Đối mặt thách thức từ chi phí và rủi ro thị trường

Tại Hội nghị xúc tiến du lịch Gia Lai, các chuyên gia cho rằng ngành du lịch đang đứng trước nhiều thách thức lớn, xuất phát từ biến động địa chính trị toàn cầu và áp lực lạm phát gia tăng. Bà Phan Thị Thanh Xuân, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Da giày và Túi xách Việt Nam, đã chia sẻ những góc nhìn thực tế về việc chi phí vận tải và logistics tăng cao đang tác động trực tiếp đến dòng chảy thương mại. Theo bà, khi giá nhiên liệu và chi phí dịch vụ leo thang sẽ kéo theo sự thay đổi trong thói quen tiêu dùng, đồng thời thu hẹp khả năng chi trả của du khách quốc tế đối với các tour dài ngày. Việc phụ thuộc vào các thị trường truyền thống ở xa cũng khiến ngành dịch vụ dễ bị tổn thương hơn khi các tuyến hàng hải chiến lược bị gián đoạn.

Sự biến động của giá xăng dầu và năng lượng trong thời gian qua đang tạo thêm áp lực lớn lên toàn bộ chuỗi cung ứng dịch vụ tại khu vực miền núi. Bà Phan Thị Thanh Xuân cho biết cơ cấu giá thành sản phẩm hiện nay chịu tác động mạnh từ chi phí đầu vào, khiến biên lợi nhuận doanh nghiệp ngày càng bị thu hẹp. Không chỉ dừng ở sản xuất, sức ép này còn lan sang các lĩnh vực liên quan trực tiếp đến du lịch như vận chuyển, lưu trú và quà tặng đặc sản địa phương. Đáng chú ý, những bất ổn từ xung đột tại các khu vực trọng yếu trên thế giới tiếp tục đẩy chi phí logistics tăng cao, qua đó làm giảm khả năng thu hút dòng khách chất lượng cao.

Trong khi đó, các ngành thâm dụng lao động và dịch vụ lại đang phải đối mặt đồng thời với những biến động khó lường từ thị trường. TS. Võ Trí Thành, Viện trưởng Viện Chiến lược Thương hiệu và Cạnh tranh, chỉ ra rằng rủi ro lớn nhất hiện nay đến từ sự bất ổn địa chính trị, kéo theo biến động mạnh về chi phí vận hành trên phạm vi toàn cầu. Cùng với đó, các tiêu chuẩn mới về môi trường và chuyển đổi xanh ngày càng trở nên khắt khe hơn, tạo thêm áp lực thích ứng cho nhiều ngành kinh tế. Điều này đặt ra yêu cầu Gia Lai phải điều chỉnh căn bản mô hình phát triển nếu muốn theo kịp xu thế du lịch bền vững.

Áp lực dài hạn còn đến từ yêu cầu ngày càng cao về minh bạch và truy xuất nguồn gốc đối với các sản phẩm, dịch vụ gắn với di sản bản địa. Bà Phan Thị Thanh Xuân cho rằng doanh nghiệp buộc phải tiến tới sử dụng năng lượng sạch và nâng cao mức độ bền vững trong toàn bộ chuỗi cung ứng. Khi hạ tầng dịch vụ xanh còn thiếu, nhiều đơn vị sẽ gặp khó trong việc đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế về giảm phát thải carbon. Trong bối cảnh đó, biến động giá năng lượng không chỉ còn là vấn đề của một ngành riêng lẻ, mà đã trở thành yếu tố chi phối năng lực cạnh tranh chung.

Ở góc độ kinh tế – xã hội, phát triển du lịch gắn với di sản mang lại giá trị đặc biệt khi góp phần tạo sinh kế bền vững cho cộng đồng dân tộc tại chỗ. Bà Phan Thị Thanh Xuân nhấn mạnh rằng không thể chỉ nhìn nhận đóng góp của ngành du lịch qua doanh thu, mà cần đặt trong tổng thể giá trị văn hóa và bản sắc lâu đời. Chính vì vậy, việc đầu tư vào bảo tồn di sản và phát huy giá trị bản địa được xem là nền tảng quan trọng cho giai đoạn phát triển tiếp theo. Sự kết hợp giữa lợi thế đại ngàn và chiến lược du lịch xanh sẽ giúp Gia Lai tăng khả năng chống chịu trước các cú sốc kinh tế.

