Trước tác động của những biến động trong tình hình quốc tế đối với nhập khẩu dầu khí của Trung Quốc, nền kinh tế lớn thứ 2 thế giới đã áp dụng các biện pháp toàn diện nhằm bảo đảm hiệu quả nguồn cung dầu trong nước dồi dào và vận hành thị trường ổn định. Điều này cho thấy rõ những thành tựu trong việc xây dựng hệ thống năng lượng mới của Trung Quốc, ông Vương Xương Lâm (Wang Changlin), Phó Chủ nhiệm Ủy ban Cải cách và Phát triển Quốc gia Trung Quốc (NDRC) cho biết hôm thứ Sáu (17/4).

Ông Vương đưa ra nhận định này tại một cuộc họp báo về thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội chất lượng cao trong giai đoạn Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 (2026 - 2030).

“Trong những năm gần đây, Trung Quốc đã tập trung tăng cường phát triển hệ thống sản xuất và dự trữ năng lượng, thúc đẩy mạnh mẽ quá trình chuyển đổi xanh toàn diện trong phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời không ngừng nâng cao tính an toàn và khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng”, ông Vương Xương Lâm cho biết tại một cuộc họp báo ở thủ đô Bắc Kinh hôm 17/4.

“Những nỗ lực này đã tạo nền tảng vững chắc để chống chịu các cú sốc về nguồn cung năng lượng toàn cầu. Từ đầu năm 2026 đến nay, Trung Quốc đã nỗ lực bảo đảm nguồn cung dầu và khí tự nhiên ổn định. Thông qua duy trì sản xuất ổn định, đa dạng hóa nguồn nhập khẩu và áp dụng kiểm soát giá tạm thời, Trung Quốc đã bảo đảm nguồn cung dầu khí thông suốt, góp phần duy trì ổn định kinh tế và đáp ứng nhu cầu dân sinh”, ông nói.

Trong giai đoạn Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 (2026 - 2030), Trung Quốc sẽ triển khai sáng kiến tăng gấp đôi công suất năng lượng phi hóa thạch trong vòng 10 năm và đẩy nhanh phát triển hệ thống năng lượng mới.

“Chúng tôi sẽ thúc đẩy phát triển chất lượng cao năng lượng phi hóa thạch, phối hợp phát triển năng lượng sạch tập trung và phân tán, đẩy mạnh xây dựng các dự án lớn như thủy điện sông Nhã Lỗ Tạng Bố (Yarlung Zangbo) và các căn cứ năng lượng mới tại sa mạc, vùng Gobi và khu vực hoang hóa. Đồng thời, chúng tôi sẽ mở rộng quy mô sản xuất và tiêu thụ năng lượng phi hóa thạch, cũng như thúc đẩy ứng dụng ngoài lĩnh vực điện”, ông Vương cho biết.

“Các biện pháp cũng sẽ được triển khai nhằm thúc đẩy thay thế năng lượng hóa thạch một cách an toàn, đáng tin cậy và có trật tự; mở rộng sản xuất năng lượng trong nước; tăng cường năng lực dự trữ dầu và khí tự nhiên; đồng thời tiếp tục củng cố vai trò nền tảng của năng lượng truyền thống trong bảo đảm an ninh nguồn cung”, Phó Chủ nhiệm NDRC nói thêm.

Video quan chức cấp cao Vương Xương Lâm cho biết Trung Quốc triển khai các biện pháp nhằm bảo đảm an ninh năng lượng trong bối cảnh gián đoạn nguồn cung toàn cầu ở cuộc họp báo hôm 17/4/2026 - Nguồn clip: Bastille Post Global

Khi được hỏi về việc triển khai mục tiêu tăng gấp đôi công suất năng lượng phi hóa thạch vào năm 2035 trong đề cương Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 của Trung Quốc, ông Vương cho biết đây là một “đòn bẩy quan trọng” để xây dựng hệ thống năng lượng mới.

