Đàm phán thuế đối ứng lần thứ 6 với Mỹ dự kiến diễn ra vào tuần tới
Tại buổi họp báo thường kỳ ngày 29-1, lãnh đạo Bộ Công Thương cho biết tuần tới sẽ diễn ra phiên đàm phán thuế quan lần thứ 6 với Mỹ. Bên cạnh quyết tâm tìm tiếng nói chung để giảm thâm hụt thương mại, hoạt động xuất khẩu gạo năm 2026 cũng được định hướng lại thị trường để đảm bảo tiêu thụ hiệu quả cho nông dân.
Thông tin về tiến trình làm việc với đối tác Mỹ, ông Nguyễn Sinh Nhật Tân - Thứ trưởng Bộ Công Thương - cho biết hai bên đã trải qua 5 phiên thảo luận và đang chuẩn bị bước vào phiên thứ 6 vào tuần sau. Dù phía bạn đưa ra những yêu cầu với nội dung rất cao, gây không ít khó khăn, nhưng tinh thần của đoàn Việt Nam là kiên trì đàm phán. Mục tiêu là tạo ra những chuyển biến tích cực và đạt được sự đồng thuận cao nhất trong phiên tới.
Để chuẩn bị kỹ lưỡng cho phiên làm việc quan trọng này, Bộ Công Thương cùng đoàn đàm phán và các bộ ngành liên quan đã báo cáo các cấp có thẩm quyền về nội dung chi tiết. Đồng thời, Việt Nam đã chủ động gửi thông tin cho phía Mỹ về các lĩnh vực trong danh mục áp thuế và những ngành hàng mà hai bên cùng quan tâm. Chủ trương xuyên suốt là tạo điều kiện thuận lợi cho hàng hóa của cả hai nước thâm nhập thị trường của nhau.
Lý giải về vấn đề thâm hụt thương mại, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân thừa nhận thực tế này có tồn tại, nhưng nguyên nhân không xuất phát từ việc cạnh tranh trực tiếp mà do đặc thù phân công lao động và sản xuất trong chuỗi cung ứng. Hàng hóa của Mỹ thường là sản phẩm công nghệ, chất lượng cao, trong khi hàng hóa của Việt Nam có tính chất khác biệt. Do đó, giải pháp chiến lược là chủ động mời gọi Mỹ đầu tư, sản xuất và mở cửa cho hàng hóa Mỹ vào Việt Nam nhằm giảm dần mức thâm hụt một cách bền vững.
Đối với định hướng cho cộng đồng doanh nghiệp trong năm 2026, lãnh đạo Bộ Công Thương nhấn mạnh yêu cầu phải đảm bảo hoạt động sản xuất ổn định để đáp ứng tốt vai trò trong chuỗi cung ứng. Bên cạnh đó, các doanh nghiệp cần tích cực đa dạng hóa thị trường, đặc biệt là khai thác triệt để lợi thế từ các hiệp định thương mại tự do (FTA) để tối ưu hóa hiệu quả kinh doanh.
Chuyển sang bức tranh xuất khẩu nhóm ngành nông sản, cụ thể là mặt hàng gạo, ông Trần Thanh Hải - Phó cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu - cung cấp số liệu: năm 2025, xuất khẩu gạo đạt 8,06 triệu tấn, mang về 4,1 tỉ USD. Mặc dù con số này thấp hơn năm 2024 nhưng mức 8 triệu tấn vẫn được ghi nhận là cao so với bình quân nhiều năm trước đó.
Về cơ cấu thị trường, Philippines tiếp tục là khách hàng lớn nhất, chiếm khoảng 40% tỉ trọng. Đáng chú ý, thị trường Trung Quốc đang trên đà phục hồi và khu vực châu Phi ghi nhận sự gia tăng nhập khẩu. Tuy nhiên, thách thức lớn nằm ở thị trường Indonesia khi nước này đẩy mạnh xuất khẩu trở lại, khiến gạo Việt Nam gần như không thể thâm nhập. Trước bối cảnh đó, ngành gạo đang chuyển hướng đẩy mạnh sang thị trường Bangladesh và khu vực châu Phi để bù đắp.
Trong năm 2026, Bộ Công Thương sẽ tập trung hoàn thiện thể chế quản lý xuất khẩu gạo nhằm nâng cao hiệu quả điều hành. Cơ quan này sẽ phối hợp sát sao với thị trường để theo dõi sản lượng, từ đó có biện pháp hỗ trợ nông dân tiêu thụ hết lúa gạo. Song song đó, việc đàm phán và ký kết thương mại với các thị trường mới sẽ được đẩy mạnh, hỗ trợ doanh nghiệp đưa hạt gạo Việt tận dụng tốt các FTA đã ký kết như với EU hay Vương quốc Anh.