Phối hợp liên ngành kiểm tra toàn diện hoạt động kinh doanh kim khí quý và đá quý

Thời gian gần đây, thị trường vàng, kim cương và đá quý ghi nhận nhiều biến động phức tạp. Sau vụ việc đường dây buôn lậu xuyên quốc gia đưa hơn 28.000 viên kim cương vào Việt Nam bị triệt phá tại Thanh Hóa, hàng loạt cửa hàng kinh doanh kim cương, đá quý tại TP.HCM cùng nhiều địa phương khác đã đồng loạt tạm ngừng hoạt động hoặc chuyển sang kinh doanh cầm chừng. Các doanh nghiệp cho biết sức mua trên thị trường giảm mạnh trong khi lượng khách hàng mang kim cương đến bán lại tăng đột biến, tạo ra áp lực rất lớn về thanh khoản.

Trước tình hình này, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương) đã hoàn thiện kế hoạch kiểm tra chuyên đề đối với lĩnh vực kim khí quý bao gồm vàng, bạc, bạch kim cùng các loại kim loại quý khác và đá quý, kể cả kim cương. Đây là chương trình hành động phối hợp liên ngành có sự tham gia của Ngân hàng Nhà nước, Bộ Công an và các cơ quan hữu quan. Kế hoạch này được xây dựng trực tiếp trên cơ sở yêu cầu của Cục Phòng chống rửa tiền (Ngân hàng Nhà nước), chỉ đạo các đơn vị thành viên trong Ban Chỉ đạo phòng, chống rửa tiền triển khai công tác kiểm tra.

Trước khi mở rộng quy mô trên toàn quốc, bước đầu cơ quan chức năng sẽ thực hiện thông báo và tiến hành kiểm tra chuyên đề đối với 5 doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực này, danh tính và thời gian cụ thể hiện chưa được tiết lộ. Để đảm bảo tính chặt chẽ và sâu sát của quá trình thẩm tra, đại diện của Cục Phòng chống rửa tiền sẽ đồng hành trực tiếp cùng các tổ nghiệp vụ thuộc lực lượng quản lý thị trường trong các đợt làm việc sắp tới.

Tập trung vào nguồn gốc xuất xứ, niêm yết giá và quy trình quản lý minh bạch

Trong khuôn khổ chiến dịch thẩm tra chuyên đề, lực lượng quản lý thị trường sẽ tập trung rà soát toàn diện các nội dung thuộc thẩm quyền quản lý của ngành công thương. Cụ thể, cơ quan chức năng sẽ kiểm tra gắt gao việc thực hiện niêm yết giá, nguồn gốc xuất xứ và nhãn mác của hàng hóa, các hoạt động kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử cũng như mức độ chấp hành các quy định pháp luật trong hoạt động kinh doanh.

Khác với hình thức kiểm tra đột xuất được kích hoạt ngay lập tức khi phát hiện dấu hiệu vi phạm, hoạt động kiểm tra chuyên đề lần này tuân thủ quy trình, trình tự pháp lý rõ ràng được quy định tại Thông tư 27 của Bộ Công Thương. Do đó, cơ quan quản lý thị trường đang tiến hành gửi thông báo bằng văn bản cho doanh nghiệp trước tối thiểu 7 ngày để các đơn vị nắm bắt rõ nội dung và phạm vi thẩm tra.

Lý giải thêm về hiện tượng nhiều cơ sở kinh doanh vàng và đá quý đóng cửa đồng loạt thời gian qua, đại diện Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước làm rõ sự phân định về thẩm quyền quản lý. Quá trình cấp phép và giám sát hoạt động kinh doanh vàng thuộc thẩm quyền của Ngân hàng Nhà nước, do đó, các cơ sở muốn tạm ngừng hoặc chấm dứt hoạt động buộc phải báo cáo rõ lý do với cơ quan cấp phép và tuân thủ đúng quy định pháp luật.

Đối với các điểm bán chỉ kinh doanh riêng biệt kim cương và đá quý, đây không thuộc loại hình kinh doanh có điều kiện như vàng nên cơ quan quản lý thị trường chưa có số liệu thống kê tổng thể số lượng cơ sở trên cả nước. Tuy nhiên trên thực tế, số lượng cửa hàng chỉ chuyên doanh kim cương hoặc đá quý không nhiều mà phần lớn đều kết hợp kinh doanh chung với mặt hàng vàng trang sức. Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước khẳng định, sau khi các đoàn kiểm tra triển khai nhiệm vụ trong thực tế, kết quả kiểm tra sẽ được thông tin công khai để người dân cùng cộng đồng doanh nghiệp theo dõi và nắm bắt.