Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Phạm Anh Tuấn vừa yêu cầu các sở, ngành, đơn vị và địa phương triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm chấn chỉnh công tác cấp, quản lý và sử dụng mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói; đồng thời xử lý nghiêm tình trạng mua bán, cho thuê, làm giả và gian lận giấy chứng nhận.

Theo yêu cầu của tỉnh, các xã, phường phải khẩn trương triển khai Nghị quyết số 36/2026/NQ-CP ngày 31/7/2026 của Chính phủ, chủ động bố trí nguồn lực, tiếp nhận và giải quyết hồ sơ cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói đúng quy định.

Tỉnh yêu cầu tuyệt đối không để hồ sơ tồn đọng do nguyên nhân chủ quan, nhất là trong bối cảnh mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói ngày càng trở thành điều kiện quan trọng để nông sản tiếp cận các thị trường xuất khẩu.

Cùng với đó, Gia Lai triển khai “Chiến dịch số hóa mã số vùng trồng” đối với các cây trồng hàng hóa chủ lực, có lợi thế xuất khẩu. Các ngành hàng được ưu tiên gồm sầu riêng, chanh dây, cà phê, hồ tiêu và những sản phẩm nông nghiệp chủ lực khác.

Việc số hóa được kỳ vọng giúp nâng cao khả năng quản lý, cập nhật thông tin vùng sản xuất, phục vụ truy xuất nguồn gốc và tăng tính minh bạch trong quá trình kiểm soát nông sản từ vùng trồng đến cơ sở đóng gói và thị trường tiêu thụ.

Song song với việc mở rộng cấp mã, tỉnh Gia Lai đặc biệt yêu cầu tăng cường quản lý việc sử dụng mã số vùng trồng và mã số cơ sở đóng gói. Các hành vi mua bán, cho thuê, làm giả hoặc gian lận giấy chứng nhận cấp mã số; làm sai lệch hồ sơ, kết quả kiểm nghiệm nông sản phải được chủ động phát hiện, ngăn chặn và xử lý nghiêm theo quy định.

Đây là yêu cầu có ý nghĩa quan trọng trong việc bảo vệ uy tín nông sản Gia Lai, bởi mã số vùng trồng không chỉ là công cụ quản lý sản xuất mà còn gắn trực tiếp với truy xuất nguồn gốc, kiểm soát chất lượng và điều kiện xuất khẩu.

Nếu mã số bị sử dụng sai mục đích hoặc gắn với sản phẩm không đúng vùng sản xuất, nguy cơ không chỉ ảnh hưởng đến một doanh nghiệp hay một lô hàng mà còn có thể tác động đến uy tín của cả ngành hàng và thị trường xuất khẩu.

Chủ tịch UBND tỉnh giao Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan triển khai hiệu quả Nghị quyết số 36/2026/NQ-CP; đồng thời hỗ trợ, hướng dẫn các địa phương trong quá trình cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói và thành lập cơ sở kiểm nghiệm nông sản. Việc triển khai phải bảo đảm không xảy ra tình trạng ách tắc hàng hóa, ảnh hưởng đến hoạt động xuất khẩu do chậm cấp mã số hoặc thiếu cơ sở kiểm nghiệm.

Sở Nông nghiệp và Môi trường cũng được giao xây dựng tài liệu tuyên truyền, tập huấn và hướng dẫn cán bộ cấp xã thực hiện đúng quy trình, thủ tục cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói; đồng thời nâng cao nhận thức về truy xuất nguồn gốc, kiểm soát chất lượng và yêu cầu kỹ thuật của thị trường.

Gia Lai cũng yêu cầu các lực lượng chức năng tăng cường kiểm tra, kịp thời phát hiện và kiên quyết xử lý các hành vi vi phạm liên quan đến cấp, quản lý và sử dụng mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói. Trọng tâm kiểm tra là các hành vi mua bán, cho thuê, làm giả, gian lận giấy chứng nhận, làm sai lệch hồ sơ hoặc kết quả kiểm nghiệm nông sản.

Cùng với kiểm soát, tỉnh yêu cầu tăng cường hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã kết nối thị trường và xúc tiến thương mại đối với các sản phẩm đã được cấp mã số. Các cơ quan chức năng cần chủ động cung cấp thông tin thị trường, đồng thời cảnh báo sớm những thay đổi liên quan đến quy định kỹ thuật, an toàn thực phẩm và truy xuất nguồn gốc của các nước nhập khẩu. Đây được xem là giải pháp quan trọng để doanh nghiệp và người sản xuất chủ động điều chỉnh quy trình, hạn chế rủi ro khi đưa nông sản ra thị trường quốc tế.

Theo thống kê của UBND tỉnh Gia Lai, toàn tỉnh hiện có 451 mã số vùng trồng với tổng diện tích trên 13.420 ha. Trong số này, 346 mã số vùng trồng xuất khẩu đã được Tổng cục Hải quan Trung Quốc phê duyệt, với diện tích hơn 11.660 ha. Đối với cơ sở đóng gói, Gia Lai hiện có 53 mã số cơ sở đóng gói xuất khẩu, với tổng công suất từ 2.670-2.885 tấn quả tươi mỗi ngày.

Quy mô mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói ngày càng lớn cho thấy năng lực sản xuất hàng hóa phục vụ xuất khẩu của Gia Lai đang được mở rộng. Tuy nhiên, đi cùng với đó là yêu cầu ngày càng cao về quản lý, giám sát và bảo đảm tính chính xác của hệ thống mã số.

Việc Gia Lai đồng thời đẩy nhanh số hóa, mở rộng cấp mã và siết chặt chống gian lận được kỳ vọng sẽ hình thành hệ thống quản lý minh bạch hơn, nâng cao khả năng truy xuất nguồn gốc, bảo vệ thương hiệu nông sản và tạo nền tảng để các sản phẩm chủ lực tiếp tục mở rộng thị trường xuất khẩu.