Mới đây, Bảo hiểm xã hội (BHXH) Việt Nam đã ban hành Công văn số 3741/BHXH-TCKT, yêu cầu BHXH các địa phương và Tổng Công ty Bưu điện Việt Nam tăng cường công tác quản lý, nâng cao chất lượng công tác chi trả các chế độ BHXH, trợ cấp thất nghiệp; khắc phục kịp thời những tồn tại, hạn chế, bảo đảm chi trả đúng quy định, an toàn và nâng cao chất lượng phục vụ người hưởng.

Cụ thể, BHXH Việt Nam yêu cầu Giám đốc BHXH các tỉnh, thành phố chỉ đạo tuân thủ đầy đủ, nghiêm túc quy trình chi trả các chế độ BHXH, trợ cấp thất nghiệp và quản lý người hưởng theo các quyết định và các văn bản hướng dẫn, chỉ đạo có liên quan. Các đơn vị cần tăng cường trao đổi, phối hợp, kiểm soát nội bộ; kiểm tra, giám sát cơ quan bưu điện trong quá trình chi trả và quản lý người hưởng, kịp thời chấn chỉnh, khắc phục ngay các tồn tại, hạn chế được phát hiện.

Tổng Công ty Bưu điện Việt Nam được đề nghị quán triệt, triển khai đầy đủ các văn bản chỉ đạo, hướng dẫn và có giải pháp nâng cao chất lượng chi trả. Việc chi trả các chế độ BHXH, trợ cấp thất nghiệp và quản lý người hưởng phải thực hiện đúng Hợp đồng ủy quyền đã ký với cơ quan BHXH.

Với chi trả bằng tiền mặt, cơ quan bưu điện phải bảo đảm đầy đủ điều kiện về cơ sở vật chất tại điểm chi trả, niêm yết công khai thủ tục hành chính theo quy định. 

Khi thực hiện chi trả, nhân viên phải kiểm tra giấy tờ tùy thân, thông tin ủy quyền, đối chiếu hình ảnh và chữ ký của người hưởng, người được ủy quyền; kiểm soát tính hợp lệ của văn bản ủy quyền và không thực hiện chi trả cho người lĩnh thay khi không có văn bản ủy quyền hoặc văn bản đã hết hạn.

Đồng thời, BHXH Việt Nam cũng yêu cầu nhân viên chi trả của cơ quan bưu điện không được ký thay, nhận hộ các chế độ BHXH, trợ cấp thất nghiệp. Với các trường hợp cố tình vi phạm để xảy ra thất thoát, lãng phí, khiếu kiện phải chịu trách nhiệm trước pháp luật. 

Cơ quan này nhấn mạnh không được khấu trừ trực tiếp lương hưu, trợ cấp BHXH, trợ cấp thất nghiệp của người hưởng để thu hồi khoản vay nợ ngân hàng; không lôi kéo, ép buộc người hưởng sử dụng các dịch vụ khác do cơ quan bưu điện hoặc tổ chức dịch vụ khác cung cấp.

Trường hợp cơ quan bưu điện không thực hiện đầy đủ quy định tại Hợp đồng dẫn đến chi trả sai các chế độ BHXH, trợ cấp thất nghiệp, cơ quan bưu điện phải bồi hoàn ngay số tiền chi sai và số tiền lãi phát sinh do chi sai cho cơ quan BHXH trong 2 ngày làm việc kể từ ngày phát hiện. Tiến hành hoàn trả chi phí chi trả và quản lý người hưởng đã được cơ quan BHXH thanh toán trước đó. BHXH tỉnh có trách nhiệm yêu cầu bồi hoàn đầy đủ, kịp thời và thu hồi chi phí tương ứng theo quy định.

Trong công tác quản lý người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hàng tháng, cơ quan bưu điện phải thực hiện đầy đủ các nội dung theo hợp đồng ủy quyền, quản lý chặt chẽ thông tin người hưởng, người được ủy quyền; lưu đầy đủ chữ ký cùng thông tin, hình ảnh của người hưởng và người được ủy quyền. Trước khi hết thời hạn ủy quyền 2 tháng, cơ quan bưu điện có trách nhiệm thông báo cho người hưởng, người được ủy quyền và hướng dẫn người hưởng lập văn bản ủy quyền theo quy định của pháp luật kèm theo văn bản đề nghị.

BHXH Việt Nam cũng yêu cầu thường xuyên rà soát, cập nhật thông tin người hưởng, tập trung vào các nhóm cần tăng cường quản lý. Cơ quan bưu điện cần phối hợp chính quyền xã, phường, tổ trưởng tổ hưu trí, tổ trưởng tổ dân phố, cán bộ tư pháp, các tổ chức đoàn thể và các kênh thông tin tại địa phương để định kỳ nắm bắt, rà soát thông tin người hưởng. 

Việc kiểm tra trực tiếp tại nơi cư trú phải được thực hiện ít nhất một lần trong năm để nắm bắt thông tin người hưởng chế độ BHXH hàng tháng theo quy định tại hợp đồng; trong đó lưu ý các trường hợp người hưởng hơn 80 tuổi, người ốm đau, bệnh tật không có khả năng đi lại và người mất năng lực hành vi dân sự.

Đối với người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hàng tháng định cư ở nước ngoài nhận tiền qua tài khoản cá nhân hoặc ủy quyền cho người khác lĩnh thay, hàng năm hoặc khi xuất hiện nghi ngờ, cơ quan bưu điện có trách nhiệm phối hợp cơ quan chức năng quản lý người hưởng định cư ở nước ngoài để xác minh thông tin.

Cùng với đó, các đơn vị cần đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn người hưởng và thân nhân thông báo kịp thời khi có thay đổi liên quan điều kiện hưởng; phối hợp xác định thông tin theo quy định của Luật BHXH năm 2024. Cơ quan bưu điện tích cực phối hợp cơ quan BHXH vận động, khuyến khích người hưởng các chế độ BHXH, trợ cấp thất nghiệp sử dụng phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt.