Hàng loạt chính sách y tế mới có hiệu lực từ tháng 7/2026: Những thay đổi quan trọng cần lưu ý
Từ ngày 1/7/2026, hệ thống chính sách y tế tại Việt Nam đón nhận nhiều thay đổi mang tính bước ngoặt với việc áp dụng các Luật, Nghị định và Thông tư mới. Những quy định này không chỉ nâng cao chất lượng dân số, mở rộng quyền lợi Bảo hiểm y tế (BHYT) mà còn tạo hành lang pháp lý vững chắc cho công tác phòng bệnh và hỗ trợ nhân lực y tế.
Mở rộng quyền lợi BHYT và các gói hỗ trợ y tế thiết yếu
Điểm nhấn đáng chú ý đầu tiên là việc nới lỏng quyền lợi khám ngoại trú trái tuyến. Theo quy định mới, Quỹ BHYT sẽ thanh toán 50% mức hưởng cho người tham gia khi khám ngoại trú tại các cơ sở cấp cơ bản (từng là tuyến tỉnh, trung ương trước ngày 1/1/2025) hoặc các cơ sở cấp chuyên sâu. Bên cạnh đó, người bệnh có chi phí khám, chữa bệnh BHYT dưới 379.500 đồng/lần (tương đương thấp hơn 15% mức lương cơ sở 2.530.000 đồng) sẽ được Quỹ BHYT chi trả 100%.
Trong lĩnh vực dân số và chăm sóc sức khỏe bà mẹ - trẻ em, Nhà nước triển khai gói hỗ trợ khám sàng lọc trước sinh và sơ sinh. Phụ nữ mang thai và trẻ sơ sinh thuộc diện hộ nghèo, cận nghèo, bảo trợ xã hội và người dân tại địa bàn khó khăn được miễn phí khám sàng lọc cho các bệnh lý nguy hiểm như hội chứng Down, Edwards, Patau, Thalassemia, suy giáp trạng bẩm sinh, khiếm thính... Mức hỗ trợ tối đa là 900.000 đồng/trường hợp trước sinh và 600.000 đồng/trường hợp sơ sinh. Đặc biệt, phụ nữ sinh đủ hai con trước 35 tuổi, phụ nữ dân tộc thiểu số rất ít người hoặc cư trú tại địa phương có mức sinh thấp sẽ nhận được hỗ trợ tài chính tối thiểu 2 triệu đồng/trường hợp.
Về chính sách tiêm chủng, vaccine HPV đã chính thức được đưa vào danh mục tiêm chủng bắt buộc trong Chương trình tiêm chủng mở rộng, ưu tiên cho trẻ em gái từ 9 đến dưới 15 tuổi. Nhà nước cũng quy định rõ cơ chế bồi thường cho người gặp tai biến nặng sau tiêm chủng, với mức 100 triệu đồng cho trường hợp tử vong và bồi thường 30 lần mức lương cơ sở cho người bị khuyết tật do tai biến.
Đơn giản hóa thủ tục hành chính và nâng cao đời sống nhân viên y tế
Nhằm đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, từ ngày 1/7/2026, thẩm quyền quản lý hành chính trong lĩnh vực y tế có sự dịch chuyển quan trọng. Chủ tịch UBND cấp tỉnh sẽ trực tiếp thực hiện các thủ tục cấp mới, cấp lại, gia hạn, thu hồi giấy phép hành nghề khám, chữa bệnh và giấy xác nhận nội dung quảng cáo thực phẩm bảo vệ sức khỏe, thay vì Bộ Y tế như trước đây. Điều này được kỳ vọng sẽ giúp các doanh nghiệp và cơ sở y tế địa phương rút ngắn thời gian, chi phí thực hiện thủ tục hành chính.
Song song đó, Luật Phòng bệnh 2025 cũng mở ra cơ hội phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao khi Nhà nước hỗ trợ toàn bộ học phí và chi phí sinh hoạt cho người học sau đại học chuyên ngành y học dự phòng. Đối với tuyến y tế cơ sở, Nghị định 192/2026/NĐ-CP đã bổ sung quy định hỗ trợ hằng tháng cho nhân viên y tế thôn, bản, tổ dân phố với mức từ 0,5 đến 0,7 lần mức lương cơ sở. Đặc biệt, từ ngày 15/7/2026, đội ngũ y bác sĩ sẽ được áp dụng mức phụ cấp trực, phẫu thuật và thủ thuật mới, với mức chi trả cao nhất lên đến 560.000 đồng/phẫu thuật, góp phần khích lệ tinh thần làm việc của đội ngũ y tế.
Ngoài ra, một số quy định quan trọng khác cần lưu ý như: Luật Dân số nghiêm cấm việc tiết lộ giới tính thai nhi (trừ 137 trường hợp bệnh lý di truyền đặc thù); quy định mới về chương trình hỗ trợ thuốc miễn phí không được gắn với các điều kiện thương mại; và tăng thời gian nghỉ thai sản lên 7 tháng đối với lao động nữ sinh con thứ hai. Các chính sách này đánh dấu sự chuyển đổi mạnh mẽ của ngành y tế trong việc chủ động phòng bệnh, hướng tới sự công bằng và nâng cao chất lượng sống cho người dân trên cả nước.