Án phạt kỷ lục 1.400 tỷ USD, gần bằng vốn hóa thị trường chực giáng xuống đầu Meta

Trong một hồ sơ tòa án hôm thứ Hai (6/7), Meta Platforms (Meta) cho biết 4 bang tại Mỹ đang yêu cầu mức phạt lên tới 1.400 tỷ USD (hơn 36,8 triệu tỷ đồng) liên quan đến các cáo buộc công ty này đã thiết kế các nền tảng Facebook và Instagram nhằm gây nghiện cho người dùng trẻ tuổi, đồng thời lừa dối công chúng về mức độ an toàn của chúng.

Meta đưa ra con số này trong văn bản phản hồi lại những hồ sơ của các Tổng chưởng lý bang về cách tính tiền phạt nếu các bang này thắng kiện tại tòa. Con số này chưa từng được tiết lộ trước đây và gần bằng giá trị vốn hóa thị trường khoảng 1.500 tỷ USD (hơn 39,4 triệu tỷ đồng) của chính Meta. Thông tin này được đưa ra ngay trước phiên tòa diễn ra vào tháng 8 năm nay tại thành phố Oakland, bang California, giải quyết các khiếu nại của các bang California, Colorado, Kentucky và New Jersey chống lại công ty của Giám đốc điều hành (CEO) Mark Zuckerberg.

Meta tuyên bố rằng số tiền phạt kỷ lục kể trên mà 4 bang yêu cầu là không có cơ sở từ các bằng chứng. “Một mức phạt có quy mô lớn như vậy chưa từng có tiền lệ trong lịch sử thực thi luật bảo vệ người tiêu dung”, “gã khổng lồ công nghệ” có trụ sở chính tại Menlo Park, California, Mỹ nêu rõ trong hồ sơ.

Theo hãng thông tấn Reuters, đại diện của các Tổng chưởng lý bang đã không phản hồi ngay lập tức các yêu cầu bình luận sau khi hồ sơ được đệ trình.

Các bang tính khoản bồi thường thiệt hại như thế nào?

Loạt hồ sơ của phía các bang hiện đang được bảo mật, nhưng tại một phiên điều trần hầu tòa vào tháng 6 năm nay, họ cho biết đang tính toán mức phạt bằng cách nhân số lượng hành vi vi phạm với số tiền phạt quy định theo luật của từng bang. Các bang này cho biết, số lượng hành vi vi phạm được căn cứ dựa trên số lượng thanh thiếu niên và người dùng trẻ tuổi ước tính bị ảnh hưởng bởi các hành vi của Meta.

Tổng cộng 29 bang đã kiện Meta ra tòa án liên bang, hầu hết trong số đó cáo buộc công ty này vi phạm Đạo luật Bảo vệ Quyền riêng tư trực tuyến của trẻ em (COPPA) khi thu thập dữ liệu từ trẻ em mà không có sự đồng ý hợp pháp của cha mẹ.

Phiên tòa vào tháng 8 tới trước Thẩm phán Quận Hoa Kỳ Yvonne Gonzalez Rogers sẽ giải quyết tất cả các khiếu nại theo đạo luật đó, cộng với cáo buộc của 4 bang trên rằng công ty Meta đã vi phạm luật bảo vệ người tiêu dùng của bang khi lừa dối họ về mức độ an toàn của các nền tảng.

Meta đã phủ nhận các cáo buộc khi nói rằng các Tổng chưởng lý bang không có bằng chứng cho thấy họ lừa dối người tiêu dùng về việc các nền tảng được cho là gây nghiện, bởi vì “nghiện mạng xã hội” không phải là một bệnh lý tâm thần được công nhận chính thức và do đó, các tuyên bố cho rằng nền tảng của họ không gây nghiện không thể bị coi là sai sự thật. Thêm 14 bang khác cũng đã đưa ra các khiếu nại theo luật riêng của họ, những vụ việc này sẽ được xét xử tại một phiên tòa riêng biệt vào tháng 2 năm 2027.

Tháng trước, Thẩm phán Rogers đã bác bỏ nỗ lực của Meta nhằm hủy bỏ phiên tòa, đồng thời cho biết vẫn còn những tranh chấp thực tế về việc liệu các nền tảng mạng xã hội của họ có gây nghiện hay không, liệu Meta có phủ nhận sai sự thật về việc họ thiết kế chúng theo hướng đó hay không và liệu họ có hướng các nền tảng này tới trẻ em một cách “có chủ đích một phần” hay không.

Tổng chưởng lý bang California Rob Bonta đã phát biểu sau phán quyết của Thẩm phán Rogers rằng Meta đang đặt lợi nhuận lên trên sự an toàn của trẻ em và vi phạm luật bảo vệ người tiêu dùng, đồng thời hứa sẽ buộc công ty này phải “chịu trách nhiệm hoàn toàn” vì vai trò của mình trong cuộc khủng hoảng sức khỏe tâm thần ở thanh thiếu niên.

Video các bang của Mỹ yêu cầu Meta nộp khoản phạt 1.400 tỷ USD trong phiên tòa về an toàn trẻ em - Nguồn clip: FOX 13 Seattle

Meta, Snapchat cùng công ty mẹ Snap Inc., YouTube cùng công ty mẹ Alphabet Inc., và TikTok cùng công ty mẹ ByteDance hiện đang phải đối mặt với hàng nghìn vụ kiện ở cả tòa án liên bang và tiểu bang tại Mỹ liên quan đến các cáo buộc cho rằng họ đã cố tình thiết kế các tính năng gây nghiện cho trẻ em và thanh thiếu niên trên các nền tảng của mình, làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng sức khỏe tâm thần.

Các bang trên khắp cả nước ở nền kinh tế lớn nhất thế giới đã kiện các công ty này, một số bang tham gia vào vụ kiện do Thẩm phán Rogers xét xử và một số bang khác theo đuổi các vụ kiện tại tòa án địa phương. New Mexico là bang đầu tiên của Mỹ đưa vụ việc ra xét xử và một bồi thẩm đoàn đã phán quyết bồi thường cho bang này 375 triệu USD vào tháng 3 sau khi kết luận công ty Meta đã lừa dối người tiêu dùng New Mexico. Một thẩm phán ở New Mexico hiện đang xem xét phần thứ hai của vụ kiện thuộc bang này, trong đó yêu cầu bồi thường thêm thiệt hại và một lệnh của tòa án yêu cầu công ty Meta phải thực hiện những thay đổi đối với các nền tảng Instagram, Facebook và WhatsApp của mình.