Một mẫu xe tải khai thác mỏ tự động khổng lồ do Trung Quốc phát triển đang thu hút sự chú ý nhờ những khả năng tưởng như chỉ xuất hiện trong phim khoa học viễn tưởng hơn là trong ngành công nghiệp nặng truyền thống. Mang tên Shuanglin K7, phương tiện này có thể vận hành mà không cần tài xế, xoay tròn tại chỗ, thậm chí di chuyển ngang như cua trong khi chở hàng trăm tấn vật liệu quanh các khu mỏ.

Chiếc xe được phát triển bởi Đại học Thanh Hoa cùng Tập đoàn Shuanglin, nằm trong chiến lược thúc đẩy tự động hóa công nghiệp và hạ tầng ứng dụng trí tuệ nhân tạo của Trung Quốc. Khác với các mẫu xe tự lái dân dụng hiện nay vẫn cần con người giám sát liên tục, K7 được cho là có khả năng tự hành cấp độ 4 trong các môi trường khai thác đã được lập bản đồ sẵn.

Theo các nhà phát triển, phương tiện này trong tương lai có thể giúp giảm tai nạn lao động, cắt giảm chi phí vận hành và duy trì hoạt động khai thác liên tục với mức độ can thiệp tối thiểu từ con người, theo Fast Company.

Kích thước của cỗ máy này cũng đủ để gây choáng ngợp. K7 cao hơn 5 mét, dài hơn 13 mét và nặng trên 110 tấn khi không chở hàng. Khi đầy tải, tổng trọng lượng của xe có thể lên tới khoảng 273 tấn.

Thay vì sử dụng hệ thống truyền động cơ khí truyền thống, K7 được trang bị các động cơ điện điều khiển độc lập tại từng bánh xe. Thiết kế này cho phép chiếc xe thực hiện những chuyển động mà các xe tải khai thác thông thường không thể làm được.

Nhờ đó, K7 sở hữu khả năng cơ động đặc biệt đối với một phương tiện có kích thước khổng lồ như vậy. Xe có thể xoay 360 độ quanh trục của chính mình và di chuyển ngang mà không cần khoảng trống lớn để quay đầu. Trong các khu vực khai thác đông đúc, khả năng này có thể giúp giảm ùn tắc và nâng cao hiệu quả vận hành, đặc biệt tại những vị trí đào xúc chật hẹp.

Mẫu xe này cũng được thiết kế để hoạt động liên tục gần như không ngừng nghỉ. Các nhà phát triển cho biết quá trình thay pin chỉ mất khoảng 5 phút, cho phép xe duy trì vận hành suốt ngày đêm.

Ngoài ra, K7 còn có khả năng thu hồi năng lượng khi đổ dốc. Hệ thống sẽ chuyển đổi động năng sinh ra trong quá trình phanh thành điện năng lưu trữ, tương tự công nghệ phanh tái tạo thường thấy trên xe đua điện và các mẫu xe điện thương mại.

Trung Quốc hiện đang đẩy mạnh phát triển công nghệ khai thác mỏ tự động như một phần trong chiến lược công nghiệp dài hạn. Các khu mỏ tại Tân Cương và Nội Mông đã bắt đầu thử nghiệm đội xe vận tải không người lái được kết nối thông qua các mạng truyền thông không dây tiên tiến.

Tuy nhiên, nhiều chuyên gia trong ngành cảnh báo rằng việc triển khai hệ thống khai thác tự động ở quy mô lớn vẫn là thách thức không nhỏ. Môi trường khắc nghiệt, mạng không dây thiếu ổn định, bụi bẩn, rung lắc mạnh và hiện tượng nhiễu GPS đều có thể làm gián đoạn hoạt động hoặc tạo ra rủi ro an toàn.

Một số nhà phân tích trong lĩnh vực khai khoáng thậm chí cho rằng nếu được quản lý không hiệu quả, các đội xe tự động có thể hoạt động kém hơn cả hệ thống vận hành truyền thống do con người điều khiển.

Cuộc tranh luận hiện nay không chỉ xoay quanh vấn đề hiệu suất. Tự động hóa ở quy mô này có thể làm thay đổi thị trường lao động ngành khai khoáng trên toàn cầu, khi nhu cầu đối với tài xế vận hành trong môi trường nguy hiểm giảm xuống, trong khi sự phụ thuộc vào các hệ thống kỹ thuật số tập trung và cơ chế giám sát bằng AI ngày càng gia tăng.

Ở thời điểm hiện tại, K7 vẫn chỉ được xem là một dự án thử nghiệm tiên phong hơn là một cuộc cách mạng đã được kiểm chứng. Dẫu vậy, nó phản ánh xu hướng đang lan rộng trong ngành công nghiệp nặng - nơi trí tuệ nhân tạo ngày càng vượt ra ngoài phạm vi chatbot để bước vào các cỗ máy vật lý đảm nhận những công việc công nghiệp quy mô lớn.