Xây dựng chiến lược tự chủ và nâng cao năng lực thích ứng

Để giải quyết những thách thức đặt ra, các chuyên gia cho rằng cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, từ chính sách vĩ mô đến quản trị thực tiễn tại từng điểm đến. Bà Phan Thị Thanh Xuân đề xuất phát triển hệ sinh thái sản phẩm và dịch vụ ngay tại địa phương nhằm giảm phụ thuộc vào nguồn cung bên ngoài. Cùng với đó, việc hình thành chuỗi cung ứng xanh và hệ thống dự trữ nguyên liệu tại chỗ sẽ giúp doanh nghiệp chủ động hơn trước các biến động thị trường. Mô hình này cũng góp phần hạn chế tác động khi chi phí vận tải quốc tế tăng hoặc chuỗi cung ứng toàn cầu bị gián đoạn.

Trong ngắn hạn, việc điều chỉnh cơ cấu thị trường khách theo hướng ưu tiên khu vực gần và khách nội địa được xem là giải pháp giúp giảm áp lực chi phí logistics. Bà Phan Thị Thanh Xuân cho rằng Gia Lai có thể đẩy mạnh liên kết vùng với khu vực miền Trung và Tây Nguyên để tối ưu chi phí vận hành cho doanh nghiệp. Tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp tình thế, bởi mục tiêu dài hạn vẫn là nâng cao năng lực cạnh tranh để khẳng định thương hiệu du lịch đại ngàn trên bản đồ quốc tế. Doanh nghiệp cũng cần chủ động cắt giảm chi phí quản lý không còn phù hợp, đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong hoạt động vận hành.

Bên cạnh đó, an ninh năng lượng được xem là yếu tố then chốt quyết định sự ổn định của hạ tầng du lịch Gia Lai trong tương lai. TS. Hà Huy Ngọc (Viện Kinh tế Việt Nam và Thế giới) cho rằng trọng tâm là nâng cao khả năng làm chủ các nguồn năng lượng tái tạo tại địa phương trong trung và dài hạn. Việc đa dạng hóa nguồn cung và tăng cường dự trữ năng lượng sạch sẽ giúp giảm thiểu tác động từ biến động giá nhiên liệu toàn cầu. Đồng thời, điều này cũng giúp các điểm đến đáp ứng tốt hơn các tiêu chuẩn dịch vụ quốc tế.

Cùng quan điểm, các chuyên gia nhấn mạnh việc cần sớm tháo gỡ các điểm nghẽn để đưa vào khai thác hiệu quả những dự án năng lượng tái tạo tiềm năng. TS. Nguyễn Quốc Thập, Chủ tịch Hội Dầu khí Việt Nam, cho rằng trong ngắn hạn cần tiếp tục đa dạng hóa nguồn cung năng lượng nhằm hỗ trợ phục hồi sản xuất, kinh doanh. Việc hoàn thiện hạ tầng năng lượng đồng bộ, bao gồm cả hệ thống lưu trữ và vận tải xanh, sẽ giúp nâng cao khả năng thích ứng của toàn hệ thống. Khi năng lượng cho vận tải và lưu trú được đảm bảo ổn định, doanh nghiệp mới có thể yên tâm đầu tư dài hạn.

Với định hướng trở thành trung tâm du lịch xanh gắn với di sản, Gia Lai cần thêm sự hỗ trợ mạnh mẽ từ các chính sách phát triển hạ tầng chuyên biệt. Bà Phan Thị Thanh Xuân cho rằng thực tế cho thấy những doanh nghiệp có sự chuẩn bị tốt về nguồn lực dự phòng thường ít chịu tác động tiêu cực hơn trước biến động thị trường. Sự phối hợp đồng bộ giữa các ngành trong xây dựng hệ sinh thái du lịch khép kín gắn với bảo tồn di sản sẽ tạo ra nội lực phát triển bền vững cho địa phương. Đây chính là nền tảng để Gia Lai duy trì tăng trưởng ổn định và khẳng định vị thế riêng của “đại ngàn” trong chu kỳ phát triển mới.