So với hệ thống năng lượng truyền thống, hệ thống năng lượng mới của Trung Quốc là hệ thống trong đó năng lượng phi hóa thạch đóng vai trò nguồn cung chủ đạo, năng lượng hóa thạch đóng vai trò bảo đảm nền tảng, hệ thống điện kiểu mới là trụ cột then chốt, còn tiêu dùng xanh, thông minh và hiệu quả là nguyên tắc định hướng. Đó là một hệ thống năng lượng sạch, ít carbon, an toàn và hiệu quả.

“Đây là con đường khả thi duy nhất để Trung Quốc thực hiện chuyển đổi năng lượng xanh và ít carbon, đồng thời cũng là lựa chọn chiến lược nhằm bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia”, ông Vương nhấn mạnh.

Đến cuối giai đoạn Kế hoạch 5 năm lần thứ 14 (2021 - 2025), Trung Quốc đã bước đầu hình thành khung cơ bản của hệ thống năng lượng mới. Tổng sản lượng năng lượng vượt 5 tỷ tấn than quy đổi, tiêu thụ điện hàng năm vượt 10 nghìn tỷ kWh và hệ thống năng lượng sạch, ít carbon lớn nhất thế giới đã được xây dựng. Tỷ trọng năng lượng phi hóa thạch trong tổng tiêu thụ năng lượng đạt 21,7%, cung cấp nguồn năng lượng “dồi dào về lượng, chất lượng cao và giá cả ổn định” cho quá trình hiện đại hóa xã hội chủ nghĩa.

Trong giai đoạn Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 (2026 - 2030) của quốc gia láng giềng với Việt Nam này, NDRC sẽ đẩy nhanh phát triển chất lượng cao năng lượng phi hóa thạch, mở rộng quy mô sản xuất và tiêu thụ, đồng thời thúc đẩy ứng dụng năng lượng phi hóa thạch ngoài lĩnh vực điện.

Theo ông Vương, đến năm 2030, quy mô cung ứng năng lượng phi hóa thạch sẽ tăng đáng kể so với năm 2025 và đến năm 2035 sẽ tăng gấp đôi so với năm 2025.

Bên cạnh đó, NDRC sẽ thúc đẩy việc thay thế năng lượng hóa thạch một cách an toàn, đáng tin cậy và có trật tự; mở rộng sản xuất năng lượng trong nước, tăng cường xây dựng kho dự trữ dầu và khí tự nhiên, đồng thời củng cố vai trò nền tảng của năng lượng truyền thống trong bảo đảm nguồn cung.

Ngoài ra, Trung Quốc sẽ tiếp tục thúc đẩy điện khí hóa trong các lĩnh vực trọng điểm như giao thông, công nghiệp và xây dựng; đẩy nhanh ứng dụng xe tải hạng nặng sử dụng năng lượng mới, thúc đẩy đạt đỉnh điểm tiêu thụ dầu mỏ và than đá.

NDRC cũng sẽ thúc đẩy đổi mới công nghệ phát điện năng lượng mới, tiến hành nghiên cứu và đột phá trong các lĩnh vực như lưu trữ năng lượng dài hạn và phản ứng nhiệt hạch có kiểm soát.

Ông Vương cho biết Trung Quốc sẽ tích cực tham gia quản trị khí hậu toàn cầu và khuyến khích doanh nghiệp tham gia hợp tác năng lượng quốc tế. “Chúng tôi sẽ tiếp tục đa dạng hóa nguồn nhập khẩu năng lượng,” ông nói.

Đồng thời, Trung Quốc sẽ duy trì tư duy phòng ngừa rủi ro và chuẩn bị cho các kịch bản xấu nhất, thực hiện các biện pháp mạnh hơn để nâng cao năng lực sản xuất và cung ứng trong nước, tăng dự trữ năng lượng, qua đó nâng cao toàn diện khả năng ứng phó với các tình huống khẩn cấp và bảo vệ tốt hơn an ninh năng lượng quốc gia.