Nông sản Gia Lai: Từ ruộng đồng lên sàn số
Không còn chờ thương lái đến tận vườn, nhiều nông dân Gia Lai đang chủ động đưa nông sản lên nền tảng số. Từ những phiên livestream ở cơ sở đến các chương trình thương mại điện tử quy mô cấp tỉnh, chuyển đổi số đang mở thêm đầu ra và gia tăng giá trị cho nông sản địa phương.
Điện thoại thành "sạp hàng" của nông dân
Chiếc điện thoại thông minh giờ đây trở thành "quầy hàng" của nhiều nông dân Gia Lai. Thay vì mang sản phẩm đi chào bán, họ livestream, mở gian hàng trực tuyến và kết nối trực tiếp với khách hàng.
Tại xã Ia Hiao, phòng livestream cộng đồng được đặt tại Hợp tác xã Nông - Lâm nghiệp Ia Hiao. Mô hình này cho phép người dân và doanh nghiệp địa phương quảng bá sản phẩm miễn phí. Chính quyền xã cũng giao các hội, đoàn thể luân phiên tổ chức livestream hằng tháng nhằm giúp người dân từng bước làm quen với phương thức tiếp cận thị trường trên môi trường số.
Theo ông Đỗ Quốc Lâm, Giám đốc Hợp tác xã Nông - Lâm nghiệp Ia Hiao, một phiên livestream của hợp tác xã đã tiêu thụ khoảng 2 tấn gạo. Kết quả này cho thấy hình thức bán hàng trực tuyến bước đầu mang lại hiệu quả, giúp thương hiệu gạo địa phương tiếp cận nhiều khách hàng hơn, đồng thời mở ra cơ hội kết nối với doanh nghiệp. Hiện hợp tác xã đang làm việc với một đối tác Nhật Bản để đánh giá chất lượng giống lúa Nếp 97. Nếu đạt yêu cầu, hai bên sẽ hướng tới xây dựng vùng nguyên liệu.
Đáng chú ý, ở Ia Hiao, hình thức này cũng không còn bó hẹp trong phòng thu. Hội Cựu chiến binh xã đã đưa máy quay đến tận khu vực sản xuất, giúp người tiêu dùng theo dõi trực tiếp quy trình thu hoạch, chế biến và trao đổi với người trực tiếp làm ra sản phẩm.
Không chỉ ở Ia Hiao, việc đưa nông sản lên nền tảng số còn được triển khai ở quy mô rộng hơn với sự tham gia của các sở, ngành, doanh nghiệp và hợp tác xã.
Thực hiện Kế hoạch hỗ trợ tiêu thụ nông sản năm 2026 của UBND tỉnh, Sở Công Thương Gia Lai phối hợp với Trung tâm Phát triển thương mại điện tử và Công nghệ số (eComDX), Bộ Công Thương tổ chức nhiều chương trình livestream quảng bá, tiêu thụ nông sản trên các nền tảng thương mại điện tử. Tham gia chương trình có nhiều doanh nghiệp, hợp tác xã, chủ thể OCOP và cơ sở sản xuất với các mặt hàng chủ lực như cà phê, hồ tiêu, hạt điều, yến sào, bánh ít lá gai, trà, tinh dầu thảo dược.
Bên cạnh việc kết nối tiêu thụ sản phẩm, các doanh nghiệp, hợp tác xã và chủ thể OCOP còn được tập huấn kỹ năng livestream, xây dựng thương hiệu, phát triển nội dung số và khai thác thương mại điện tử.
Trong một chương trình phát sóng do Sở Công Thương Gia Lai và eComDX phối hợp tổ chức, gần 1.000 đơn hàng đã được chốt với doanh số hơn 200 triệu đồng, thu hút hơn 32.000 lượt xem. Điều này chứng minh, việc ứng dụng nền tảng số đã giúp nông sản của nông dân nhanh chóng tiếp cận được người tiêu dùng.
Đồng hành cùng nông dân trên hành trình số
Nếu các chương trình của ngành công thương tạo nền tảng cho quá trình chuyển đổi số thì ở cơ sở, các hội, đoàn thể chính là lực lượng trực tiếp đồng hành, đưa những cách làm mới đến gần hơn với người dân. Thông qua các phiên livestream và hoạt động quảng bá sản phẩm, nhiều nông dân đã mạnh dạn tiếp cận thị trường trên môi trường số.
Tại xã Ia Pa, Ủy ban MTTQ Việt Nam cùng các tổ chức chính trị - xã hội đã tổ chức các phiên livestream giới thiệu sản phẩm OCOP và nông sản địa phương, hỗ trợ các chủ thể kết nối trực tiếp với người tiêu dùng. Nhờ đó, nhiều sản phẩm được tiêu thụ ngay trong các phiên phát trực tiếp và tiếp tục nhận thêm đơn hàng sau chương trình.
Tại xã Chư A Thai, khi giá bí đỏ giảm sâu và hàng trăm tấn bí có nguy cơ tồn đọng, Hội Liên hiệp Phụ nữ xã đã chủ động tổ chức livestream ngay trên cánh đồng để kêu gọi hỗ trợ tiêu thụ. Cách làm kịp thời này góp phần tiêu thụ hơn 100 tấn bí đỏ, giúp giảm bớt thiệt hại cho người trồng.
Chuyển đổi số trong nông nghiệp ở Gia Lai đang từng bước trở thành nỗ lực chung của cả hệ thống, từ các sở, ngành, chính quyền cơ sở đến các hội, đoàn thể, hợp tác xã và người dân. Sự đồng hành ấy không chỉ giúp mở rộng đầu ra mà còn tạo nền tảng để nông sản địa phương từng bước khẳng định thương hiệu trên môi trường số.
Để hành trình này bền vững, Gia Lai vẫn cần tiếp tục hoàn thiện hạ tầng số, nâng cao kỹ năng thương mại điện tử, phát triển hệ thống truy xuất nguồn gốc, logistics và xây dựng thương hiệu. Khi các điều kiện đó được đáp ứng đồng bộ, chuyển đổi số sẽ không chỉ là giải pháp tiêu thụ trước mắt mà còn trở thành động lực nâng cao giá trị và sức cạnh tranh của nông sản địa phương.