Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết số 116/NQ-CP về Kế hoạch thực hiện Kết luận số 213-KL/TW ngày 21-11-2025 của Ban Bí thư, tiếp tục triển khai Chỉ thị số 42-CT/TW về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phòng ngừa, ứng phó và khắc phục hậu quả thiên tai.

Mục tiêu xuyên suốt của Kế hoạch là quán triệt và triển khai đồng bộ, hiệu quả các chủ trương của Đảng, qua đó tạo sự chuyển biến mạnh mẽ trong toàn hệ thống chính trị và xã hội. Đặc biệt, định hướng lớn được nhấn mạnh là chuyển từ tư duy ứng phó sang quản trị rủi ro, tăng cường phòng ngừa từ sớm, từ xa, giảm thiểu tối đa thiệt hại do thiên tai gây ra.

Kế hoạch xác định công tác phòng, chống thiên tai là nhiệm vụ quan trọng, cấp bách và thường xuyên, đòi hỏi sự tham gia của toàn bộ hệ thống chính trị, từ Trung ương đến địa phương, cùng sự đồng hành của người dân và doanh nghiệp.

Theo đó, các cấp ủy, tổ chức đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội có trách nhiệm quán triệt đầy đủ các quan điểm, mục tiêu và giải pháp trong Kết luận 213-KL/TW và Chỉ thị 42-CT/TW. Trọng tâm là chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu, thời tiết cực đoan, tôn trọng quy luật tự nhiên và bảo đảm phát triển bền vững.

Một yêu cầu đáng chú ý là việc gắn công tác phòng, chống thiên tai với đánh giá hiệu quả thực thi nhiệm vụ của người đứng đầu. Đồng thời, nội dung này phải được lồng ghép vào quá trình lập và triển khai các dự án, công trình cũng như quy hoạch, kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội của từng địa phương, từng ngành.

Kế hoạch cũng nhấn mạnh việc đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, bảo đảm rõ người, rõ việc, rõ tiến độ, rõ thẩm quyền, rõ trách nhiệm và rõ kết quả. Đây được xem là giải pháp then chốt nhằm nâng cao hiệu quả điều hành, tránh chồng chéo và tăng tính chủ động ở cơ sở.

Công tác phòng ngừa, ứng phó và khắc phục hậu quả thiên tai phải được thực hiện đúng chủ trương của Đảng và pháp luật của Nhà nước, đồng thời nâng cao hiệu lực quản lý, hoàn thiện tổ chức và tăng trách nhiệm của các cá nhân, tổ chức liên quan. Bên cạnh đó, việc nâng cao nhận thức cộng đồng, phổ biến kinh nghiệm thực tiễn, nhất là ở cấp cơ sở, được xác định là yếu tố nền tảng.

Trong giai đoạn 2026–2027, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng Bộ Quốc phòng sẽ chủ trì rà soát, thể chế hóa các chủ trương của Đảng thành hệ thống văn bản pháp luật, cơ chế, chính sách cụ thể về phòng, chống thiên tai. Đồng thời, các bộ, ngành và địa phương sẽ tiến hành rà soát, điều chỉnh các quy hoạch liên quan để bảo đảm phù hợp với yêu cầu thực tiễn.

Cùng thời gian này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ chủ trì xây dựng, cập nhật các chiến lược, kế hoạch và phương án phòng, chống thiên tai; đồng thời hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật nhằm bảo đảm năng lực chống chịu của hạ tầng trước các hiện tượng thiên tai cực đoan.

Trong giai đoạn 2026–2030, Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam được giao nhiệm vụ xây dựng cơ chế huy động nguồn lực từ xã hội, khuyến khích sự tham gia của các tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân vào công tác phòng, chống thiên tai. Song song đó, các chính sách hỗ trợ phát triển quỹ tài chính, tín dụng cũng sẽ được nghiên cứu, hoàn thiện.

Đáng chú ý, vai trò của khoa học – công nghệ và chuyển đổi số tiếp tục được nhấn mạnh. Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng các thành tựu mới nhằm nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo, giám sát và giảm thiểu thiệt hại do thiên tai.

Trong giai đoạn 2026–2027, Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ rà soát, ban hành các chính sách thúc đẩy đổi mới sáng tạo, phát triển công nghệ phục vụ công tác dự báo, cảnh báo thiên tai; đồng thời tăng cường nghiên cứu cơ bản và xây dựng các mô hình dự báo tiên tiến.

Việc triển khai đồng bộ các nhiệm vụ trên được kỳ vọng sẽ góp phần xây dựng một hệ thống phòng, chống thiên tai chủ động, hiện đại và hiệu quả, phù hợp với bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng phức tạp, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững đất nước.