Chủ động nguồn cung thuốc điều trị, ứng phó dịch bệnh mùa hè 2026

Trước tình trạng thời tiết khí hậu thay đổi thất thường và nắng nóng gay gắt kéo dài tại nhiều địa phương, nguy cơ gia tăng các loại dịch bệnh đang ở mức báo động. Đặc biệt, các bệnh lý đường tiêu hóa, sốt xuất huyết, tay chân miệng và các vấn đề sức khỏe do nhiệt độ cao có xu hướng bùng phát mạnh mẽ. Nhằm chủ động kiểm soát tình hình, Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế) đã ban hành văn bản chỉ đạo khẩn gửi các Sở Y tế tỉnh, thành phố, các viện, bệnh viện trực thuộc cùng các cơ sở sản xuất, xuất nhập khẩu thuốc về việc bảo đảm nguồn cung ứng.

Theo đó, cơ quan quản lý yêu cầu các đơn vị khẩn trương rà soát tình hình tồn trữ thuốc và nguyên liệu làm thuốc, đánh giá năng lực cung ứng của đối tác để xây dựng phương án dự trữ phù hợp. Trọng tâm hướng vào các danh mục thuốc thiết yếu phục vụ công tác cấp cứu và điều trị, quyết tâm không để xảy ra tình trạng thiếu thuốc hay gián đoạn nguồn cung. Đồng thời, các cơ sở sản xuất và xuất nhập khẩu phải chủ động lên kế hoạch dự phòng trước những biến động của thị trường và chuỗi cung ứng toàn cầu, ngăn chặn triệt để tình trạng đầu cơ, tăng giá trục lợi. Các Sở Y tế địa phương có trách nhiệm giám sát chặt chẽ địa bàn, kịp thời tổng hợp khó khăn để báo cáo Bộ Y tế chỉ đạo, xử lý kịp thời.

Mở rộng quyền lợi bảo hiểm y tế để thúc đẩy y học cổ truyền

Song song với việc bảo đảm nguồn thuốc tân dược, công tác chăm sóc sức khỏe toàn diện bằng y học cổ truyền tiếp tục khẳng định vị thế chiến lược trong hệ thống y tế quốc gia. Y học cổ truyền Việt Nam từ lâu không chỉ là phương pháp chữa bệnh mà còn phản ánh triết lý sống hài hòa, đề cao tính dự phòng và điều trị tận gốc. Trong định hướng phát triển hiện nay, việc kết hợp hài hòa giữa Đông y và Tây y được xem là chìa khóa tối ưu hóa hiệu quả điều trị, giảm tải cho hệ thống bệnh viện tuyến cuối và hạn chế tác dụng phụ cho người bệnh mãn tính.

Quan điểm nhất quán của Đảng và Nhà nước là tiếp tục phát huy giá trị y học dân tộc thông qua các văn bản chỉ đạo quan trọng như Nghị quyết của Bộ Chính trị và Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ. Đến nay, mạng lưới khám chữa bệnh y học cổ truyền đã được củng cố vững chắc với 5 bệnh viện trực thuộc tuyến Trung ương và các bộ ngành, 61 bệnh viện tuyến tỉnh và 10 bệnh viện tư nhân, phục vụ khoảng 7 triệu lượt khám chữa bệnh mỗi năm.

Để người dân dễ dàng tiếp cận phương pháp này, chính sách Bảo hiểm y tế đóng vai trò là đòn bẩy cốt lõi. Hiện tại, danh mục được Quỹ Bảo hiểm y tế chi trả đã mở rộng lên 229 loại thuốc đông y, thuốc từ dược liệu và 349 vị thuốc cổ truyền. Theo lộ trình phát triển, ngành y tế đặt mục tiêu nâng tỷ lệ chi trả thuốc dược liệu và thuốc cổ truyền trong tổng chi phí thuốc của Quỹ Bảo hiểm y tế lên mức tối thiểu 20% và hướng tới 30% vào năm 2030. Định hướng này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa ngành Y tế và Bảo hiểm xã hội trong việc tháo gỡ các vướng mắc về cơ chế thanh toán, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, đồng thời ứng dụng công nghệ thông tin để liên thông dữ liệu, bảo đảm tối đa quyền lợi cho người tham gia.

Phân cấp quản lý và nâng cao chất lượng dược liệu chuẩn GACP

Một trong những bước đi đột phá nhằm hiện thực hóa mục tiêu hiện đại hóa y dược cổ truyền là việc cải cách thủ tục hành chính và nâng cao năng lực quản trị tại địa phương. Bộ Y tế đã ban hành Thông tư số 21 quy định về phân cấp trong lĩnh vực y, dược cổ truyền, chính thức có hiệu lực từ ngày 1/7/2026.

Theo thông tư mới, Bộ Y tế thực hiện phân cấp toàn diện thẩm quyền cho UBND cấp tỉnh trong việc tiếp nhận hồ sơ, đánh giá, cấp lại và thu hồi Giấy chứng nhận dược liệu đạt Thực hành tốt nuôi trồng, thu hái và khai thác tự nhiên (GACP). Sự thay đổi này giúp các địa phương chủ động hơn trong việc quản lý, giám sát và phát triển các vùng trồng dược liệu sạch trên địa bàn, giảm bớt thủ tục hành chính rườm rà cho doanh nghiệp, từ đó thúc đẩy chuỗi cung ứng phát triển bền vững.

Để bảo đảm tính thống nhất và chất lượng đánh giá, Cục Quản lý Y, Dược cổ truyền có trách nhiệm tổ chức các khóa tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn cho đội ngũ cán bộ địa phương, đồng thời công khai minh bạch danh sách các cơ sở đạt chuẩn GACP lên cổng thông tin điện tử nhằm phục vụ công tác tra cứu, xác định hiệu lực. Việc phân cấp này, kết hợp với công tác kiểm soát nghiêm ngặt chất lượng đầu vào, không chỉ giúp bảo đảm nguồn cung dược liệu an toàn, có nguồn gốc rõ ràng cho hệ thống y tế mà còn góp phần bảo tồn, phát triển bền vững nguồn tài nguyên bản địa quý báu của Việt Nam.