thế giới chấn động
Các đường hầm tỏa ra từ trung tâm thành phố, chạy xuyên dưới tường thành và cổng thành trước khi vươn ra bên ngoài tuyến phòng thủ ngoài cùng.
Các nhà khảo cổ phát hiện hệ thống gồm sáu đường hầm ngầm được quy hoạch bài bản bên dưới thành đá cổ Houchengzui, có niên đại khoảng 4.300-4.500 năm, làm thay đổi nhận thức về trình độ kỹ thuật và năng lực phòng thủ của cư dân thời kỳ đồ đá mới.
Thành đá Houchengzui nằm trên bờ Bắc sông Hun, thuộc Khu tự trị Nội Mông (Trung Quốc), có diện tích khoảng 138 ha và được xây dựng với nhiều vòng tường đồng tâm, cổng thành kiên cố cùng hệ thống hào phòng thủ.
Di chỉ được phát hiện từ năm 2005 nhưng đến năm 2019 mới bắt đầu khai quật quy mô lớn. Các nhà khảo cổ xác định nơi đây gồm thành trong, thành ngoài và hệ thống cổng thành có tường bao, được xây dựng để bảo vệ một khu định cư nằm ở vùng biên giới thường xuyên xảy ra tranh chấp.
Đến năm 2023, Viện Khảo cổ học thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Trung Quốc phối hợp với Viện Khảo cổ và Di tích Văn hóa Nội Mông phát hiện hệ thống đường hầm ngầm bên dưới thành cổ.
Tổng cộng sáu đường hầm liên thông được phát hiện, tỏa ra từ trung tâm thành, chạy xuyên dưới tường và cổng thành trước khi vươn ra ngoài tuyến phòng thủ. Các đường hầm được xây với trần vòm, kích thước gần như đồng nhất, cho thấy trình độ quy hoạch và kỹ thuật của cư dân cổ đại vượt xa những gì giới nghiên cứu từng đánh giá.
Ông Sun Jinsong, Giám đốc Học viện Di tích Văn hóa và Khảo cổ Nội Mông, cho biết một đường hầm nối từ khu ông thành bên trong ra ngoài thành, trong khi đường hầm khác kết nối trực tiếp với hào nước.
Hệ thống đường hầm nằm ở độ sâu từ 1,5 m đến gần 6 m dưới mặt đất. Mỗi đường hầm cao khoảng 1,8 m, rộng khoảng 1,2 m, đủ để một người mang vật tư di chuyển nhưng cũng đủ hẹp để dễ phòng thủ.
Các nhà nghiên cứu cho rằng mạng lưới này phục vụ đồng thời mục đích quân sự và kinh tế. Một số đoạn kéo dài vượt ra ngoài tường thành, có thể được sử dụng để vận chuyển bí mật vật tư quân sự hoặc hàng hóa mà không bị phát hiện.
Theo ông Sun Jinsong, thiết kế các cổng thành của Houchengzui còn có nhiều điểm tương đồng với các công trình đất nện được xây dựng tại khu vực Trung Nguyên của Trung Quốc nhiều thế kỷ sau đó, cho thấy các cộng đồng ở những vùng khác nhau đã có sự giao lưu và trao đổi kỹ thuật từ rất sớm.
Dù vậy, các nhà khảo cổ vẫn chưa thể lý giải đầy đủ vì sao một khu định cư thời kỳ đồ đá mới lại xây dựng hệ thống đường hầm quy mô lớn và phức tạp như vậy dưới lòng đất.
