Theo dự báo của Counterpoint Research công bố  tháng 8, lượng smartphone xuất xưởng trên toàn cầu trong năm 2026 có thể giảm 14,3% so với năm trước. Đây là mức suy giảm đáng kể, phản ánh sức ép ngày càng lớn từ chi phí linh kiện và tình trạng thiếu hụt nguồn cung chip nhớ.

Trong bối cảnh thị trường đi xuống, Samsung được dự báo vẫn đạt mức tăng trưởng 0,8%. Nếu kịch bản này xảy ra, hãng điện tử Hàn Quốc sẽ vượt Apple để trở lại vị trí dẫn đầu thị trường smartphone toàn cầu. Nguyên nhân chính gây sức ép lên ngành smartphone là tình trạng thiếu hụt chip nhớ ngày càng nghiêm trọng. Các nhà sản xuất chip đang ưu tiên nguồn cung cho những ứng dụng liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI), đặc biệt là bộ nhớ băng thông cao HBM và DRAM dành cho máy chủ.

Nhu cầu chip từ các trung tâm dữ liệu AI tăng mạnh khiến nguồn cung dành cho smartphone và các thiết bị điện tử tiêu dùng bị thu hẹp. Cùng lúc, chi phí linh kiện tăng lên, tạo áp lực trực tiếp lên biên lợi nhuận của các nhà sản xuất. Một phần chi phí gia tăng được dự báo sẽ chuyển sang người tiêu dùng thông qua giá bán sản phẩm. Trong đó, các mẫu smartphone giá rẻ và tầm trung có nguy cơ chịu tác động lớn hơn do linh kiện chiếm tỷ trọng cao trong giá thành.

Counterpoint Research đánh giá các nhà sản xuất smartphone Trung Quốc có thể chịu ảnh hưởng tương đối lớn từ xu hướng này. Khi chi phí sản xuất tăng trong khi sức mua toàn cầu suy yếu, những doanh nghiệp phụ thuộc nhiều vào nguồn cung linh kiện bên ngoài sẽ phải đối mặt với áp lực lớn hơn.

Samsung lại có lợi thế nhờ chuỗi cung ứng được tích hợp ở mức cao. Tập đoàn này có khả năng tự sản xuất nhiều loại linh kiện quan trọng, đồng thời sở hữu mạng lưới phân phối và quan hệ với các nhà mạng rộng khắp. Những lợi thế này giúp Samsung có khả năng kiểm soát chi phí và nguồn cung tốt hơn trong giai đoạn thị trường biến động.

Apple cũng được đánh giá có khả năng ứng phó tương đối tốt với áp lực từ giá linh kiện. Tuy nhiên, Counterpoint Research cho rằng Apple vẫn có thể gặp nhiều khó khăn hơn Samsung khi nguồn cung chip nhớ bị thắt chặt. Bên cạnh Samsung, Huawei là một trong số ít các nhà sản xuất được dự báo vẫn duy trì tăng trưởng. Sau nhiều năm chịu các biện pháp hạn chế từ Mỹ, Huawei đã từng bước xây dựng chuỗi cung ứng phần cứng riêng và giảm sự phụ thuộc vào nguồn cung bên ngoài.

Sự khác biệt về khả năng kiểm soát chuỗi cung ứng đang trở thành yếu tố ngày càng quan trọng đối với cuộc cạnh tranh trên thị trường smartphone. Trong giai đoạn nguồn cung chip nhớ hạn chế, những doanh nghiệp có năng lực sản xuất linh kiện, khả năng đảm bảo nguồn cung và quy mô phân phối lớn sẽ có lợi thế rõ rệt hơn.

Theo Yang Wang, chuyên gia phân tích cấp cao của Counterpoint Research, khả năng Samsung trở lại vị trí dẫn đầu đến từ năng lực tự sản xuất linh kiện, danh mục sản phẩm đa dạng cùng mạng lưới nhà mạng và hệ thống phân phối vững chắc.

Trong khi đó, các nhà sản xuất smartphone lớn của Trung Quốc có thể phải đối mặt với mức suy giảm xuất xưởng đáng kể hơn. Áp lực chi phí kết hợp với nhu cầu tiêu dùng yếu có thể thúc đẩy quá trình tái cơ cấu ngành diễn ra nhanh hơn.

Counterpoint Research dự báo thị trường smartphone toàn cầu sẽ tiếp tục suy giảm trong năm 2027 trước khi có khả năng phục hồi vào năm 2028. Điều này đồng nghĩa các nhà sản xuất sẽ phải chuẩn bị cho một giai đoạn cạnh tranh khốc liệt, trong đó kiểm soát chi phí, bảo đảm nguồn cung linh kiện và duy trì sức hấp dẫn sản phẩm sẽ quyết định khả năng giữ thị phần.

Nếu dự báo của Counterpoint Research trở thành hiện thực, việc Samsung trở lại vị trí số 1 sẽ là một diễn biến đáng chú ý trên thị trường smartphone toàn cầu. Trong bối cảnh AI đang hút nguồn lực của ngành bán dẫn, lợi thế về chuỗi cung ứng và năng lực sản xuất linh kiện có thể trở thành yếu tố quyết định cục diện cạnh tranh trong những năm tới.