Đảm bảo nguồn điện liên tục và an toàn cho Hội nghị cấp cao APEC 2027 là một trong những nhiệm vụ trọng tâm đang được tỉnh An Giang và Tổng Công ty Điện lực miền Nam (EVNSPC) tập trung triển khai tại đặc khu Phú Quốc. Nhiều dự án truyền tải điện quan trọng được đẩy nhanh tiến độ nhằm hình thành hệ thống cấp điện có khả năng dự phòng nhiều lớp, đáp ứng yêu cầu của một trung tâm du lịch và tổ chức các sự kiện quốc tế quy mô lớn.

Theo ông Nguyễn Ngọc Lân, Phó Giám đốc Sở Xây dựng An Giang, trạm biến áp 220kV Phú Quốc đang được khẩn trương hoàn thiện để bổ sung nguồn công suất lớn và tăng cường khả năng liên kết với lưới điện 110kV hiện hữu. Cùng với đó, tuyến đường dây 110kV Phú Quốc - Bắc Phú Quốc dài hơn 40 km, có tổng mức đầu tư gần 353 tỷ đồng, sẽ nâng cao năng lực truyền tải điện cho khu vực phía Bắc đảo.

Ngoài ra, tuyến đường dây 220kV Kiên Bình - Phú Quốc tiếp tục giữ vai trò là nguồn cấp điện trực tiếp từ đất liền, đồng thời trở thành phương án dự phòng chiến lược khi tuyến cáp ngầm 110kV Hà Tiên - Phú Quốc xảy ra sự cố. Việc hoàn thiện đồng bộ các công trình này được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng hạ tầng năng lượng vững chắc, đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội và du lịch của Phú Quốc trong nhiều năm tới.

Theo EVNSPC, hiện hệ thống điện của Phú Quốc được cấp từ hai nguồn chính gồm Trạm biến áp 110kV Phú Quốc thông qua tuyến cáp ngầm Hà Tiên - Phú Quốc và Trạm biến áp 110kV Nam Phú Quốc thông qua đường dây 220kV Kiên Bình - Phú Quốc. Tuy nhiên, hai nguồn điện này chưa được kết nối thành mạch vòng, vì vậy vẫn tồn tại nguy cơ mất điện trên diện rộng nếu một trong hai nguồn gặp sự cố.

Sau sự cố đứt cáp ngầm 110kV Hà Tiên - Phú Quốc trước đây, tỉnh An Giang đã phối hợp với ngành điện triển khai nhiều giải pháp khẩn cấp để khôi phục cấp điện. Đến cuối năm 2025, việc xây dựng các trụ đỡ ngoài biển và lắp đặt trụ điện trên đất liền đã hoàn thành, giúp khôi phục hoàn toàn việc cấp điện phục vụ sinh hoạt, sản xuất, kinh doanh và du lịch trên đảo.

Tuy nhiên, địa phương xác định việc xử lý dứt điểm tuyến cáp ngầm vẫn là yêu cầu cấp thiết nhằm bảo đảm an ninh năng lượng lâu dài, nhất là trong bối cảnh Phú Quốc sẽ đăng cai nhiều sự kiện quan trọng, đặc biệt là Hội nghị cấp cao APEC 2027.

Phương án thứ nhất là xây dựng mới khoảng 460 m đường dây 110kV trên không, kết hợp xây dựng hai trụ ngoài biển và cải tạo trụ hiện hữu để đấu nối vào hệ thống. Tổng kinh phí dự kiến hơn 15 tỷ đồng và có thể hoàn thành vào tháng 10/2026.

Theo EVNSPC, giải pháp này có ưu điểm là tiến độ triển khai nhanh, chi phí đầu tư thấp hơn, chủ động được nguồn vật tư trong nước, thuận lợi cho công tác quản lý, bảo trì và xử lý sự cố. Đồng thời, phương án này hạn chế nguy cơ hư hỏng do các hoạt động thi công hoặc lấn biển trong tương lai.

Tuy vậy, việc chuyển từ cáp ngầm sang đường dây trên không sẽ làm thay đổi phương án kỹ thuật đã được phê duyệt trước đây, có thể ảnh hưởng đến cảnh quan ven biển, quy hoạch đô thị và đòi hỏi phải thực hiện các thủ tục điều chỉnh dự án theo quy định. Ngoài ra, công trình cũng phải đáp ứng các yêu cầu về hành lang an toàn lưới điện, quốc phòng, an ninh và hàng hải.

Phương án thứ hai là khôi phục tuyến cáp ngầm theo đúng thiết kế ban đầu bằng cách nối đoạn cáp bị hư hỏng dài khoảng 100 m với hai hộp nối chuyên dụng đặt dưới biển. Kinh phí thực hiện dự kiến hơn 34 tỷ đồng và thời gian hoàn thành sớm nhất vào khoảng tháng 4 hoặc tháng 5/2027, phụ thuộc vào tiến độ cung cấp thiết bị nhập khẩu.

Ưu điểm của phương án này là giữ nguyên thiết kế đã được phê duyệt, không ảnh hưởng đến cảnh quan, quy hoạch đô thị và các dự án hạ tầng ven biển, đồng thời bảo đảm tính đồng bộ của hệ thống điện hiện hữu. Tuy nhiên, EVNSPC cho rằng phương án này có chi phí cao, phụ thuộc nhiều vào vật tư chuyên dụng nhập khẩu và điều kiện thi công trên biển. Việc xuất hiện thêm các mối nối dưới đáy biển cũng làm tăng yêu cầu về giám sát kỹ thuật, bảo trì và xử lý sự cố trong quá trình vận hành lâu dài.

Theo lãnh đạo tỉnh An Giang, đây là dự án có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với an ninh năng lượng, quy hoạch phát triển đô thị và tổ chức các sự kiện quốc tế tại Phú Quốc. Vì vậy, việc lựa chọn phương án sẽ được xem xét toàn diện trên cả phương diện kỹ thuật, pháp lý, hiệu quả đầu tư và khả năng vận hành lâu dài.

Hiện tỉnh đã có văn bản đề nghị Bộ Công Thương cho ý kiến về phương án kỹ thuật để sớm thống nhất giải pháp triển khai, bảo đảm tiến độ hoàn thiện hạ tầng điện phục vụ Hội nghị cấp cao APEC 2027 cũng như nhu cầu phát triển bền vững của Phú Quốc trong tương lai.