Đồng bộ dữ liệu khai báo, rút ngắn thủ tục xuất nhập cảnh qua cửa khẩu
Thông tư 127/2026/TT-BTC quy định thống nhất hệ thống thông tin và mẫu chứng từ đối với phương tiện vận tải, hàng hóa xuất nhập cảnh, quá cảnh. Quy định mới được kỳ vọng giúp quá trình khai báo thuận lợi hơn, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý hải quan trên nền tảng điện tử.
Bộ Tài chính vừa ban hành Thông tư số 127/2026/TT-BTC quy định về chỉ tiêu thông tin và mẫu chứng từ sử dụng trong quá trình làm thủ tục xuất cảnh, nhập cảnh, quá cảnh đối với phương tiện vận tải và hàng hóa tại các cửa khẩu. Thông tư sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 15/10/2026.
Phạm vi điều chỉnh bao gồm hoạt động qua cửa khẩu đường hàng không, cảng biển, đường sắt, đường bộ và đường thủy nội địa. Các cơ quan Hải quan, người khai hải quan cùng tổ chức, cá nhân có liên quan thuộc phạm vi áp dụng của quy định mới.
Việc xây dựng một hệ thống chỉ tiêu thông tin thống nhất nhằm tạo chuẩn chung trong quá trình khai báo, tiếp nhận và xử lý dữ liệu. Qua đó, các bên tham gia thủ tục hải quan có thể sử dụng thông tin theo cùng một cấu trúc, phù hợp với yêu cầu quản lý trong môi trường số.
Đối với vận tải biển, Thông tư quy định các nhóm dữ liệu liên quan đến tàu và hành trình, thông tin hàng hóa, vận đơn, thuyền viên, hành khách, hành lý, hàng nguy hiểm và hàng dự trữ trên tàu.
Với vận tải hàng không, các nội dung khai báo tập trung vào thông tin chuyến bay, hàng hóa xuất nhập khẩu, vận đơn, tổ lái và nhân viên phục vụ trên máy bay. Dữ liệu về hành khách, hành lý và thông tin đặt chỗ cũng được quy định trong hệ thống chỉ tiêu.
Đối với phương tiện đường bộ, đường sắt và đường thủy nội địa thuộc diện tạm nhập - tái xuất, người khai phải cung cấp các thông tin liên quan đến người điều khiển, giấy tờ nhận dạng, đặc điểm phương tiện, giấy phép qua biên giới và thời gian được phép hoạt động tại Việt Nam.
Thông tin về ngày dự kiến tái xuất, phạm vi hoạt động và cửa khẩu dự kiến tái xuất cũng được quy định nhằm phục vụ công tác theo dõi, quản lý phương tiện trong suốt quá trình thực hiện thủ tục.
Đáng chú ý, các phụ lục ban hành kèm Thông tư 127/2026/TT-BTC đã phân loại cụ thể những trường thông tin bắt buộc và những nội dung bổ sung. Một số dữ liệu còn được chuẩn hóa bằng hệ thống mã tương ứng.
Việc chuẩn hóa ngay từ khâu khai báo được kỳ vọng hạn chế sai lệch dữ liệu, giảm thời gian xử lý hồ sơ và tạo thuận lợi cho việc kết nối, chia sẻ thông tin giữa người khai với cơ quan quản lý.
Quy định mới đồng thời tạo thêm cơ sở pháp lý để đẩy mạnh giải quyết thủ tục trên môi trường điện tử. Đây cũng là tiền đề giúp cơ quan Hải quan tăng cường kiểm tra, giám sát và kiểm soát phương tiện, hàng hóa, hành khách xuất nhập cảnh, quá cảnh dựa trên dữ liệu.
