Cảnh báo chủng virus EV71 khiến trẻ mắc tay chân miệng chuyển nặng sau 24 giờ
Sự xuất hiện của virus Enterovirus 71 (EV71) với độc lực cao đang khiến dịch tay chân miệng tại TP.HCM và các tỉnh lân cận diễn biến phức tạp. Theo các chuyên gia y tế, chủng virus này không chỉ lây lan nhanh mà còn có khả năng tấn công trực tiếp vào hệ thần kinh và tim mạch, khiến trẻ chuyển nặng kịch phát chỉ trong vòng một ngày.
Chủng virus có độc lực cao và tốc độ tàn phá cơ thể đáng sợ
Theo PGS.TS.BS Nguyễn Vũ Thượng, Viện phó Viện Pasteur TP.HCM, tỷ lệ trẻ mắc tay chân miệng chuyển nặng khi nhiễm EV71 cao gấp 3-5 lần so với các chủng khác. Giám sát vi sinh cho thấy EV71 hiện chiếm tới 56% mẫu xét nghiệm dương tính, trong đó trẻ dưới 36 tháng tuổi chiếm 80% số ca mắc.
Đặc biệt nguy hiểm là sự xuất hiện của phân nhóm C1 của EV71, làm dấy lên lo ngại về khả năng giảm miễn dịch chéo. Điều này có nghĩa là những trẻ từng mắc tay chân miệng trước đó vẫn có nguy cơ tái nhiễm và diễn tiến nặng với chủng mới này.
BS.CK2 Nguyễn Đình Qui, Trưởng Khoa Nhiễm - Bệnh viện Nhi đồng 2, cảnh báo EV71 có ái lực rất mạnh với hệ thần kinh trung ương. Sau khi xâm nhập qua niêm mạc miệng hoặc ruột, virus nhanh chóng đi vào hạch bạch huyết, gây nhiễm khuẩn huyết và tấn công thẳng vào não bộ, tim mạch. Tốc độ tàn phá của nó nhanh đến mức nhiều bệnh nhi "rơi xuống vực thẳm" chỉ sau 24 giờ khởi phát, khiến cơ hội cứu chữa trở nên vô cùng mong manh nếu không được can thiệp kịp thời.
Nhận diện sớm các dấu hiệu "trốn tìm" và biến chứng thần kinh
Một trong những thách thức lớn nhất hiện nay là hình thái nốt ban đã thay đổi. BS.CK2 Dư Tuấn Quy, Trưởng Khoa Nhiễm - Bệnh viện Nhi đồng 1, cho biết nhiều trẻ không nổi ban rõ ở lòng bàn tay, bàn chân mà nốt ban "trốn" ở vùng mông, quanh hậu môn hoặc chỉ lấm tấm ở kẽ ngón tay.
Phụ huynh cần đặc biệt lưu ý các dấu hiệu "vàng" cảnh báo biến chứng thần kinh để đưa trẻ đi cấp cứu ngay lập tức:
Sốt cao liên tục: Sốt trên 38,5°C kéo dài hơn 48 giờ và khó hạ bằng thuốc thông thường.
Giật mình chới với: Trẻ giật mình khi bắt đầu thiu thiu ngủ hoặc ngay cả khi đang thức với tần suất tăng dần.
Rối loạn vận động: Đi đứng loạng choạng, run chi, yếu tay chân hoặc khó nuốt.
Triệu chứng tiêu hóa/hô hấp: Nôn nhiều, quấy khóc vô cớ, thở nhanh hoặc khó thở.
N
ếu trẻ có biểu hiện đau miệng, chảy nước miếng nhiều dù chưa nổi ban rõ rệt, cha mẹ vẫn cần đưa trẻ đi khám để phân biệt với các bệnh lý khác như sốt xuất huyết hay sởi.
Nguyên tắc "3 sạch" để chủ động phòng ngừa dịch bệnh
Virus tay chân miệng có khả năng tồn tại bền vững: sống nhiều tuần ở 4°C, chịu được môi trường pH rộng (3-9) và không bị tiêu diệt bởi các chất sát khuẩn thông thường như cồn. Do đó, việc phòng bệnh cần thực hiện nghiêm túc theo các nguyên tắc y tế.
Bàn tay sạch: Người lớn và trẻ nhỏ cần rửa tay thường xuyên bằng xà phòng trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh và sau khi tiếp xúc với dịch tiết.
Ăn uống, ở sạch: Thực hiện ăn chín, uống sôi; vệ sinh định kỳ bề mặt đồ chơi, tay nắm cửa và sàn nhà bằng các dung dịch chứa chlorine (như nước Javel).
Cách ly kịp thời: Khi trẻ có dấu hiệu bệnh, cần cho trẻ nghỉ học ít nhất 10 ngày để tránh lây lan trong môi trường mầm non.
Trong cuộc chiến với chủng EV71 độc lực cao, sự chủ động quan sát và phản ứng nhanh của gia đình chính là "chìa khóa" quan trọng nhất để bảo vệ tính mạng trẻ nhỏ.
