Nắm giữ tỷ trọng sản xuất áp đảo ở cả mảng giày dép và may mặc

Ở mảng kinh doanh cốt lõi là giày dép (mang về 29,5 tỷ USD trong năm 2026), các nhà máy đối tác tại Việt Nam đã đảm nhận sản xuất tới 52% tổng sản lượng giày mang thương hiệu Nike. Đây là năm thứ 3 liên tiếp Việt Nam duy trì tỷ trọng từ 50% trở lên (từ mức 50% năm 2024, lên 51% năm 2025 và 52% năm 2026), tạo ra một khoảng cách rất xa so với các trung tâm sản xuất khác như Indonesia (27%) hay Trung Quốc (16%). Chỉ trong vòng 4 năm qua, trong khi tỷ trọng sản lượng giày Nike tại Việt Nam tăng 8 điểm phần trăm thì Trung Quốc và Indonesia lại ghi nhận sự sụt giảm lần lượt là 4 và 3 điểm phần trăm.

Không chỉ xưng vương ở mảng giày, Việt Nam cũng là quốc gia cung ứng số một tại mảng hàng may mặc cho Nike. Năm tài khóa 2026, Việt Nam sản xuất khoảng 34% tổng sản lượng trang phục hoàn thiện của hãng, tăng mạnh từ mức 28% của năm 2024 và 31% của năm 2025. Sự tăng trưởng này giúp giá trị quần áo do Việt Nam sản xuất cho Nike ước tính tăng khoảng 19% trong vòng ba năm qua, vượt xa các đối thủ bám đuổi phía sau là Campuchia (15%) và Trung Quốc (12%).

Mạng lưới nhà máy đồ sộ và dấu ấn trong chuỗi công nghệ lõi

Theo dữ liệu từ Nike Manufacturing Map cập nhật đến tháng 6/2026, quy mô hiện diện của Nike tại Việt Nam lên tới 182 cơ sở sản xuất, bao gồm 143 nhà máy thành phẩm (83 cơ sở may mặc, 42 cơ sở giày dép, 18 cơ sở thiết bị/phụ kiện) và 39 cơ sở cung cấp nguyên vật liệu. Đi cùng với hệ thống cơ sở vật chất này là lực lượng lao động khổng lồ lên tới gần 460.000 người (hơn 76% là nữ), chiếm khoảng 38% tổng lực lượng lao động hợp đồng trên toàn cầu của hãng. Điển hình như nhà máy Chang Shin Vietnam tại Đồng Nai hiện đang duy trì quy mô nhân sự lên tới hơn 34.000 công nhân.

Điểm sáng đáng chú ý nhất trong bức tranh gia công của Việt Nam là sự tham gia sâu vào chuỗi cung ứng linh kiện công nghệ cao. Bên cạnh hoạt động gia công lắp ráp thành phẩm (OEM) thông thường, Việt Nam là một trong ba địa điểm duy nhất trên toàn thế giới (cùng với hai cơ sở tại Mỹ) được Nike đặt cơ sở chế tạo đệm khí giày trực tiếp. Công ty con Air Manufacturing Innovation (do Nike sở hữu 100% vốn) đã đặt nhà máy tại Đồng Nai để chuyên sản xuất các linh kiện đệm khí Nike Air-Sole và vật liệu đệm giày chuyên dụng, khẳng định năng lực sản xuất ở trình độ cao và tay nghề ngày càng hoàn thiện của người lao động Việt Nam.

Những tác động đa chiều đến bức tranh tài chính

Năm tài khóa 2026 đánh dấu một giai đoạn đi ngang về doanh thu của Nike với 46,4 tỷ USD và lợi nhuận ròng đạt 3,11 tỷ USD. Dù doanh thu bán buôn tăng 6% (đạt 27,5 tỷ USD), nhưng kênh bán hàng trực tiếp Nike Direct lại sụt giảm 6%. Biên lợi nhuận gộp của hãng vẫn ghi nhận sự cải thiện nhẹ, lên mức 42,9%.

Bên cạnh các yếu tố về thị trường bán lẻ, bức tranh tài chính của Nike trong năm qua còn chịu tác động từ các chính sách vĩ mô liên quan trực tiếp đến hàng hóa sản xuất tại Việt Nam. Sau khi phải đối mặt với chính sách áp thuế quan đối ứng lên tới 46% từ chính quyền Mỹ vào tháng 4/2025 (làm tăng chi phí ước tính từ 1-1,5 tỷ USD/năm), Nike đã đón nhận tin vui khi được hoàn trả 986 triệu USD tiền thuế trong quý 4/2026 theo phán quyết của Tòa án Tối cao Mỹ. Điều này cho thấy chuỗi cung ứng toàn cầu của hãng không chỉ đòi hỏi sự tối ưu về chi phí nhân công và năng lực sản xuất tại các quốc gia như Việt Nam, mà còn phụ thuộc lớn vào các chiến lược ứng phó linh hoạt trước các biến động địa chính trị và thương mại quốc tế.