Tháng 3 năm nay, ngành Tài chính quân đội kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống (25/3/1946-25/3/2026), từ đó, những câu chuyện về người cán bộ tài chính của quân đội được kể lại, thu hút sự quan tâm lớn. Cái tên được nhắc đến đầu tiên là đồng chí Lộc Văn Lùng - người được xem là cán bộ tài chính đầu tiên của quân đội ta.

Ông sinh năm 1903 tại xã Mai Pha, huyện Cao Lộc cũ, tỉnh Lạng Sơn, trong một gia đình người dân tộc Tày. Trước khi tham gia cách mạng, ông từng làm cai đội. Sau khi giác ngộ lý tưởng cách mạng, ông được cử sang Trung Quốc học quân sự. Cuối năm 1943, ông trở về nước hoạt động tại vùng Hà Quảng.

Tháng 12/1944, khi Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân - tiền thân của Quân đội Nhân dân Việt Nam được thành lập, ông Lộc Văn Lùng được lựa chọn tham gia với bí danh Văn Tiên. Với tính cách hiền lành, thật thà, cẩn trọng và trách nhiệm, ông được giao nhiệm vụ Quản lý Đội, phụ trách việc quản lý quỹ và bảo đảm hậu cần cho đơn vị. Trong đội, ông được các chiến sĩ yêu mến gọi là “anh cả”, bởi vừa là người lớn tuổi nhất vừa là người giữ “tay hòm chìa khóa”, lo toan bữa ăn, thuốc men và sinh hoạt cho cả đơn vị.

Lúc sinh thời, Đại tướng Võ Nguyên Giáp từng nhận xét đồng chí Lộc Văn Lùng là người rất yêu thương anh em, đồng chí, đồng đội. Ông cũng rất chắt chiu, tiết kiệm từng đồng xu, hạt gạo của công quỹ. Ông được tổ chức tin cậy giao cho việc quản lý chi tiêu những đồng tiền đầu tiên trong số 500 đồng bạc Đông Dương trích từ quỹ Đảng và được Bác Hồ giao làm nguồn ngân quỹ ban đầu của Quân đội.

Từ khoản kinh phí ít ỏi ấy, ông vẫn đảm bảo đời sống cho cán bộ chiến sĩ. Đầu tiên, ông mua một chiếc chảo lớn để nấu ăn. Tiếp đó, ông tìm mua thuốc men để chữa sốt rét - căn bệnh phổ biến trong điều kiện chiến khu lúc bấy giờ.

Đặc biệt, sau lễ thành lập Đội Việt Nam Tuyên truyền Giải phóng quân, ông tổ chức nấu một bữa cơm giản dị, thậm chí không có muối, như một cách thể hiện tinh thần chấp nhận gian khổ của những người lính cách mạng trong buổi đầu thành lập.

Trong hai trận đánh đầu tiên vào các đồn Phai Khắt và Nà Ngần, việc bảo đảm lương thực, thuốc men cho bộ đội gặp rất nhiều khó khăn. Với 20 đồng bạc Đông Dương được cấp thêm, đồng chí Lộc Văn Lùng vẫn xoay xở để lo đủ bữa ăn và thuốc men cho đơn vị, đóng góp vào thắng lợi của quân ta.

Sau này, ông tiếp tục công tác trong quân đội và giữ nhiều nhiệm vụ khác nhau. Ngày 1/11/1965, ông nghỉ hưu với quân hàm Đại úy, đảm nhiệm chức vụ tiểu đoàn phó thuộc Cơ quan Đối ngoại Bộ Quốc phòng. Với những đóng góp trong quá trình phục vụ quân đội, ông được Đảng và Nhà nước trao tặng Huân chương Chiến công hạng Ba và Huân chương Chiến thắng hạng Nhì.

Đồng chí Lộc Văn Lùng qua đời ngày 20/12/1969 tại quê nhà. Lối sống giản dị nhưng tận tụy, trách nhiệm của ông đã góp phần đặt nền móng cho công tác tài chính của quân đội từ những ngày đầu tiên.

Bài viết có tham khảo thông tin tại:

Nhân viên tài chính đầu tiên của quân đội ta - Báo Quân đội Nhân dân

Người cán bộ tài chính đầu tiên của Quân đội - Thời báo Tài chính