Sinh ra tại Đài Loan, ông Eric Hsu chưa từng nghĩ rằng tấm bằng hóa học vất vả mới có được lại dẫn ông đến việc sản xuất đậu phụ và các sản phẩm từ đậu nành tại Úc.

“Ở Đài Loan, tôi làm việc cho các tập đoàn quốc tế như Dow Chemical”, ông Hsu, nay đã 72 tuổi, nhớ lại. Ông di cư sang Úc vào năm 1986. “Nhưng khi sang đây, tôi không tìm được công việc tương tự, nên phải tận dụng bất cứ cơ hội nào có thể”.

Bước ngoặt đến khá tình cờ, khi một người bạn đùa rằng họ muốn ăn đậu phụ nhưng “không có trên thị trường”, và gợi ý ông thử làm.

“Tôi ăn đậu phụ, nhưng không biết làm,” ông kể. “Sau khi tìm hiểu, tôi nhận ra: hóa ra rất đơn giản, chỉ là các phản ứng hóa học.”

Khởi nghiệp từ gara, bán từng miếng đậu phụ

Những ngày đầu, ông Hsu cùng vợ là Rachel bắt đầu từ quy mô rất nhỏ, làm việc ngay trong gara gia đình tại bang Queensland. Ông trực tiếp sản xuất đậu phụ thủ công, trong khi vợ phụ trách kinh doanh, bán cho các cửa hàng địa phương và cộng đồng người châu Á.

Sau gần 4 thập kỷ, họ trở thành những người đứng sau một trong những công ty thực phẩm từ đậu nành lớn nhất nước Úc, King International. Gần đây, dòng sữa chua thuần chay từ đậu nành của công ty đã được đưa vào thị trường Hồng Kông dưới thương hiệu Kingland.

Cú hích từ Expo và những đêm chỉ ngủ 3 giờ

Cơ hội lớn đầu tiên đến vào năm 1988, khi thành phố Brisbane đăng cai Triển lãm Toàn cầu (World Expo) 1988. Khi đó, gần như mọi gian hàng ẩm thực châu Á đều cần đậu phụ, và ông Hsu bất ngờ trở thành nguồn cung chính.

“Người Nhật, Singapore và nhiều quốc gia khác đều cần đậu phụ cho gian bếp của họ, và tôi cung cấp cho tất cả”, ông kể. “Tôi bận đến mức mỗi ngày chỉ ngủ khoảng 3 giờ để kịp giao hàng”.

Quyết định đổi đời

Câu chuyện của ông Hsu cũng phản ánh làn sóng di cư của nhiều gia đình Đài Loan thời bấy giờ. Là con út trong gia đình 7 anh chị em, ông đến Úc sau khi cha mẹ bị ấn tượng mạnh bởi chuyến thăm đầu tiên.

“Bố mẹ tôi là nông dân. Họ thấy Úc có đất đai rộng lớn, dân số ít và không khí rất trong lành. Họ nói với chúng tôi: ‘Tốt nghiệp xong thì sang Úc, đừng ở lại Đài Loan’.”

Hiện nay, toàn bộ gia đình ông đều sinh sống tại Brisbane.

Đón đầu xu hướng ăn chay và thực phẩm thực vật

Khi quyết định rời quê hương, ông Hsu không ngờ rằng mình sẽ phải bắt đầu lại hoàn toàn với một sự nghiệp mới. Tuy nhiên, ông lại vô tình bước vào đúng thời điểm ngành thực phẩm từ thực vật bắt đầu hình thành vào cuối thập niên 1980 và 1990.

Cùng lúc đó, ẩm thực châu Á trở thành xu hướng mới tại phương Tây. Các đầu bếp không phải người châu Á cũng nhanh chóng nhận ra tính linh hoạt của đậu phụ, sữa đậu nành và nước tương.

Nhận thấy tiềm năng, ông Hsu muốn mở rộng tệp khách hàng, không chỉ giới hạn ở người châu Á hay người ăn chay, mà hướng tới các hệ thống siêu thị lớn.

Tuy nhiên, bước đi này không hề dễ dàng.

“Trong lần gặp đầu tiên với một nhà thu mua của chuỗi bán lẻ lớn, ông ấy, dù là người gốc Hoa, lại hỏi tôi: ‘Đây là gì? Đậu phụ là gì?’,” ông Hsu kể. “Ông ấy chưa từng thấy nó”.

Lô hàng đầu tiên thất bại. Nhưng vài tháng sau, một đối thủ có hệ thống phân phối tốt hơn đã tìm đến, đề nghị ông sản xuất đậu phụ cho họ. Sau đó, do khó khăn tài chính, công ty này đề nghị bán lại toàn bộ doanh nghiệp. Ông Hsu đồng ý. Từ đó, sản phẩm của King International bắt đầu xuất hiện rộng rãi trên kệ siêu thị khắp trên toàn nước Úc.

“Một khi đã vào được một hệ thống siêu thị, những nơi khác sẽ theo sau”, ông nói.

10 năm “đánh cược” với sữa chua đậu nành

Không dừng lại ở đậu phụ, ông Hsu tiếp tục tìm hướng đi mới: sản xuất các sản phẩm thay thế sữa, khi nhận thấy người Úc tiêu thụ nhiều sữa, trong khi nhiều người châu Á không dung nạp lactose.

“Tôi nghĩ sau đậu phụ, có thể dùng phụ phẩm để làm sữa đậu nành, rồi từ đó phát triển phô mai, sữa chua từ đậu nành”, ông nói.

Tuy nhiên, đây là một bài toán khó. “Thời đó chưa có internet, tôi phải vào thư viện,” ông kể. “Không có tài liệu nào về việc làm phô mai hay sữa chua từ sữa đậu nành”.

“Tôi thử thêm nhiều loại vi khuẩn khác nhau vào sữa đậu nành nhưng đều thất bại, vì không có lactose”, ông kể.

Không bỏ cuộc, ông hợp tác với các trường đại học, tài trợ nghiên cứu cho sinh viên thạc sĩ và tiến sĩ để thử nghiệm hàng nghìn chủng vi khuẩn.

“Bạn phải tìm đúng loại phù hợp cho quá trình lên men sữa đậu nành. Tổng cộng, tôi mất khoảng 10 năm để hoàn thiện quy trình này,” ông nói. “Làm đậu phụ hay sữa đậu nành tại nhà thì dễ, nhưng sữa chua đậu nành thì không”.

Biểu tượng của sự giao thoa văn hóa

Theo ông Hsu, việc biến nguyên liệu châu Á thành sản phẩm quen thuộc phương Tây như sữa chua là một minh chứng cho sự giao thoa văn hóa tại Úc.

“Tôi chỉ là một kỹ sư hóa học bình thường, nhưng sau 38 năm, mọi thứ đã thay đổi rất nhiều,” ông nói. “Trước đây, gặp người châu Á trên đường là chuyện hiếm. Giờ thì chúng tôi có thể dễ dàng tìm thấy mì, dimsum, bánh bao và đủ loại món ăn châu Á khác”.