Trong bối cảnh thương mại điện tử phát triển mạnh, cách thức doanh nghiệp trình bày thông tin giá đang ngày càng tác động sâu đến hành vi tiêu dùng. Theo Uỷ ban Cạnh tranh Quốc gia, nhiều chương trình khuyến mại trực tuyến hiện nay có xu hướng làm nổi bật lợi ích cảm nhận trong khi làm mờ chi phí thực tế, từ đó ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định mua sắm.

Thực tế thị trường cho thấy, “ảo giá” không còn là hiện tượng đơn lẻ mà đã trở thành một dạng thức cạnh tranh phổ biến. Các biểu hiện điển hình bao gồm việc sử dụng mức giá so sánh không phản ánh đúng thực tiễn thị trường, không công bố đầy đủ tổng chi phí ngay từ đầu, hoặc đưa ra mức giá ưu đãi đi kèm hàng loạt điều kiện phức tạp. Bên cạnh đó, tình trạng “khuyến mại thường xuyên” cũng khiến giá gốc mất dần ý nghĩa tham chiếu.

Những cách thức này đang định hình lại cách người tiêu dùng tiếp cận giá cả. Khi mức giảm giá hoặc số tiền “tiết kiệm” được đặt ở vị trí nổi bật, người mua có xu hướng đánh giá giá trị giao dịch dựa trên cảm nhận ưu đãi thay vì chi phí thực tế. Điều này dễ dẫn đến các quyết định mua sắm thiếu tối ưu, thậm chí mang tính cảm tính.

Về dài hạn, sự phổ biến của “ảo giá” có thể làm suy giảm niềm tin thị trường. Khi người tiêu dùng liên tục đối mặt với các thông tin giá thiếu minh bạch, tâm lý hoài nghi sẽ gia tăng, kéo theo chi phí tìm kiếm thông tin cao hơn và làm giảm hiệu quả của các chương trình khuyến mại chân thực.

Ở góc độ cạnh tranh, “ảo giá” cũng tạo ra sự lệch pha trong môi trường kinh doanh. Những doanh nghiệp sử dụng cách thức trình bày gây hiểu nhầm có thể thu hút khách hàng trong ngắn hạn, trong khi các doanh nghiệp tuân thủ quy định và minh bạch thông tin lại gặp bất lợi. Điều này không chỉ làm sai lệch tín hiệu thị trường mà còn ảnh hưởng đến động lực tuân thủ pháp luật về lâu dài.

Đặc biệt, trong môi trường mua sắm trực tuyến – nơi quyết định thường được đưa ra nhanh chóng dựa trên giao diện hiển thị – tác động của “ảo giá” càng trở nên rõ nét. Khi người tiêu dùng không nhận diện đầy đủ tổng chi phí hoặc điều kiện giao dịch, nguy cơ phát sinh tranh chấp sau mua bán cũng gia tăng.

Từ góc nhìn thị trường, kiểm soát “ảo giá” không chỉ là vấn đề kỹ thuật hiển thị mà còn liên quan trực tiếp đến chất lượng tiêu dùng, mức độ tin cậy và hiệu quả vận hành của nền kinh tế số. Việc tăng cường minh bạch thông tin giá vì vậy trở thành yếu tố then chốt để đảm bảo môi trường cạnh tranh lành mạnh.

Đối với người tiêu dùng, xu hướng thị trường đòi hỏi sự thay đổi trong cách tiếp cận thông tin. Thay vì chỉ bị thu hút bởi các thông điệp như “giảm 50%” hay “tiết kiệm hàng trăm nghìn đồng”, người mua cần chủ động đánh giá tổng chi phí thực tế, bao gồm phí vận chuyển, phụ phí và các điều kiện đi kèm. Việc so sánh giá giữa các nền tảng khác nhau cũng giúp hình thành mức tham chiếu thực tế, hạn chế phụ thuộc vào “giá gốc” do doanh nghiệp đưa ra.

Trong khi đó, với doanh nghiệp, minh bạch không chỉ là yêu cầu tuân thủ mà còn là lợi thế cạnh tranh bền vững. Việc công bố rõ ràng giá trước khi giảm, điều kiện áp dụng ưu đãi và tổng chi phí ngay từ đầu sẽ giúp củng cố niềm tin của khách hàng. Thay vì sử dụng các mức giá “tối ưu” đi kèm điều kiện ẩn, doanh nghiệp có thể đồng thời cung cấp mức giá phổ biến và mức giá ưu đãi tối đa, qua đó giúp người tiêu dùng hiểu đúng giá trị giao dịch.

Trong một thị trường ngày càng cạnh tranh và phụ thuộc vào niềm tin, việc loại bỏ “ảo giá” không chỉ bảo vệ người tiêu dùng mà còn góp phần thiết lập nền tảng phát triển bền vững cho thương mại điện tử.