Từ thu hút vốn thuần túy sang kiến tạo hệ sinh thái chất lượng cao

Tại hội nghị, các đại biểu đã tập trung thảo luận về bước ngoặt tư duy mà Nghị quyết số 10-NQ/TW mang lại. Đại diện lãnh đạo Thành phố Hồ Chí Minh, đồng chí Nguyễn Văn Được khẳng định Nghị quyết là sự chuyển dịch căn bản từ tư duy "thu hút vốn thuần túy" sang "nâng cao chất lượng, hiệu quả, lấy đổi mới sáng tạo, chuyển giao công nghệ và năng lực cạnh tranh quốc gia làm thước đo". Theo đó, cạnh tranh thu hút đầu tư trong giai đoạn mới không còn là cạnh tranh giữa các dự án đơn lẻ mà là cạnh tranh giữa các hệ sinh thái phát triển. Đối với TP.HCM, việc hình thành Trung tâm tài chính quốc tế không chỉ là dự án của riêng địa phương mà là một thiết chế tài chính quốc gia, đóng vai trò dẫn dắt dòng vốn dài hạn vào các hạ tầng chiến lược, năng lượng tái tạo và công nghệ cao.

Đồng tình với quan điểm này, đồng chí Vũ Đại Thắng, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội nhấn mạnh rằng Thủ đô sẽ lấy việc phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao làm "hạ tầng mềm" cốt lõi. Hà Nội xác định chính sách nhân lực không chỉ dừng ở đãi ngộ mà phải tạo dựng môi trường để người tài nghiên cứu, sáng tạo và hợp tác quốc tế. Thành phố cam kết thúc đẩy liên kết thực chất giữa nhà nước, nhà trường, viện nghiên cứu và doanh nghiệp, chuyển từ đào tạo theo khả năng cung ứng sang đào tạo theo nhu cầu thực tế của các tập đoàn công nghệ toàn cầu.

Ở góc độ địa phương ven biển, đồng chí Hồ Kỳ Minh, Phó Chủ tịch Thường trực UBND thành phố Đà Nẵng cho biết thành phố đang tập trung phát triển Khu thương mại tự do gắn với Trung tâm tài chính quốc tế. Đây là lợi thế đặc biệt để Đà Nẵng trở thành cực tăng trưởng của miền Trung và cả nước. Đà Nẵng đã chỉ đạo cơ quan điều hành Trung tâm tài chính quốc tế triển khai các sản phẩm như kết nối thị trường vốn quốc tế, mã hóa tài sản thực và huy động vốn từ các tổ chức tín dụng phi ngân hàng để khơi thông nguồn lực cho các dự án hạ tầng trọng điểm.

Động lực mới từ sự đồng hành của cộng đồng doanh nghiệp và các quỹ đầu tư

Đại diện cộng đồng doanh nghiệp nước ngoài, ông Takuya Sahashi, Phó Chủ tịch Tập đoàn Mitsubishi Corporation tại Việt Nam, đánh giá cao định hướng thu hút đầu tư có chọn lọc của Nghị quyết. Ông nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phát triển các ngành công nghiệp thượng nguồn và hỗ trợ các nhà cung ứng trong nước có tiềm năng thay vì dàn trải về số lượng. Để hiện thực hóa mục tiêu này, cần sự hỗ trợ đơn giản, linh hoạt từ Chính phủ trong việc kết nối doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp nội địa, tạo nên chuỗi giá trị tự chủ và bền vững.

Về phía thị trường vốn, ông Dominic Scriven, Chủ tịch Dragon Capital cho rằng Nghị quyết 10 là thông điệp tích cực khẳng định sự bình đẳng giữa các thành phần kinh tế. Dragon Capital kiến nghị Chính phủ sớm hoàn thiện cơ chế cho các nhà đầu tư tổ chức, nới lỏng giới hạn sở hữu nước ngoài trong các ngành không trọng yếu và điều chỉnh điều kiện niêm yết để phù hợp hơn với đặc thù của các doanh nghiệp đổi mới sáng tạo, trí tuệ nhân tạo.

Cùng quan điểm, ông Micheal Kokalari, chuyên gia kinh tế của VinaCapital khẳng định Việt Nam đang đứng trước cơ hội lịch sử để thu hút dòng vốn quốc tế lớn nếu sớm đạt được xếp hạng tín nhiệm đầu tư và hoàn tất các tiêu chí nâng hạng thị trường chứng khoán lên thị trường mới nổi. VinaCapital đề xuất Việt Nam đẩy mạnh cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước và tận dụng nguồn vốn FDI để phát triển hạ tầng quy mô lớn, giống như cách nhiều nền kinh tế phát triển đã thực hiện trong quá khứ.

Phát biểu chỉ đạo hội nghị, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh tinh thần xuyên suốt của Nghị quyết là không thu hút đầu tư bằng mọi giá, mà là lựa chọn các đối tác có năng lực, công nghệ và trách nhiệm. Đồng chí đề nghị toàn hệ thống chính trị tập trung vào 8 nhiệm vụ trọng tâm, bao gồm: đổi mới mạnh mẽ tư duy đầu tư, hoàn thiện thể chế theo hướng kiến tạo, chuyển từ ưu đãi đầu vào sang hỗ trợ dựa trên kết quả đầu ra, phát triển hệ sinh thái công nghiệp trong nước, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, đầu tư hạ tầng chiến lược, đổi mới công tác xúc tiến đầu tư và phát triển thị trường vốn hiện đại. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước khẳng định việc hiện thực hóa Nghị quyết 10 là cách thiết thực nhất để đưa Việt Nam tiến nhanh, tiến vững chắc trên con đường trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045.